---
type: "Akademik Makale Analizi"
title: "Çatışma Bölgelerinde Yenilenebilir Dayanıklılık: Suriye'deki Güneş Enerjili Elektrikli Sağlık Araçlarından Edinilen Dersler"
description: "Suriye'de 2011 yılında başlayan iç savaş, ülkedeki altyapıyı ve özellikle sağlık sistemini ağır şekilde tahrip etmiştir. Çatışma ortamında sağlık tesislerine yönelik sürekli saldırılar ve ciddi enerji krizleri, temel sağlık hizmetlerine erişimi kısıtlayarak insani krizin boyutlarını derinleştirmişti"
resource: "https://makaleanalizi.com/saglik-bilimleri/klinik-ve-halk-sagligi/catisma-bolgelerinde-yenilenebilir-dayaniklilik-suriyedeki-gunes-enerjili-elektrikli-saglik-araclarindan-edinilen-dersler"
doi: "10.3389/fpubh.2025.1560063"
authors: ["Ahmad A. Alnasser", "Mohammad Darwish", "Ahmed Aldbis", "Camila Polinori", "Camila Polinori", "Shatha Elnakib", "Saverio Bellizzi", "Daher Zedan", "Bara Zuhaili"]
citation: "Alnasser, A. A., Darwish, M., Aldbis, A., Polinori, C., Polinori, C., Elnakib, S., Bellizzi, S., Zedan, D., Zuhaili, B. (2025). Renewable resilience in conflict: lessons learned from Syria’s solar-powered electric health vehicles. . https://doi.org/10.3389/fpubh.2025.1560063"
publicationType: "case-study"
discipline: "Sağlık Bilimleri"
subDiscipline: "Klinik ve Halk Sağlığı"
evidenceCount: 10
tags: ["güneş enerjisi", "insani erişim", "yenilenebilir enerji", "çatışma bölgesi", "Suriye"]
timestamp: "2026-08-29T13:43:42.034Z"
---

# Çatışma Bölgelerinde Yenilenebilir Dayanıklılık: Suriye'deki Güneş Enerjili Elektrikli Sağlık Araçlarından Edinilen Dersler

Özgün başlık: Renewable resilience in conflict: lessons learned from Syria’s solar-powered electric health vehicles
DOI: https://doi.org/10.3389/fpubh.2025.1560063
Künye (APA 7): Alnasser, A. A., Darwish, M., Aldbis, A., Polinori, C., Polinori, C., Elnakib, S., Bellizzi, S., Zedan, D., Zuhaili, B. (2025). Renewable resilience in conflict: lessons learned from Syria’s solar-powered electric health vehicles. . https://doi.org/10.3389/fpubh.2025.1560063

Bilim alanı: [Sağlık Bilimleri](/okf/saglik-bilimleri/index.md) › Klinik ve Halk Sağlığı

# Alan bağlamı

Suriye'de 2011 yılında başlayan iç savaş, ülkedeki altyapıyı ve özellikle sağlık sistemini ağır şekilde tahrip etmiştir. Çatışma ortamında sağlık tesislerine yönelik sürekli saldırılar ve ciddi enerji krizleri, temel sağlık hizmetlerine erişimi kısıtlayarak insani krizin boyutlarını derinleştirmiştir. Literatürde yenilenebilir enerji çözümlerinin insani yardım ve yerinden edilmiş topluluklar üzerindeki genel etkileri ele alınmış olsa da, aktif çatışma hatlarında çalışan sağlık altyapılarına doğrudan entegre edilen güneş enerjili ulaşım sistemlerinin uygulanabilirliği ve saha performansı konusunda önemli bir bilgi boşluğu bulunmaktadır.

# Akademik özet

Suriye'de 2011'den bu yana süregelen iç savaş, enerji altyapısının çökmesine ve sağlık tesislerinin büyük oranda işlevsiz kalmasına yol açmıştır. Sağlık çalışanlarının ülkeden kaçması ve elektrik şebekelerinin tahrip edilmesi, acil sağlık nakliyesini ve aşı dağıtımını imkânsız hale getirmiştir. Bu makale, Suriye Tıbbi Yardım Örgütleri Birliği (UOSSM) tarafından Kuzeybatı Suriye'de hayata geçirilen güneş enerjili elektrikli sağlık aracı pilot uygulamasını inceleyerek, çatışma bölgelerinde yenilenebilir enerji kaynaklarının sağlık hizmeti sunumundaki kritik rolünü ve altyapısal dayanıklılık potansiyelini akademik bir çerçevede değerlendirmektedir.

Araştırmada, Kasım 2021 ile Mayıs 2024 arasındaki 30 aylık süreçte güneş enerjili elektrikli aracın operasyonel verileri sistematik olarak izlenmiştir. UOSSM tarafından tutulan araç seyir defterleri ve pil yönetim sistemi verileri analiz edilerek yapılan değerlendirmede; aracın bu süre zarfında 476 seferde toplam 7.442 km yol katettiği, yaklaşık 132.000 aşı yararlanıcısına ulaştığı ve 43 hastanın sevkini gerçekleştirdiği belirlenmiştir. Araç kilometre başına 0,17 kWh enerji tüketerek, geleneksel yakıtlı araçlara göre belirgin bir tasarruf sağlamıştır.

Maliyet karşılaştırmalarında, güneş enerjili elektrikli aracın başlangıç yatırım maliyeti geleneksel benzinli/dizel araçlara göre daha yüksek olmasına karşın, 18 ay içerisinde birikimli operasyonel harcamalarda yakıtlı araçların altına düştüğü saptanmıştır. Ambulans hizmetlerinde yakıtlı araçlar kilometre başına 0,13 ABD doları harcarken, güneş enerjisiyle şarj edilen elektrikli araçta bu maliyet 0,05 ABD dolarına gerilemiştir. Benzer şekilde aylık bakım ve işletme maliyetlerinde de önemli bir düşüş kaydedilmiş ve tasarruf edilen yakıt kaynakları hastanelerin diğer kritik birimlerine aktarılmıştır.

Çalışmanın tartışma ve sonuç kısmında, aktif savaş bölgelerinde insani yardımın sürdürülebilirliği için yerelleşme ve kapasite geliştirmenin önemi vurgulanmaktadır. Suriye'deki güneş enerjisi potansiyeli ve uygulanan bu model, sadece sağlık alanında değil, temiz su ve eğitim gibi diğer sektörlerde de merkeziyetsiz enerji çözümlerinin uygulanabileceğini göstermektedir. Bu ampirik çalışma, literatürde aktif çatışma alanlarında elektrikli araç entegrasyonuna dair ilk örneklerden birini oluşturmakta ve gelecekteki insani yardım politikalarına somut öneriler sunmaktadır.

# Araştırmanın amacı

Çatışma bölgesindeki sağlık altyapısı içinde güneş enerjisiyle çalışan elektrikli araç uygulamasını inceleyerek sistemin uygulanabilirliği, maliyet etkinliği ve insani sağlık hizmeti sunumuna katkısı konusunda ampirik kanıtlar sunmaktır.

# Yöntem ve tasarım

Bu çalışma, Kuzeybatı Suriye'de yürütülen topluluk vaka incelemesi deseni çerçevesinde ampirik ve operasyonel verilerin izlenmesi yaklaşımını benimsemiştir.

# Bulgular ve önermeler

1. UOSSM tarafından işletilen güneş enerjili elektrikli araç, 30 aylık uygulama döneminde 476 seferde toplam 7.442 kilometre yol katetmiş, 132.000 aşı faydalanıcısına ulaşmış ve 43 hastanın naklini sağlamıştır.
2. Güneş enerjili elektrikli sağlık aracı, hem ambulans hem de aşı taşıma hizmetlerinde kullanılmaya başlandıktan sonraki 18 ay içinde geleneksel yakıtlı araçlara kıyasla daha düşük toplam birikimli operasyonel maliyete ulaşmıştır.
3. Elektrikli aracın birim mesafe maliyeti kilometre başına 0,05 ABD doları olarak gerçekleşirken, bu tutar geleneksel yakıtlı ambulanslarda 0,13 ABD doları ve aşı nakil araçlarında 0,12 ABD doları seviyesindedir.
4. Çatışma şartlarında elektrikli sağlık aracının yakıt tüketimine ihtiyaç duymaması, hastanelerdeki kıt yakıt kaynaklarının diğer kritik tıbbi operasyonlara yeniden tahsis edilmesine imkân tanımıştır.

# Yazarın tartışması

Suriye'de uygulanan güneş enerjili elektrikli araç projesine ait veriler, aktif çatışma şartlarında yenilenebilir enerjiye dayalı ulaşım çözümlerinin teknik olarak uygulanabilir ve maliyet açısından son derece etkin olduğunu göstermektedir. 30 aylık süreçte katetilen 7.442 kilometrelik mesafe ve ulaşılan 132.000 aşı faydalanıcısı, altyapısı tahrip olmuş bölgelerde sürekli hizmet sunumunun mümkün olduğunu kanıtlamaktadır.

Yazarlar, elektrikli araçların ilk yatırım maliyetlerinin yüksek olmasına karşın, yakıt tedarik zincirindeki aksamalar ve aşırı fiyat dalgalanmaları göz önüne alındığında yaklaşık 18 ay gibi kısa bir sürede kendisini amorti ettiğini açıklamaktadır. Ayrıca araçların güneş enerjisi mikro şebekelerinden şarj edilmesi, kıt fosil yakıtların hastane jeneratörleri gibi hayati ünitelerde kullanılmasına zemin hazırlamaktadır.

Tartışma bölümünde elde edilen sonuçlar; Ruanda, Çad ve Yemen gibi kriz bölgelerindeki insani yardım ve yenilenebilir enerji uygulamalarıyla ilişkilendirilmektedir. Güneş enerjisinin merkezi olmayan yapısının, elektrik şebekelerine yönelik saldırılara karşı sağlık sistemine esneklik ve direnç kazandırdığı vurgulanarak literatürdeki enerji güvenliği tartışmalarına ampirik katkı sunulmaktadır.

Çalışmanın kapsamı çerçevesinde, uluslararası yaptırımlar ve tedarik zinciri engellerine rağmen yerel teknisyenlerin sürece dahil edilmesinin ve kapasite geliştirme eğitimlerinin sistemin uzun vadeli sürdürülebilirliği için şart olduğu sonuçuna varılmaktadır. Yerelleşme ve insani muafiyetlerin etkin kullanımı, çatışma sonrası yeniden yapılanma süreçlerinde temel stratejik araçlar olarak öne çıkmaktadır.

# Yazarın sonucu

Yazarlar, Suriye'de güneş enerjisiyle şarj edilen elektrikli aracın başarıyla uygulanmasının, çatışma bölgelerinde sağlık hizmeti sunumunu dönüştürebileceğini ve küresel ölçekte çatışmalardan etkilenen diğer kırılgan bölgelere uyarlanabilecek sürdürülebilir bir dayanıklılık modeli sunduğunu sonuçuna varmaktadır.

# Literatürdeki işlevi

Bu çalışma, literatürde insani kriz ve aktif çatışma bölgelerinde yenilenebilir enerji teknolojilerinin uygulanabilirliği alanında ampirik bir saha modeli işlevi görmektedir. Önceki çalışmalar ağırlıklı olarak mülteci kamplarındaki sabit güneş enerjisi sistemlerine veya teorik taşıt tasarımlarına odaklanmışken, bu makale aktif savaş hatlarında sağlık hizmeti sunumu amacıyla konuşlandırılan güneş enerjili elektrikli araçların 30 aylık saha verilerini sunmaktadır. Çalışma, çatışma koşullarında enerji güvenliğinin doğrudan sağlık hizmeti sürekliliğiyle bağlantılı olduğunu kanıtlamakta ve insani lojistikte fosil yakıt bağımlılığını azaltan somut bir operasyonel şablon ortaya koymaktadır.

Önceki çalışmalarla ilişkisi: Makale, kriz coğrafyalarında yenilenebilir enerji kullanımını inceleyen önceki literatürü hem teorik hem de uygulamalı açıdan genişletmektedir. Siddique ve arkadaşlarının önerdiği güneş enerjili ambulans konseptini saha uygulamasıyla ampirik bir zemine oturtmakta; Baranda Alonso ve arkadaşlarının mülteci kamplarındaki sabit güneş-dizel mikro şebekelerine dair bulgularını mobil nakil araçları boyutuna taşımaktadır. Zerriffi ve arkadaşlarının dağınık enerji sistemlerinin çatışma şartlarındaki dirençliliğine ilişkin teorik çerçevesini doğrulamakta ve yerelleşme ilkesinin sürdürülebilirlikteki kritik rolünü göstererek literatürdeki boşluğu doldurmaktadır.

Literatür taramasına katkısı: Literatür taraması yapacak araştırmacılar için bu çalışma, insani yardım lojistiği, kriz yönetimi ve sağlık ekonomisi kesişiminde özgün bir sentez kaynağıdır. Fosil yakıt krizinin yaşandığı çatışma alanlarında elektrikli sağlık araçlarının amortisman sürelerini, birim km maliyetlerini ve hizmet kapasitesini sayısallaştırarak sunmaktadır. Ayrıca, uluslararası yaptırımlar ve lojistik engeller altında yerel teknisyen eğitimi ile sistem sürdürülebilirliğinin nasıl sağlanacağını göstererek, insani yardımda yenilenebilir enerji dönüşümü üzerine yürütülecek teorik ve ampirik incelemelere metodolojik ve verisel referans oluşturmaktadır.

# Tez ve makale araştırmalarında kullanım

- **Aktif çatışma bölgelerinde uygulanan güneş enerjili elektrikli sağlık araçları, yakıt tedarik zinciri kesintilerine karşı dayanıklılık sağlar ve operasyonel maliyetleri azaltır.** — Tezlerin literatür taraması bölümünde, kriz alanlarında yenilenebilir enerji çözümlerinin sadece çevresel değil, doğrudan lojistik ve mali dayanıklılık sağladığını gösteren ampirik kanıt olarak kullanılabilir.
- **Savaş şartlarında sağlık altyapılarına ve enerji şebekelerine yönelik saldırılar, temel sağlık hizmetlerine erişimi engelleyen ana unsurdur.** — İnsani yardım, kriz yönetimi veya sağlık yönetimi konularında yazılan tezlerin giriş kısmında, çatışma alanlarındaki sağlık krizi arka planını sayısal göstergelerle kurmak için kullanılabilir.
- **Güneş enerjisiyle çalışan elektrikli araçlar yaklaşık 18 ay gibi kısa bir sürede geleneksel yakıtlı araçlara kıyasla birikimli operasyonel tasarruf sağlar.** — Sağlık ekonomisi ve sürdürülebilir teknoloji tezlerinin tartışma bölümünde, ilk yatırım maliyeti yüksek olan yenilenebilir araçların orta vadeli maliyet etkinliğini kanıtlamak için referans verilebilir.

# Türetilebilir araştırma soruları

- **Aktif kriz bölgelerinde kurulan güneş enerjili ulaşım sistemlerinde yerel teknik eğitimin sistem sürdürülebilirliği üzerindeki etkisi nedir?**
  - Desen: Kuzeybatı Suriye veya benzeri kriz bölgelerinde yerel teknisyenler ve sağlık personeli ile yürütülecek karma araştırma deseni. Örneklem büyüklüğü nitel görüşmelerde veri doygunluğuna ulaşılarak belirlenecek, nicel arıza takip verileri istatistiksel analizle incelenecektir.
  - Gerekçe: Makalede yerel mühendis ve teknisyenlerin eğitilmesinin dışa bağımlılığı azalttığı ve altyapı dayanıklılığını artırdığı yönündeki nitel vurgudan türetilmiştir.
- **Güneş enerjili elektrikli sağlık araçları kriz sonrası süreçte ulusal birinci basamak sağlık hizmetlerine nasıl entegre edilebilir?**
  - Desen: Sağlık yöneticileri ve enerji uzmanlarıyla gerçekleştirilecek bir Delphi çalışması ve simülasyon modeli. Katılımcı sayısı nitel uzlaşı ilkelerine ve örneklem doygunluğuna göre yapılandırılacaktır.
  - Gerekçe: Yazarların tartışma ve sonuç kısmında belirttiği, geçici insani çözümlerin uzun vadeli ulusal sağlık politikalarına dönüştürülmesi çağrısına dayanmaktadır.
- **Farklı çatışma yoğunluğuna sahip bölgelerde elektrikli sağlık araçlarının başabaş nokta analizi ne kadar sürede gerçekleşmektedir?**
  - Desen: Farklı insani yardım saha verilerinin karşılaştırıldığı geriye dönük maliyet-etkinlik analizi. Örneklem boyutu hesaplamalarında güç analizi kullanılacaktır.
  - Gerekçe: Makalede sunulan ve elektrikli aracın 18 ay içinde fosil yakıtlı araçlardan daha düşük toplam maliyete ulaştığını gösteren nicel bulgudan türetilmiştir.

# Kaynak izleri

Her iddia, özgün yayının belirtilen sayfasındaki birebir alıntıya bağlıdır.

| Kanıt | Bölüm | PDF sayfası | Basılı sayfa | Alıntı |
|---|---|---|---|---|
| ev-o-1 | Introduction | 2 | — | This paper aims to bridge this gap by examining the implementation of solar-powered transportation within a war-affected region’s health care infrastructure, providing empirical ev |
| ev-s-1 | UOSSM’s innovation: the solar energy-powered electric car | 3 | — | Data collection for this study involved systematic tracking of vehicle operations over a 30-month period from the official implementation in November 2021 to May 2024 |
| ev-s-2 | UOSSM’s innovation: the solar energy-powered electric car | 3 | — | For the duration of the project the total distance crossed by the vehicle was 7,442 Km for 476 trips, averaging about 15.6 Km per trip. |
| ev-s-3 | UOSSM’s innovation: the solar energy-powered electric car | 3 | — | The solar-powered electrical vehicle also managed to have fewer cumulative operating expenses than fuel costs within 18 months, for both ambulance and vaccine transport services |
| ev-s-5 | Conclusion | 9 | — | The development of a solar-charged electric car in Syria exemplifies how renewable energy solutions can transform health service delivery in conflict zones, providing a model that  |
| ev-s-6 | Existing literature and research needs | 2 | — | The deployment of solar energy containers in eastern Chad has dramatically reduced reliance on traditional generators, ensuring uninterrupted medical services for over 50,000 refug |
| ev-s-7 | Introduction | 2 | — | For instance, a case study on solar-diesel hybrid mini-grids in Nyabiheke refugee camp, Rwanda, found that these systems could reduce total energy costs by up to 32% and decrease e |
| ev-l-1 | Introduction | 2 | — | In November of 2021, Union of Syrian Medical Relief Organizations (UOSSM) launched the first electric vehicle powered by solar energy in Northwest Syria, following an ongoing effor |
| ev-l-3 | UOSSM’s innovation: the solar energy-powered electric car | 3 | — | For the duration of the project the total distance crossed by the vehicle was 7,442 Km for 476 trips, averaging about 15.6 Km per trip. |
| ev-l-4 | UOSSM’s innovation: the solar energy-powered electric car | 3 | — | The solar-powered electrical vehicle also managed to have fewer cumulative operating expenses than fuel costs within 18 months, for both ambulance and vaccine transport services |

# İlgili kavramlar

- [Multipl Skleroz Tanılı Kadınlarda Başa Çıkma Stratejileri ile Cinsel Tatmin ve Cinsel Yakınlık Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi](/okf/saglik-bilimleri/klinik-ve-halk-sagligi/multipl-skleroz-tanili-kadinlarda-basa-cikma-stratejileri-ile-cinsel-tatmin-ve-cinsel-yakinlik-arasindaki-iliskinin-degerlendirilmesi.md)
- [Hemşirelik Eğitiminde Afet Hazırbulunuşluğu: İntörn Hemşirelerin Afetlere Hazırlık Durumları Üzerine Bir Araştırma](/okf/saglik-bilimleri/klinik-ve-halk-sagligi/hemsirelik-egitiminde-afet-hazirbulunuslugu-intorn-hemsirelerin-afetlere-hazirlik-durumlari-uzerine-bir-arastirma.md)
- [COVID-19 Hastalarında Mortalite, Erken Bakteriyel Enfeksiyon ve Yoğun Bakım Yatışını Öngörmede NEWS, qSOFA ve SIRS Skorlarının Performansı](/okf/saglik-bilimleri/klinik-ve-halk-sagligi/covid-19-hastalarinda-mortalite-erken-bakteriyel-enfeksiyon-ve-yogun-bakim-yatisini-ongormede-news-qsofa-ve-sirs-skorlarinin-performansi.md)
- [Karmaşık Halk Sağlığı Müdahalelerinin Ölçeklendirilmesine İlişkin Kavramsal, Metodolojik ve Pedagojik Çalışmaların Sentezi: Bir Kapsam Belirleme İncelemesi](/okf/saglik-bilimleri/klinik-ve-halk-sagligi/karmasik-halk-sagligi-mudahalelerinin-olceklendirilmesine-iliskin-kavramsal-metodolojik-ve-pedagojik-calismalarin-sentezi-bir-kapsam-belirleme-incelemesi.md)
- [Ambulans Sektörü Tarafından Sunulan Halk Sağlığı Müdahaleleri: Bir Kapsam Belirleme İncelemesi](/okf/saglik-bilimleri/klinik-ve-halk-sagligi/ambulans-sektoru-tarafindan-sunulan-halk-sagligi-mudahaleleri-bir-kapsam-belirleme-incelemesi.md)
- [Çocuk ve Ergenlerde Aşırı Kilo ve Obezitenin Önlenmesi ve Yönetimine Yönelik Halk Sağlığı Müdahaleleri: Bir Hızlı Değerlendirme](/okf/saglik-bilimleri/klinik-ve-halk-sagligi/cocuk-ve-ergenlerde-asiri-kilo-ve-obezitenin-onlenmesi-ve-yonetimine-yonelik-halk-sagligi-mudahaleleri-bir-hizli-degerlendirme.md)
- [Kanserle Mücadelede Diyetin Rolü: Birleşik Krallık'ta Kamu Politikalarını ve Klinik Sonuçları Biçimlendirme Potansiyeli](/okf/saglik-bilimleri/klinik-ve-halk-sagligi/kanserle-mucadelede-diyetin-rolu-birlesik-krallikta-kamu-politikalarini-ve-klinik-sonuclari-bicimlendirme-potansiyeli.md)
- [Nijerya'da Ergen Hamileliğiyle İlişkili Faktörler ve Kamu Sağlığı Müdahaleleri: Bir Kapsam Derlemesi](/okf/saglik-bilimleri/klinik-ve-halk-sagligi/nijeryada-ergen-hamileligiyle-iliskili-faktorler-ve-kamu-sagligi-mudahaleleri-bir-kapsam-derlemesi.md)

# Şeffaflık

- Analiz tarihi: 2026-08-29T13:43:42.034Z
- Kanıt sayısı: 10
- Üretim sürümü: makale-analizi-v3.0.0
- Kanonik sayfa: https://makaleanalizi.com/saglik-bilimleri/klinik-ve-halk-sagligi/catisma-bolgelerinde-yenilenebilir-dayaniklilik-suriyedeki-gunes-enerjili-elektrikli-saglik-araclarindan-edinilen-dersler