---
type: "Akademik Makale Analizi"
title: "Aile Tatillerinin Satın Alma Kararlarında Ergenlerin Etkisine İlişkin Annelerin Algıları"
description: "Tüketici davranışları yazınında hanehalkı ve aile, bireylerin boş zamanlarını geçirdikleri ve satın alma kararlarını ortaklaştırdıkları en temel birim olarak kabul edilmektedir. Geleneksel olarak ergenlerin aile içi tüketim kararlarındaki rolü genellikle kişisel kullanıma yönelik ürünlerle veya düşü"
resource: "https://makaleanalizi.com/sosyal-bilimler/isletme-ekonomi-ve-iletisim/aile-tatillerinin-satin-alma-kararlarinda-ergenlerin-etkisine-iliskin-annelerin-algilari"
doi: "10.30958/ajt.5-2-3"
authors: ["João Paulo Baía"]
citation: "Baía, J. P. (2018). Mothers’ Perceptions of Adolescents’ Influence on the Purchase Decisions of Family Vacations. Athens Journal of Tourism, 5(2), 111-131. https://doi.org/10.30958/ajt.5-2-3"
publicationType: "quantitative-empirical"
discipline: "Sosyal Bilimler"
subDiscipline: "İşletme, Ekonomi ve İletişim"
evidenceCount: 20
tags: ["Tüketici davranışı", "aile karar verme", "ergen", "etki", "aile tatilleri"]
timestamp: "2026-07-26T16:28:09.920Z"
---

# Aile Tatillerinin Satın Alma Kararlarında Ergenlerin Etkisine İlişkin Annelerin Algıları

Özgün başlık: Mothers’ Perceptions of Adolescents’ Influence on the Purchase Decisions of Family Vacations
DOI: https://doi.org/10.30958/ajt.5-2-3
Künye (APA 7): Baía, J. P. (2018). Mothers’ Perceptions of Adolescents’ Influence on the Purchase Decisions of Family Vacations. Athens Journal of Tourism, 5(2), 111-131. https://doi.org/10.30958/ajt.5-2-3

Bilim alanı: [Sosyal Bilimler](/okf/sosyal-bilimler/index.md) › İşletme, Ekonomi ve İletişim

# Alan bağlamı

Tüketici davranışları yazınında hanehalkı ve aile, bireylerin boş zamanlarını geçirdikleri ve satın alma kararlarını ortaklaştırdıkları en temel birim olarak kabul edilmektedir. Geleneksel olarak ergenlerin aile içi tüketim kararlarındaki rolü genellikle kişisel kullanıma yönelik ürünlerle veya düşük maliyetli aile ürünleriyle sınırlı görülmüştür. Ancak değişen sosyal perspektifler ve artan bilgi erişimi, ergenlerin aile kararlarındaki konumunu tartışmaya açmış ve turizm gibi ortak tüketim hizmetlerinde ergen etkisinin kapsamının incelenmesini gerekli kılmıştır.

# Akademik özet

Tüketici davranışı yazınında hanehalkı, bireylerin sosyal yaşamlarını sürdürdükleri ve tüketim tercihlerini şekillendirdikleri en önemli karar birimi olarak ele alınmaktadır. Özellikle boş zaman faaliyetleri ve tatil tercihleri, aile bireylerinin ortak kararlar aldığı kritik alanlar arasında yer almaktadır. Geçmiş araştırmalar genellikle ergen bireyleri kişisel kullanım ürünleri veya düşük bütçeli aile harcamaları bağlamında değerlendirmiş, ortak tüketim hizmetlerinde ise rollerini sınırlı kabul etmiştir. Ancak değişen toplumsal koşullar ve artan bilgi birikimi, ergenlerin aile içi satın alma kararlarındaki etkisinin yeniden ele alınmasını zorunlu kılmaktadır.

Bu doğrultuda gerçekleştirilen bu araştırma, Portekiz'deki aileler bağlamında ergenlerin aile tatili satın alma kararlarına etkisini annelerin algısı üzerinden incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma kapsamında dört ana bölgedeki ortaokullardan yararlanılmış ve uygun örnekleme yöntemiyle 2.800 anket dağıtılmıştır. Öğrenciler aracılığıyla annelere ulaştırılan anketlerden 966 tanesi geçerli kabul edilerek analize dahil edilmiştir. Veri toplama sürecinde annelerin ergen etkisini en güvenilir şekilde bildiren informanlar olduğu kabul edilmiş ve değişkenler yedi noktalı Likert tipi ölçekler ile ölçülmüştür.

Elde edilen verilerin lojistik regresyon analizi ile incelenmesi sonuçunda, ergenin hizmet bilgisi ve annenin mesleki statüsünün aile tatili kararlarında açıklayıcı değişkenler olarak öne çıktığı görülmüştür. Buna karşın ergenin yaşı, cinsiyeti ve hanehalkı gelir düzeyinin modelde istatistiksel olarak anlamlı bir açıklayıcı kapasite yaratmadığı tespit edilmiştir. Yüksek düzeyde hizmet bilgisine sahip olan ve mesleki statüsü yüksek annelerin bulunduğu ailelerde ergenlerin tatil kararlarında daha fazla etkide bulunduğu bulgulanmıştır.

Araştırma sonuçları, ergenlerin aile tatilleri gibi ortak hizmet tüketimlerinde de aktif birer etkileyici olarak konumlandırılması gerektiğini ortaya koymaktadır. Bu bulgular, geçmiş yazındaki ergenlerin tatil kararlarındaki rolünün ihmal edildiği yönündeki boşluğu doldurmakta ve literatüre yenilikçi bir katkı sunmaktadır. Elde edilen kanıtlar, pazarlamacılara ve turizm işletmelerine aile tatili stratejilerini şekillendirirken ergenlerin bilgi düzeyini ve hanehalkı yapılarını dikkate almaları yönünde somut öneriler sağlamaktadır.

# Araştırmanın amacı

Bu araştırmanın temel amacı, aile tatillerinin satın alma kararlarında ergen çocukların etkisini annelerin algıları üzerinden incelemektir.

# Yöntem ve tasarım

Bu ampirik çalışma, aile tatillerinin satın alma kararlarında ergenlerin rolünü annelerin perspektifinden inceleyen nicel bir araştırma yaklaşımı benimsemiştir.

# Bulgular ve önermeler

1. Lojistik regresyon analizinin sonuçlarına göre ergenin hizmet bilgisi, aile tatili satın alma kararlarında ergen etkisini açıklayan anlamlı bir değişken olarak öne çıkmaktadır.
2. Annenin mesleki statüsü, aile tatillerinin satın alma kararlarında ergenin etkisini belirleyen ve modele açıklayıcılık katan bir diğer önemli unsur olarak tespit edilmiştir.
3. Ergenin yaşı, aile tatili satın alma sürecindeki etki modeline istatistiksel olarak anlamlı bir açıklayıcılık katmamakta olup birinci hipotez doğrulanamamıştır.
4. Ergenin cinsiyeti, aile tatili satın alma kararlarında ergen etkisini yordayan bir faktör olarak görülmemekte ve ikinci hipotez doğrulanamamaktadır.
5. Hane geliri değişkeni, lojistik regresyon modelinde aile tatillerine yönelik kararlarda ergen etkisini açıklayan bir katkı sunmamış ve beşinci hipotez doğrulanmamıştır.

# Yazarın tartışması

Araştırma bulguları, ergenlerin aile tatili satın alma kararlarında pasif birer gözlemci olmadığını, aksine belirli nitelikler taşıdıklarında karar sürecine aktif olarak katıldıklarını açıkça göstermektedir.

Yazar, ergenlerin sahip olduğu hizmet bilgisinin ve annelerin sahip olduğu mesleki statünün, bu tüketim kararlarındaki etki düzeyini doğrudan şekillendiren temel açıklayıcı faktörler olduğunu vurgulamaktadır.

Mevcut literatürde yer alan farklı çalışmalarla kıyaslandığında, bu sonuçlar ergenlerin aile için tasarlanan hizmet kategorilerindeki artan gücünü doğrulamakta ve önceki bazı araştırmaların varsayımlarıyla uyum sergilemektedir.

Sonuç olarak, aile içi tüketim dinamiklerinin anlaşılmasında ergenlerin konumunun yeniden değerlendirilmesi gerektiği ve pazarlama stratejilerinin bu aile yapılarına göre uyarlanmasının elzem olduğu anlaşılmaktadır.

# Yazarın sonucu

Elde edilen bulgular, ergenlerin aile tatili satın alma kararlarında etkin bir rol oynadığını ve bu etkinin özellikle ergenin hizmet bilgisi ile annenin mesleki statüsüne dayandığını net bir şekilde ortaya koymaktadır.

# Literatürdeki işlevi

Bu akademik çalışma, tüketici davranışları yazınında uzun süre ihmal edilmiş olan ortak tüketim hizmetleri bağlamında ergenlerin karar alma süreçlerindeki rolünü inceleyerek alandaki önemli bir teorik boşluğu doldurmaktadır. Özellikle geleneksel hanehalkı araştırmalarının bireysel ürünlere veya düşük maliyetli harcamalara odaklandığı bir dönemde, turizm gibi yüksek maliyetli ve ortak deneyim gerektiren hizmetlerde ergenlerin konumunu ampirik olarak ele alması, yazına yenilikçi bir bakış açısı kazandırmaktadır. Araştırma, aile içi karar dinamiklerinin anlaşılmasında ergenlerin yalnızca birer nesne olmadığını, aksine bilgi ve sosyal güç unsurlarıyla sürece katılan aktif aktörler olduğunu kanıtlayan nitelikli bir referans çerçevesi sunmaktadır.

Önceki çalışmalarla ilişkisi: Yayın, geçmiş tüketici sosyalleşmesi ve aile kararları yazınında yer alan Shoham ve Dalakas, Beatty ve Talpade ile Belch ve arkadaşlarının öncü çalışmalarını temel almakta ve bu birikimi lojistik regresyon modeliyle genişletmektedir. Geçmiş literatür genellikle ergenlerin kişisel kullanım ürünlerindeki etkisini veya yaş ve cinsiyet gibi demografik değişkenlerin ağırlığını tartışırdı; ancak bu çalışma, yaş ve cinsiyetin turizm kararlarında anlamlı bir yordayıcı olmadığını göstererek önceki bazı kabullere meydan okumaktadır. Bununla birlikte, ergenlerin hizmet bilgisi ile annenin mesleki statüsünün belirleyici rolünü ortaya koyarak Watne ve Winchester gibi çağdaş araştırmacıların bulgularıyla paralellik kurmakta ve önceki ampirik sonuçları farklı bir coğrafi bağlamda doğrulamaktadır.

Literatür taramasına katkısı: Literatür taraması ve kuramsal çerçeve oluşturma aşamasında bu makale, araştırmacılara aile içi tüketim kararlarında annelerin güvenilir bilgi kaynağı olarak konumlandırılmasının metodolojik haklılığını sunmaktadır. Ayrıca, ergen etkisinin tek boyutlu olmadığını, hizmet kategorisinin niteliğine ve ebeveynlerin mesleki konumlarına göre farklılaştığını gösteren analitik bir mercek sağlamaktadır. Derleme ve araştırma yazılarında ergenlerin turizm pazarındaki ekonomik ve sosyal ağırlığını tartışmak, hanehalkı harcama dinamiklerini ele almak ve pazarlama stratejilerinin aile yapısıyla ilişkisini kurmak isteyen yazarlar için güçlü bir kavramsal dayanak noktası oluşturmaktadır.

# Tez ve makale araştırmalarında kullanım

- **Ergenler aile tatili satın alma kararlarında pasif gözlemciler değil, hizmet bilgisine bağlı olarak aktif etki gösteren aktörlerdir.** — Hanehalkı turizm tüketiminde çocukların rolünü tartışırken, ergenlerin yalnızca kişisel ürünlerde değil ortak hizmetlerde de söz sahibi olduğunu kanıtlamak için kullanılır.
- **Annenin mesleki statüsü, ergenin aile içi satın alma kararlarındaki etkisini artıran önemli bir yordayıcı değişkendir.** — Aile içi karar modellerinde ebeveyn demografisi ve mesleki konumun çocukların pazarlık gücüne etkisini teorik olarak temellendirmek amacıyla eklenir.
- **Anneler, hanehalkı içindeki ergen etkisini değerlendirmede en güvenilir bilgi sağlayan aile informanı olarak kabul edilebilir.** — Aile içi karar araştırmalarında veri toplama birimi olarak annelerin tercih edilmesinin metodolojik gerekçesini ve geçerlilik temelini savunmak için kullanılır.

# Türetilebilir araştırma soruları

- **Tek ebeveynli hanehalklarında ergenlerin hizmet bilgisi, tatil satın alma kararlarındaki etki düzeyini nasıl yordamaktadır?**
  - Desen: Evreni tek ebeveynli Portekizli aileler olan araştırmada, örneklem büyüklüğü istatistiksel güç analizi ile belirlenir ve veriler yarı yapılandırılmış anket formu aracılığıyla toplanarak ikili lojistik regresyon ile analiz edilir.
  - Gerekçe: Makalenin gelecekteki araştırma çağrısında tek ebeveynli ailelerin incelenmesi gerektiğine yönelik önerisinden ve ergenin hizmet bilgisinin temel yordayıcı olmasından türetilmiştir.
- **Konaklama hizmetleri satın alınırken ergenlerin doğrudan katılımı ile ebeveynlerin algıladıkları etki düzeyi arasında nasıl bir ilişki bulunmaktadır?**
  - Desen: Nitel veri doygunluğu ilkesine göre belirlenen katılımcı ailelerle derinlemesine mülakatlar gerçekleştirilir; veriler içerik analizi yaklaşımıyla kodlanarak ebeveyn ve ergen algı farkları karşılaştırılır.
  - Gerekçe: Makalede otel hizmetleri ve diğer boş zaman aktivitelerinin gelecek araştırmalar için önerilmesinden ve aile üyeleri arasındaki algı farkı sınırlılığından türetilmiştir.
- **Annelerin mesleki statü seviyeleri, ergenlerin boş zaman aktivitelerine yönelik harcama kararlarındaki etki gücünü hangi yönde etkilemektedir?**
  - Desen: Çeşitli meslek gruplarından çalışan anneleri içeren tabakalı örnekleme yöntemiyle ulaşılan hanehalklarından anket yoluyla toplanan veriler, çok değişkenli regresyon modelleriyle test edilir.
  - Gerekçe: Makalenin lojistik regresyon bulgularında annenin mesleki statüsünün ergen etkisini açıklayan anlamlı bir değişken olarak öne çıkmasından türetilmiştir.

# Kaynak izleri

Her iddia, özgün yayının belirtilen sayfasındaki birebir alıntıya bağlıdır.

| Kanıt | Bölüm | PDF sayfası | Basılı sayfa | Alıntı |
|---|---|---|---|---|
| ev-o-1 | Keywords | 1 | 2 | Consumer behaviour, family decision making, adolescent, influence, family vacations |
| ev-o-1-2 | Introduction | 1 | 2 | This decision stems from the fact that th e mother is pointed out in many studies as the most reliable informant in determining the adolescent ́s influence. |
| ev-o-2 | Introduction | 1 | 2 | Therefore, the main objective of this research is tostudy the adolescent’s influence on purchase decisions of family vacations. |
| ev-o-2-2 | Introduction | 1 | 2 | Therefore, the main objective of this research is tostudy the adolescent’s influence on purchase decisions of family vacations. |
| ev-o-2-3 | Introduction | 1 | 2 | Therefore, the main objective of this research is tostudy the adolescent’s influence on purchase decisions of family vacations. |
| ev-m-1 | Introduction | 1 | 2 | In the empirical phase, several secondary schools were contacted in four main districts througha conve nience sample. |
| ev-s-1 | Methodology | 6 | — | The present research is exploratory, aiming to identify the dimensions that contribute to the influence of adolescents in the purchase decisions of family vacations according to th |
| ev-s-2 | Data Analysis and Findings | 11 | — | Service Knowledge |
| ev-s-2-2 | Data Analysis and Findings | 1 | 2 | The results of the logistic regression analysis point to adolescents service knowledge and mother s occupational statuses as the relevant explanatory variables in the considered pu |
| ev-s-3 | Data Analysis and Findings | 11 | — | Mother's occupational status |
| ev-s-3-2 | Data Analysis and Findings | 13 | — | Mother's Occupational Status As can be seen from Table3, the mother’s occupational status does add explanatory capacity to the model of an adolescent’s influence onthe decisions to |
| ev-s-4 | Data Analysis and Findings | 12 | — | Thus, H1 cannot be verified, asolder adolescents donot have a greater influence than younger adolescents on the purchase of family vacations. |
| ev-s-4-2 | Data Analysis and Findings | 12 | — | 122 Adolescent’s Age As can be seen from Table 4, anadolescent's age does not add any significant explanatory capacity to the adolescent influ ence model in the decision to buy fam |
| ev-s-5 | Data Analysis and Findings | 12 | — | Thus, H2 is not verified, and we cannot determine thatfemale adolescents have a greater influence than male adolescents on that service category. |
| ev-s-5-2 | Data Analysis and Findings | 12 | — | Adolescent’s Gender Table 4 reveals that the adolescent's gender also doesnot add explanatory capacity to the adolescent influence model in the decision to buy family vacations. |
| ev-s-6 | Data Analysis and Findings | 14 | — | Thus, H5 is not verified, as we cannot confirm that adolescents from households with higher income have more influence on family vacations. |
| ev-s-6-2 | Data Analysis and Findings | 14 | — | Table 4 shows us that family income does not add explanatory capacity to the model of the adolescent s influence on the decision to buy family vacations. |
| ev-s-7 | Discussion | 13 | — | By contr ast, in this study the explanatory variable occupational status of the mother adds explanatory capacity to the purchase of family vacations, with this variable presenting  |
| ev-s-7-2 | Discussion | 15 | — | Those studies that have included children, as well as parents, as respondents have generally found that children attribute more influence to themselves than their parents attribute |
| ev-s-8 | Conclusions | 15 | — | Conclusions Facing these results, it is possible to concl ude that there is influence of the adolescent on the purchase of family vacations. |

# İlgili kavramlar

- [COVID-19 ve Sosyal Medya: Kutuplaşmanın Ötesinde Bir Spektrum Analizi Olarak Twitter Elitleri Ağı](/okf/sosyal-bilimler/isletme-ekonomi-ve-iletisim/covid-19-ve-sosyal-medya-kutuplasmanin-otesinde-bir-spektrum-analizi-olarak-twitter-elitleri-agi.md)
- [Düşük Maliyetli Havayollarının Filo Planlaması için Uçak Seçimi Karar Destek Modeli](/okf/sosyal-bilimler/isletme-ekonomi-ve-iletisim/dusuk-maliyetli-havayollarinin-filo-planlamasi-icin-ucak-secimi-karar-destek-modeli.md)
- [Havayolu İş Modeli ve Yönetiminde Stratejik Dönüşüm: Düşük Maliyetli Modellerden Hibrit Yapılara](/okf/sosyal-bilimler/isletme-ekonomi-ve-iletisim/havayolu-is-modeli-ve-yonetiminde-stratejik-donusum-dusuk-maliyetli-modellerden-hibrit-yapilara.md)
- [Denetimli vergi uyumu ve kaçınma süreçlerinin mekansal evrimsel oyun perspektifiyle incelenmesi](/okf/sosyal-bilimler/isletme-ekonomi-ve-iletisim/denetimli-vergi-uyumu-ve-kacinma-sureclerinin-mekansal-evrimsel-oyun-perspektifiyle-incelenmesi.md)
- [Girişimciliğin İstihdama Etkisi: Türkiye İçin Ekonometrik Bir Araştırma](/okf/sosyal-bilimler/isletme-ekonomi-ve-iletisim/girisimciligin-istihdama-etkisi-turkiye-icin-ekonometrik-bir-arastirma.md)
- [1830-1840 Yılları Arasında Osmanlı Devleti'nin Küresel Ekonomiye Entegrasyonu: İç ve Dış Dinamiklerin Analizi](/okf/sosyal-bilimler/isletme-ekonomi-ve-iletisim/1830-1840-yillari-arasinda-osmanli-devletinin-kuresel-ekonomiye-entegrasyonu-ic-ve-dis-dinamiklerin-analizi.md)
- [Çin'de Turizm Hareketliliğinin Turizm Ekonomik Büyümesine Katkısı: Mekansal Panel Veri ve LMDI Ayrıştırma Analizi](/okf/sosyal-bilimler/isletme-ekonomi-ve-iletisim/cinde-turizm-hareketliliginin-turizm-ekonomik-buyumesine-katkisi-mekansal-panel-veri-ve-lmdi-ayristirma-analizi.md)
- [ABD Para Politikasının Uluslararası Aktarımında Sermaye Akımlarının Rolü: Türkiye Örneği](/okf/sosyal-bilimler/isletme-ekonomi-ve-iletisim/abd-para-politikasinin-uluslararasi-aktariminda-sermaye-akimlarinin-rolu-turkiye-ornegi.md)

# Şeffaflık

- Analiz tarihi: 2026-07-26T16:28:09.920Z
- Kanıt sayısı: 20
- Üretim sürümü: makale-analizi-v3.0.0
- Kanonik sayfa: https://makaleanalizi.com/sosyal-bilimler/isletme-ekonomi-ve-iletisim/aile-tatillerinin-satin-alma-kararlarinda-ergenlerin-etkisine-iliskin-annelerin-algilari