---
type: "Akademik Makale Analizi"
title: "COVID-19 ve Sosyal Medya: Kutuplaşmanın Ötesinde Bir Spektrum Analizi Olarak Twitter Elitleri Ağı"
description: "Makale, COVID-19 pandemisi sırasında sosyal medyada artan kutuplaşma ve infodemi tartışmaları bağlamında şekillenmektedir. Sosyal medya elitlerinin kamuoyunu yönlendirme gücü üzerine odaklanan çalışma, Twitter üzerindeki ağ yapılarının sadece keskin bir bölünmeden mi ibaret olduğu yoksa daha karmaşı"
resource: "https://makaleanalizi.com/sosyal-bilimler/isletme-ekonomi-ve-iletisim/covid-19-ve-sosyal-medya-kutuplasmanin-otesinde-bir-spektrum-analizi-olarak-twitter-elitleri-agi"
doi: "10.1093/pnasnexus/pgad246"
authors: ["Giacomo De Nicola", "Victor H. Tuekam Mambou", "Göran Kauermann"]
citation: "Nicola, G. D., Mambou, V. H. T., Kauermann, G. (2023). COVID-19 and social media: Beyond polarization. PNAS Nexus, 2(8), pgad246-pgad246. https://doi.org/10.1093/pnasnexus/pgad246"
publicationType: "quantitative-empirical"
discipline: "Sosyal Bilimler"
subDiscipline: "İşletme, Ekonomi ve İletişim"
evidenceCount: 12
tags: ["Kutuplaşma", "COVID-19", "Ağ analizi", "Twitter", "Örtük alan modelleri"]
timestamp: "2026-10-13T17:39:10.197Z"
---

# COVID-19 ve Sosyal Medya: Kutuplaşmanın Ötesinde Bir Spektrum Analizi Olarak Twitter Elitleri Ağı

Özgün başlık: COVID-19 and social media: Beyond polarization
DOI: https://doi.org/10.1093/pnasnexus/pgad246
Künye (APA 7): Nicola, G. D., Mambou, V. H. T., Kauermann, G. (2023). COVID-19 and social media: Beyond polarization. PNAS Nexus, 2(8), pgad246-pgad246. https://doi.org/10.1093/pnasnexus/pgad246

Bilim alanı: [Sosyal Bilimler](/okf/sosyal-bilimler/index.md) › İşletme, Ekonomi ve İletişim

## Kısa cevap

**Almanca konuşan COVID-19 Twitter elitlerinin takip ağı hangi topluluk yapılarını ve inanç spektrumunu sergilemektedir?**

Bu çalışmada, 2021 yılı boyunca en az 2000 etkileşim alan Almanca paylaşımlar yapan 372 Twitter eliti incelenmiş ve ağın aşı zorunluluklarını destekleyenler ile karşı olanlar şeklinde iki makro topluluğa bölündüğü gösterilmiştir. Ancak model, iki uç arasında eksiksiz bir inanç spektrumu bulunduğunu ve ılımlı aktörlerin merkezde yer alarak köprü görevi gördüğünü ortaya koymaktadır.

- Almanca konuşan COVID-19 Twitter elitleri, aşı zorunluluklarını savunanlar ve karşı çıkanlar olmak üzere iki ana topluluğa ayrılmaktadır.
- Gizli uzay modeli, iki grubun kendi içinde homojen olmadığını ve uçlar arasında geniş bir inanç spektrumu bulunduğunu göstermektedir.
- Sağlık bakanları ve haber kuruluşları gibi ılımlı aktörler gizli uzayın merkezinde konumlanarak topluluklar arası köprü vazifesi görmektedir.

# Alan bağlamı

Makale, COVID-19 pandemisi sırasında sosyal medyada artan kutuplaşma ve infodemi tartışmaları bağlamında şekillenmektedir. Sosyal medya elitlerinin kamuoyunu yönlendirme gücü üzerine odaklanan çalışma, Twitter üzerindeki ağ yapılarının sadece keskin bir bölünmeden mi ibaret olduğu yoksa daha karmaşık bir inanç spektrumunu mu yansıttığı sorusuna yanıt aramaktadır. Araştırma, yankı odası etkisinin ötesindeki nüansları istatistiksel ağ modelleriyle çözümlemeyi amaçlar.

# Akademik özet

Küresel COVID-19 pandemisi, fiziksel sağlık krizinin ötesine geçerek dijital platformlarda devasa bir dezenformasyon dalgası ve artan toplumsal kutuplaşma ile karakterize edilen bir infodemi sürecini tetiklemiştir. Özellikle popüler sosyal medya kullanıcıları, geniş kitlelere hitap etme ve kamuoyunu şekillendirme kapasiteleriyle bu süreçte merkezi bir rol oynamaktadır. Literatürde genellikle yankı odaları ve keskin kutuplaşma ekseninde ele alınan bu durum, sosyal medya elitlerinin etkileşim ağlarının nasıl yapılandığını ve bu yapıların altında yatan inanç spektrumlarını tam olarak açıklamakta yetersiz kalabilmektedir. Bu bağlamda, dijital tartışmaların yalnızca iki zıt kutuptan ibaret olup olmadığı sorusu, kamu iletişimi ve kriz yönetimi stratejileri için kritik bir önem taşımaktadır.

Bu çalışmanın temel amacı, Twitter üzerinde Almanca konuşan COVID-19 elitlerinin takip ağlarını inceleyerek, bu ağların yapısını belirleyen örtük sosyal alanları haritalandırmaktır. Araştırmada, 2021 yılı boyunca paylaşılan ve yüksek etkileşim alan tweetlerin yazarlarından oluşan bir veri seti kullanılmıştır. Yöntem olarak, aktörler arasındaki mesafe ile takip etme olasılığı arasındaki ters ilişkiyi temel alan örtük küme rassal etkiler modeli uygulanmıştır. Bu istatistiksel yaklaşım, hem ağ içindeki belirgin gruplaşmaları tanımlamaya hem de her bir kullanıcının bu gruplar içindeki özgün ve sürekli konumunu belirlemeye olanak tanıyarak, geleneksel topluluk tespit yöntemlerinin sınırlamalarını aşmayı hedeflemektedir.

Analiz sonuçları, ağın temelde aşı zorunluluğu lehinde ve aleyhinde olan iki ana makro-topluluğa ayrıldığını doğrulamakla birlikte, kutuplaşmanın tek belirleyici faktör olmadığını ortaya koymaktadır. Örtük sosyal alan modellemesi, bu iki kutup arasında geniş bir inanç spektrumunun varlığını göstermiş ve kümeler içinde önemli bir heterojenlik olduğunu kanıtlamıştır. Bulgular, özellikle siyasetçiler, sağlık bakanları ve ana akım haber ajansları gibi merkezi aktörlerin, iki topluluk arasında bir köprü görevi görebilecek stratejik konumlarda bulunduğuna işaret etmektedir. Radikal görüşlere sahip kullanıcılar örtük alanın uç noktalarında yer alırken, daha ılımlı aktörlerin merkezde konumlanması, kutuplaşmanın sosyal medya takip davranışları üzerindeki karmaşık etkisini belgelemektedir.

Araştırmanın literatürdeki en özgün katkısı, sosyal medya iletişimini yalnızca kategorik etiketlerle değil, sürekli bir boyutta analiz ederek kutuplaşma kavramına daha nüanslı bir bakış açısı getirmesidir. Elde edilen sonuçlar, yankı odası etkisinin varlığını desteklerken aynı zamanda merkezdeki aktörlerin kutuplaşmayı yumuşatma potansiyeline sahip olduğunu göstermesi bakımından politika yapıcılar için somut veriler sunmaktadır. Bu çalışma, örtük alan modellerinin sosyal medya peyzajlarını haritalandırmadaki gücünü kanıtlamakta ve gelecekteki dezenformasyonla mücadele stratejilerinde salt içerik analizinin ötesine geçilerek ağ yapılarının dikkate alınması gerektiğini vurgulamaktadır. Sosyal bilimler ve istatistiksel modelleme disiplinlerini sentezleyen bu yaklaşım, dijital kamuoyunun karmaşık yapısını anlamlandırmak için güçlü bir metodolojik çerçeve çizmektedir.

# Araştırmanın amacı

Bu çalışmanın temel amacı, Twitter üzerindeki Almanca konuşan COVID-19 elitlerinin takip ağlarını inceleyerek, bu ağların yapısını belirleyen örtük sosyal alanları haritalandırmak ve kutuplaşmanın ötesindeki inanç spektrumunu ortaya çıkarmaktır.

# Yöntem ve tasarım

Bu çalışma, COVID-19 pandemisi sırasında Twitter üzerindeki Almanca konuşan elit kullanıcıların takip ağını incelemek için gizli alan küme rastgele etkiler modeli (latent cluster random effects model) yaklaşımını benimsemiştir.

# Bulgular ve önermeler

1. Ağ yapısının analizi, kullanıcıların aşı zorunlulukları konusunda genel olarak lehte ve aleyhte olanlar şeklinde iki makro topluluğa bölündüğünü göstermektedir.
2. Gizli uzay modeli, iki grubun kendi içinde tamamen homojen olmadığını, iki uç kutup arasında eksiksiz bir inanç ve tutum spektrumu bulunduğunu ortaya koymaktadır.
3. En radikal kullanıcılar gizli uzayın uç kesimlerinde konumlanırken; sağlık bakanları ve haber kuruluşları gibi ılımlı ve nötr aktörler merkeze daha yakın yer almaktadır.
4. Ana akım haber kuruluşları gibi otoriteler her iki gruba da bağlantı kurdukları için gizli uzayın merkezinde konumlanmakta ve iki topluluk arasında köprü görevi görmektedir.

# Yazarın tartışması

Almanca konuşan COVID-19 Twitter elitlerinin takip ağını inceleyen bu araştırma, kullanıcıların iki ana topluluğa bölündüğünü ve bu grupların aşı zorunluluklarına yönelik lehte ya da aleyhte tutumlar sergilediğini ortaya koymaktadır. Ağ yapısının görselleştirilmesi ve modellenmesi, çevrimiçi söylemde yankı odası etkilerinin gücünü ve yaygınlığını açıkça gözler önüne sermektedir.

Yazarlar, iki grubun kendi içinde tamamen homojen olmadığını, bunun ötesinde radikal uçlardan ılımlı ve nötr duruşlara kadar uzanan bütün bir inanç spektrumunun varlığını tespit etmiştir. Bu durum, kutuplaşmanın ağın tek itici gücü olmadığını, siyasi eğilimlerin ve politika duruşlarının sürekli bir düzlemde şekillendiğini göstermektedir.

Elde edilen sonuçlar, salgın sürecindeki çevrimiçi tartışmaları inceleyen geniş literatürle doğrudan ilişkilendirilmekte ve ideolojinin bilim insanlarına duyulan güven ile aşılara yaklaşımı nasıl şekillendirdiğini teyit etmektedir. Ana akım medya kuruluşlarının merkezde konumlanması, bu aktörlerin farklı kesimler arasında köprü kurma kapasitesine sahip olduğunu göstermektedir.

Sonuç olarak, gizli uzay ağ modelleri sosyal medya peyzajını haritalandırmak için işlevsel bir yaklaşım sunmaktadır. Merkezî konumdaki ılımlı aktörlerin varlığı, kutuplaşma döngüsünün hafifletilmesi ve kamu iletişimindeki kutuplaşma dinamiklerinin anlaşılması bakımından stratejik bir önem taşımaktadır.

# Yazarın sonucu

Yazarlar, gizli uzay ağ modellerinin sosyal medyadaki iletişim yapılarını incelemede güçlü araçlar olduğunu, kutuplaşmanın var olmakla birlikte tek belirleyici olmadığını ve ılımlı merkezi aktörlerin kutuplaşmayı hafifletmede kilit rol oynadığını sonuç bölümünde vurgulamaktadır.

# Literatürdeki işlevi

Bu çalışma, COVID-19 pandemisi sürecinde sosyal medyada ortaya çıkan bilgi kirliliği ve kutuplaşma olgusunu, geleneksel sabit gruplama yaklaşımlarının ötesine taşıyarak bütüncül bir inanç spektrumu çerçevesinde konumlandırmaktadır. Twitter üzerindeki etkili kullanıcıların takip ağlarını gizli uzay modelleriyle inceleyen makale, çevrimiçi söylemdeki yankı odası etkilerini istatistiksel olarak haritalandırmakta ve platformdaki topluluk yapılarının keskin sınırlarla bölünmediğini, aksine sürekli bir düzlemde yayıldığını ampirik olarak göstermektedir. Bu yönüyle metin, dijital sosyoloji ve ağ analizi literatüründe bireylerin çevrimiçi konumlanmalarını hem kümeleme hem de sürekli uzay perspektifinden ele alan öncü bir kuramsal ve metodolojik köprü işlevi görmektedir.

Önceki çalışmalarla ilişkisi: Mevcut literatür, sosyal medyada aşı karşıtlığı ve pandemi önlemleri etrafında şekillenen tartışmaların derin bir kutuplaşma yarattığını ve echo chamber etkilerinin baskın olduğunu çok sayıda ampirik çalışmayla ortaya koymuştur. Bu makale, söz konusu birikimi doğrudan reddetmek yerine, bu kutuplaşmanın arkasındaki ince yapıları sörgülayarak önceki çalışmalarla ilişki kurmaktadır. Klasik topluluk tespiti algoritmalarının aksine, üyelerin grup içi heterojenliğini göz ardı eden yaklaşımları eleştiren yazarlar, gizli uzay rastgele etki modellerini entegre ederek önceki araştırmaların sunduğu iki kutuplu resmin aslında geniş bir ılımlı aktör yelpazesini barındırdığını kanıtlamaktadır.

Literatür taramasına katkısı: Literatür taramasına sunulan en temel katkı, sosyal medya elitlerinin takip ilişkilerinden yola çıkarak ideolojik yönelimlerin ve politika duruşlarının mekânsal bir haritasını çizen analitik bir çerçeve sağlamasıdır. Makale, yalnızca aşırı uçlardaki radikal hesapların değil, aynı zamanda merkeze yakın konumlanan ana akım medya ve sağlık otoritelerinin de ağ yapısı içinde stratejik bir köprü görevi üstlendiğini ortaya koyarak mevcut incelemelere yeni bir boyut kazandırmaktadır. Böylece araştırmacılara, dijital platformlardaki kamusal tartışmaları ve bilgi akış dinamiklerini incelerken ikili zıtlıkların ötesine geçerek ara tonları ve ılımlı aktörlerin birleştirici rolünü hesaba katmaları gerektiğini hatırlatan ampirik bir perspektif sunmaktadır.

# Tez ve makale araştırmalarında kullanım

- **Sosyal medyada COVID-19 pandemisi bağlamında aşı zorunlulukları etrafında belirgin bir kutuplaşma ve topluluk bölünmesi yaşanmaktadır.** — Araştırmacılar, dijital platformlardaki kutuplaşma olgusunu ampirik kanıtlarla desteklemek amacıyla bu bulguyu literatür taraması bölümünde referans alabilirler.
- **Gizli uzay modelleri, sosyal ağlardaki kümelenmeyi ve bireyler arası inanç spektrumunu eş zamanlı olarak haritalandırma kapasitesine sahiptir.** — Kavramsal çerçeve bölümünde, ağ içi homofili ve yankı odası etkilerini açıklamak üzere bu modelin metodolojik üstünlüğü argüman olarak sunulabilir.
- **Merkezi konumda yer alan ılımlı aktörler ve haber kuruluşları, iki kutuplu kamplar arasında köprü kurarak kutuplaşmayı hafifletme potansiyeline sahiptir.** — Tartışma kısmında, çevrimiçi platformlardaki aşırı uçların uzlaştırılmasında ılımlı seslerin işlevini açıklamak için bu sonuçtan yararlanılabilir.

# Türetilebilir araştırma soruları

- **Siyasi kriz dönemlerinde çevrimiçi elitlerin takip ağları hangi inanç spektrumu ekseninde kümelenmektedir?**
  - Desen: Evren, belirli bir siyasi kriz döneminde en çok etkileşim alan Twitter hesaplarından oluşur; örneklem büyüklüğü istatistiksel güç analiziyle belirlenir. Veriler Twitter API üzerinden toplanarak gizli küme rastgele etkiler modeliyle analiz edilir.
  - Gerekçe: Makalenin COVID-19 elitlerinin takip ağlarını gizli uzay modelleriyle haritalandırma yönteminden ve elde edilen sürekli inanç spektrumu bulgusundan türetilmiştir.
- **Ana akım haber kuruluşları sosyal medya ağlarında hangi konumda yer almakta ve gruplar arası etkileşimi nasıl etkilemektedir?**
  - Desen: Evren, kamusal sağlık tartışmalarına katılan ana akım medya hesaplarıdır; örneklem veri doygunluğu ilkesi gözetilerek seçilir. Veriler etkileşim ve takip matrisleri şeklinde derlenerek ağ topolojisi ve derece analizleriyle incelenir.
  - Gerekçe: Makalede ana akım haber kuruluşlarının gizli uzayın merkezinde yer alarak iki topluluk arasında köprü görevi gördüğüne dair tespit edilen gözlemden türetilmiştir.
- **Aşı yanlısı ve karşıtı çevrimiçi toplulukların takip ağlarındaki yapısal homofili düzeyi nedir?**
  - Desen: Evren, küresel aşı tartışmalarına katılan Twitter kullanıcılarıdır; örneklem gücü temsil edebilirliği sağlayacak şekilde güç analiziyle saptanır. Takip ilişkileri yönlü ağ matrisine dönüştürülerek kümeleme ve mesafe algoritmalarıyla analiz edilir.
  - Gerekçe: Makalede aşı zorunlulukları etrafında oluşan iki makro topluluğun varlığını ve platformdaki yankı odası etkilerinin pervasifliğini doğrulayan bulgulardan türetilmiştir.

# Kaynak izleri

Her iddia, özgün yayının belirtilen sayfasındaki birebir alıntıya bağlıdır.

| Kanıt | Bölüm | PDF sayfası | Basılı sayfa | Alıntı |
|---|---|---|---|---|
| ev-o-1-2 | Abstract | 1 | — | In this paper, we make use of openly available data to study the behavior of popular users discussing the pandemic on Twitter. |
| ev-o-1-3 | Introduction | 1 | — | In this paper, we tackle this issue with the aim of drawing an explanatory map of the network of COVID-19 Twitter elites. |
| ev-s-1 | Data and Methods | 3 | — | To model the network data, we make use of the latent cluster random effects model for social networks |
| ev-s-2-2 | Results | 1 | — | The results suggest the existence of two distinct communities, which can be interpreted as generally pro and generally against vaccine mandates |
| ev-s-3-2 | Significance Statement | 1 | — | the social map describes an entire spectrum of beliefs between the two extremes, demonstrating that polarization is not the only relevant factor |
| ev-s-4-2 | Results | 2 | — | more radical users are found to be positioned towards the extremes of the latent space, while more moderate and neutral actors, such as health ministers and news outlets, are close |
| ev-s-5 | Results | 5 | — | Major German media outlets are found between the two communities. |
| ev-s-5-2 | Results | 5 | — | major German media outlets are found between the two communities |
| ev-s-6 | Introduction | 1 | — | The COVID-19 pandemic brought upon a massive wave of disinformation, exacerbating polarization in the increasingly divided landscape of online discourse. |
| ev-s-7 | Data and Methods | 3 | — | This family of models is particularly suitable for social networks, in which mechanisms such as homophily and triadic closure often play a major role |
| ev-s-8-2 | Discussion | 7 | — | Given its explanatory and predictive power, we believe latent space modeling of elite social media networks to have the potential for improving our general understanding |
| ev-l-1 | Latent space models for social network data | 3 | — | Latent space network models postulate that each actor has an unobserved position in a d-dimensional Euclidean latent social space, and that the probability for two actors to form a |

# İlgili kavramlar

- [Düşük Maliyetli Havayollarının Filo Planlaması için Uçak Seçimi Karar Destek Modeli](/okf/sosyal-bilimler/isletme-ekonomi-ve-iletisim/dusuk-maliyetli-havayollarinin-filo-planlamasi-icin-ucak-secimi-karar-destek-modeli.md)
- [Havayolu İş Modeli ve Yönetiminde Stratejik Dönüşüm: Düşük Maliyetli Modellerden Hibrit Yapılara](/okf/sosyal-bilimler/isletme-ekonomi-ve-iletisim/havayolu-is-modeli-ve-yonetiminde-stratejik-donusum-dusuk-maliyetli-modellerden-hibrit-yapilara.md)
- [Sürdürülebilir Kent Planlaması ve Afet Risk Yönetimi: Kayseri Deneyimleri](/okf/sosyal-bilimler/isletme-ekonomi-ve-iletisim/surdurulebilir-kent-planlamasi-ve-afet-risk-yonetimi-kayseri-deneyimleri.md)
- [Denetimli vergi uyumu ve kaçınma süreçlerinin mekansal evrimsel oyun perspektifiyle incelenmesi](/okf/sosyal-bilimler/isletme-ekonomi-ve-iletisim/denetimli-vergi-uyumu-ve-kacinma-sureclerinin-mekansal-evrimsel-oyun-perspektifiyle-incelenmesi.md)
- [Girişimciliğin İstihdama Etkisi: Türkiye İçin Ekonometrik Bir Araştırma](/okf/sosyal-bilimler/isletme-ekonomi-ve-iletisim/girisimciligin-istihdama-etkisi-turkiye-icin-ekonometrik-bir-arastirma.md)
- [1830-1840 Yılları Arasında Osmanlı Devleti'nin Küresel Ekonomiye Entegrasyonu: İç ve Dış Dinamiklerin Analizi](/okf/sosyal-bilimler/isletme-ekonomi-ve-iletisim/1830-1840-yillari-arasinda-osmanli-devletinin-kuresel-ekonomiye-entegrasyonu-ic-ve-dis-dinamiklerin-analizi.md)
- [Çin'de Turizm Hareketliliğinin Turizm Ekonomik Büyümesine Katkısı: Mekansal Panel Veri ve LMDI Ayrıştırma Analizi](/okf/sosyal-bilimler/isletme-ekonomi-ve-iletisim/cinde-turizm-hareketliliginin-turizm-ekonomik-buyumesine-katkisi-mekansal-panel-veri-ve-lmdi-ayristirma-analizi.md)
- [Devletin Medya Aygıtı: Türkiye Radyo ve Televizyon Kurumu Tarafından Üretilen Kültürel Hegemonya](/okf/sosyal-bilimler/isletme-ekonomi-ve-iletisim/devletin-medya-aygiti-turkiye-radyo-ve-televizyon-kurumu-tarafindan-uretilen-kulturel-hegemonya.md)

# Şeffaflık

- Analiz tarihi: 2026-10-13T17:39:10.197Z
- Kanıt sayısı: 12
- Üretim sürümü: makale-analizi-v3.0.0
- Kanonik sayfa: https://makaleanalizi.com/sosyal-bilimler/isletme-ekonomi-ve-iletisim/covid-19-ve-sosyal-medya-kutuplasmanin-otesinde-bir-spektrum-analizi-olarak-twitter-elitleri-agi