---
type: "Akademik Makale Analizi"
title: "İslam Şehri Teorisi Merceğinden Tarihsel Bir Perspektif: Konya Örneği"
description: "İslam şehir teorisi, dinin kentsel mekân ve toplumsal yaşam üzerindeki dönüştürücü etkisini anlamak için geliştirilmiş kuramsal bir yaklaşımdır. Doğu bilimi (oryantalist) yaklaşımların tekdüze İslam şehri prototipleri üretme eğilimine karşı, tarihsel ve coğrafi çeşitlilikleri dikkate alan yeni bir k"
resource: "https://makaleanalizi.com/sosyal-bilimler/toplum-siyaset-ve-kamu/islam-sehri-teorisi-merceginden-tarihsel-bir-perspektif-konya-ornegi"
doi: "10.35674/kent.1449053"
authors: ["Mücahit Navruz"]
citation: "Navruz, M. (2024). A Historical Perspective Through the Lens of the Islamic City Theory: Konya Example. Kent Akademisi, 17(6), 2404-2424. https://doi.org/10.35674/kent.1449053"
publicationType: "narrative-review"
discipline: "Sosyal Bilimler"
subDiscipline: "Toplum, Siyaset ve Kamu"
evidenceCount: 10
tags: ["Din Merkezli Kentsel Form", "İslam Şehri", "Kentleşme", "Mekânsal Laikleşme", "Sosyal Dayanışma"]
timestamp: "2026-08-16T11:05:01.804Z"
---

# İslam Şehri Teorisi Merceğinden Tarihsel Bir Perspektif: Konya Örneği

Özgün başlık: A Historical Perspective Through the Lens of the Islamic City Theory: Konya Example
DOI: https://doi.org/10.35674/kent.1449053
Künye (APA 7): Navruz, M. (2024). A Historical Perspective Through the Lens of the Islamic City Theory: Konya Example. Kent Akademisi, 17(6), 2404-2424. https://doi.org/10.35674/kent.1449053

Bilim alanı: [Sosyal Bilimler](/okf/sosyal-bilimler/index.md) › Toplum, Siyaset ve Kamu

# Alan bağlamı

İslam şehir teorisi, dinin kentsel mekân ve toplumsal yaşam üzerindeki dönüştürücü etkisini anlamak için geliştirilmiş kuramsal bir yaklaşımdır. Doğu bilimi (oryantalist) yaklaşımların tekdüze İslam şehri prototipleri üretme eğilimine karşı, tarihsel ve coğrafi çeşitlilikleri dikkate alan yeni bir kentsel okuma ihtiyacı doğmuştur. Bu makale, İslam kentsel formunun genel niteliklerini Selçuklu, Osmanlı ve Cumhuriyet dönemlerinden günümüze Konya kenti ölçeğinde tarihsel-mekânsal bir çözümlemeyle ele alarak alanındaki kent sosyolojisi ve kentsel tarih tartışmalarına özgün bir katkı sağlamaktadır.

# Akademik özet

İslam kentleşmesi ve mekân sosyolojisi literatüründe, dinin kentsel strüktürü ve toplumsal düzeni biçimlendirme gücü geniş bir tartışma alanına karşılık gelmektedir. Şehirler insan medeniyetinin somutlaştığı dinamik organizmalar olup, toplumların inanç sistemleri ve zihniyet dünyaları doğrultusunda şekillenmektedir. Batı merkezli oryantalist literatür uzun süre İslam şehrini durağan, homojen ve Doğu'ya özgü sınırlılıklarla malul bir model olarak kurgulamış; kentleşme süreçlerindeki yerel, coğrafi ve tarihsel dinamikleri göz ardı etmiştir. Bu çalışmada ele alınan temel araştırma sorunu, İslam kentsel formunun teo-santrik niteliklerinin tarihsel süreç içerisinde nasıl teşekkül ettiği, sekülerleşme ve modernleşme dalgalarıyla nasıl aşındığı ve günümüz yerel yönetim politikalarında bu kimliğin yeniden ne şekilde ihya edilmeye çalışıldığıdır.

Bu araştırmanın temel amacı, İslam şehri teorisinin teorik temellerini ortaya koyduktan sonra, Anadolu kentsel geleneğinin en belirgin temsilcilerinden biri olan Konya kentini tarihsel bir perspektifte incelemektir. Makale, nitel bir tarihsel-betimsel derleme yaklaşımı benimseyerek birincil ve ikincil kaynaklar, seyahatnameler, şer'iye sicilleri ve imar mevzuatları üzerinden bir kentsel dönüşüm analizi sunmaktadır. Çalışmada İslam şehrinin fiziksel (cami merkezli yapı, mahalle düzeni, mahremiyet), ekonomik (vakıf-ahilik sistemi, pazar-cami bütünlüğü) ve sosyal (ümmet bilinci, mahalle kefaleti, sosyal dayanışma) boyutları teorik olarak kavramsallaştırılmakta; ardından Konya'nın Selçuklu başkentliği döneminden başlayıp Osmanlı, erken Cumhuriyet ve 1994 sonrası Milli Görüş belediyeciliği uygulamalarına uzanan mekânsal seyri yöntemsel olarak çözümlenmektedir.

Araştırma bulguları, Konya'nın Selçuklu döneminde Alaaddin Tepesi ve çevresinde inşa edilen saray, cuma camisi, medrese ve pazarlarla tipik bir teo-santrik İslam şehri olarak altın çağını yaşadığını ve yaklaşık 50.000-60.000 kişilik bir nüfusla Anadolu'nun en büyük kentsel merkezi haline geldiğini göstermektedir. Osmanlı döneminde kentsel niteliğini korumakla birlikte ticaret yollarının kaymasıyla gerileyen Konya, 19. yüzyıl Tanzimat reformları ve Cumhuriyet dönemi modernist kentsel müdahaleleriyle ciddi bir mekânsal laikleşme yaşamıştır. Batı tarzı kentsel planlama, çıkmaz sokakların ve geleneksel avlulu evlerin yıkımı, Nalçacı gibi yeni gelişim akslarının yaratılması geleneksel kentsel dokuyu erozyona uğratmıştır. 1994 sonrası muhafazakar yerel yönetimlerin Bedesten ve Mevlana çevresindeki kentsel yenileme projeleri tarihsel merkezi canlandırıp inanç turizmini artırsa da, makro ölçekte kentin neoliberal yatay-dikey büyümesiyle bütüncül bir uyum yakalanamamıştır.

Çalışmanın tartışma ve sonuç bölümleri, İslam kentsel mirasının ihyası yönündeki son dönem yerel politikaların sembolik ve turistik başarılarına karşın, kentin genel makroformunda neoliberal kentsel ayrışma ve bireyselleşme eğilimlerinin hakimiyetini sürdürdüğünü vurgulamaktadır. Yazar, camilerin niceliksel artışına rağmen kentsel yaşamı biçimlendirme gücünün niteliksel olarak zayıfladığını tespit etmekte ve tarihsel koruma uygulamalarının parsel bazlı yenilemelerin ötesine geçerek kentsel kimlikle bütünleşmesi gerektiğini savunmaktadır. Bu yayın, Türk akademisindeki şehir sosyolojisi, kent tarihi ve kamu yönetimi araştırmacıları için İslam şehir teorisinin ampirik bir kent tarihiyle nasıl eklemlenebileceğini gösteren, mimari ve mekânsal dönüşümün toplumsal zihniyet değişimleriyle ilişkisini kuran kapsamlı bir literatür kaynağı niteliği taşımaktadır.

# Araştırmanın amacı

Çalışmanın temel amacı, İslam kentsel teorisi çerçevesinde İslam dininin şehir yaşamına bakışını ve tarihsel süreçteki gelişimini incelemek; ardından Konya özelinde Selçuklu'dan günümüze kentsel mekânın geçirdiği dönüşümü, sekülerleşme etkilerini ve son dönem canlandırma politikalarını değerlendirmektir.

# Yöntem ve tasarım

Çalışma, İslam kentsel teorisi literatürünü ve Konya kentinin tarihsel süreçteki mekânsal dönüşümünü nitel betimsel ve tarihsel-kuramsal derleme yaklaşımıyla çözümlemektedir.

# Bulgular ve önermeler

1. İslam dini kentsel yaşamı teşvik etmekte, cuma namazı ve cemaatle ibadet zorunluluğu ile mahremiyet ve sosyal dayanışma ilkeleri çerçevesinde teo-santrik bir kentsel formun oluşmasını sağlamaktadır.
2. Anadolu Selçuklu Devleti döneminde başkent olan Konya, 150 hektarlık yerleşim alanı ve gelişkin lonca/vakıf sistemiyle İslam şehrinin altın çağını temsil eden tipik bir kale kent modeli sergilemiştir.
3. Tanzimat sonrası mevzuat düzenlemeleri ve Cumhuriyet dönemi modernleşme politikaları Konya'nın geleneksel konut, sokak ve kamu alanı dokusunu değiştirerek mekânsal sekülerleşmeye ve aşınmaya yol açmıştır.
4. 1994 yılı sonrasında muhafazakâr belediyecilik anlayışı doğrultusunda Mevlana Türbesi, Selimiye Camii ve Bedesten ekseninde yürütülen ihya ve yenileme projeleri geleneksel cami-çarşı bütünlüğünü fiziken yeniden inşa etmiştir.

# Yazarın tartışması

İnceleme, İslam kentsel teorisinin tek tip ve homojen bir yapı sunmadığını, aksine coğrafi, etnik ve kültürel çeşitliliklerle zenginleşen dinamik bir nitelik taşıdığını ortaya koymaktadır. Din, toplumsal yaşamı ve mekânsal dokuyu şekillendiren temel referans noktası olarak cuma camileri, kapalı çarşılar ve mahalle içi dayanışma ağlarıyla belirginleşen teo-santrik bir kentsel form üretmiştir.

Yazar, Konya'nın Selçuklu başkenti olduğu dönemde kazandığı tarihsel prestij ile İslam şehri kimliğinin en yetkin örneklerinden birini oluşturduğunu açıklamaktadır. Selçuklu döneminde Alaeddin Tepesi ve çevresinde kurulan idari, dini ve ticari yapılar, vakıf sistemi ve derviş/tasavvuf kültürüyle birleşerek kentin organik biçimde büyümesini ve sosyal sınıflar arası dengenin korunmasını sağlamıştır.

Literatürdeki Oryantalist tiplemelere ve Weberci kent modellerine karşı çıkan yazar, Abu-Lughod ve Lapidus gibi araştırmacıların vurguladığı çok merkezli ve esnek kentsel gelişimi desteklemektedir. Osmanlı'nın son dönemi ile Cumhuriyet reformları sürecinde uygulanan Batıcı planlama kararlarının geleneksel çıkmaz sokak, avlulu konut ve mahalle birliğini bozarak mekânsal sekülerleşmeyi hızlandırdığı belirtilmektedir.

Tartışmanın ve sonuçun odağında, 1994 sonrasında Milli Görüş çizgisindeki belediyelerin yürüttüğü canlandırma hamleleri yer almaktadır. Mevlana Türbesi ve Bedesten çevresindeki restorasyonlar geleneksel cami-çarşı bütünlüğünü fiziken ihya etse de, neoliberal kentsel rant ve kontrolsüz çeperleşme nedeniyle bu politikaların kentin genel mekânsal planlamasıyla tam bütünleşemediği sonuçuna varılmaktadır.

# Yazarın sonucu

İslam dininin kentsel form ve toplumsal düzen üzerindeki belirleyici etkisi tarihsel süreçte Konya kenti örneğinde açıkça görülmektedir. Selçuklu döneminde zirveye ulaşan geleneksel İslam şehri nitelikleri, Tanzimat ve Cumhuriyet dönemindeki sekülerleşme ve bürokratik modernleşme hamleleriyle fiziki ve sosyal açıdan erozyona uğramıştır. 1994 sonrası uygulanan yerel ihya politikaları cami-çarşı eksenindeki tarihsel merkezi canlandırarak inanç turizmini güçlendirmişse de kentin çeperlerdeki yatay ve dikey kontrolsüz büyümesiyle bütünsel bir planlama uyumu yakalayamamıştır.

# Literatürdeki işlevi

Bu çalışma, İslam kentsel formuna yönelik teorik tartışmaları tarihsel bir örneklem üzerinden somutlaştırarak literatürde kuramsal bir köprü işlevi görmektedir. Max Weber ve Fransız Oryantalistlerin geliştirdiği İslam şehrinin homojen olduğu veya özgün bir kurumdan yoksun bulunduğu iddialarına karşı, Konya örneği üzerinden değişimi ve sürekliliği analiz etmektedir. Makale, İslam'ın sadece bir inanç sistemi değil, aynı zamanda idari, hukuki ve ticari bir kentsel düzenleyici olduğunu Selçuklu ve Osmanlı örnekleriyle temellendirmektedir. Modernleşme ve Cumhuriyet dönemi reformlarının kentsel dokudaki aşındırıcı etkisini ele alarak, son dönemdeki yerel yönetim politikalarının bu mirası ihya etme çabalarını eleştirel bir süzgeçten geçirmektedir. Böylece kent sosyolojisi alanında ideoloji ve mekân ilişkisini uzun erimli bir perspektifle sunarak literatürdeki boşluğu doldurmaktadır.

Önceki çalışmalarla ilişkisi: Makale, Janet Abu-Lughod'un (1987) Oryantalist kentsel mitlere yönelik eleştirilerini temel alarak, İslam şehrini kurmaca bir prototipten ziyade dinamik bir organizma olarak tanımlayan yaklaşımı benimsemektedir. Lapidus'un (1984) tanımladığı beş temel kentsel unsuru olan kale, saray, merkez cami, mahalle ve dış mahalle yapısını Konya'nın Selçuklu dönemi fiziksel yapısıyla eşleştirerek teorik modelleri ampirik verilerle desteklemektedir. İbn Haldun'un Bedevilik ve Hazerilik arasındaki sosyolojik ayrımına atıfta bulunarak, İslam medeniyet idealinin neden yerleşik hayatı ve şehirleşmeyi zorunlu kıldığını açıklamaktadır. Önceki çalışmaların aksine, Cumhuriyet sonrası mekânsal sekülerleşmeyi bir kimlik krizi bağlamında Tanpınar'ın Beş Şehir eserindeki gözlemleriyle harmanlayarak, kuramsal modelleri edebi ve sosyolojik bir sentezle genişletmektedir.

Literatür taramasına katkısı: Çalışmanın literatür taramasına en özgün katkısı, 1994 sonrası Milli Görüş belediyeciliği ile başlayan kentsel ihya süreçlerini İslam şehri teorisiyle doğrudan ilişkilendirmesidir. Literatürde genellikle sadece mimari veya siyasi boyutuyla ele alınan Konya kenti, bu makalede teo-santrik kentsel formun modern neoliberal politikalarla çatışma alanlarını gösteren bir laboratuvar olarak sunulmaktadır. Geleneksel cami-çarşı bütünlüğünün restorasyon yoluyla fiziksel ihyasının, sosyal dokudaki bireyselleşme ve çeperdeki kontrolsüz büyüme karşısında nasıl bir sınırlılık taşıdığını ortaya koymaktadır. Ayrıca, kardeş şehir protokolleri gibi güncel verilerle yerel yönetimin kimlik inşasındaki küresel ağlarını belgelendirmesi, kentsel kimlik araştırmaları ve belediyecilik stratejileri için yeni bir karşılaştırmalı analiz çerçevesi sağlamaktadır.

# Tez ve makale araştırmalarında kullanım

- **İslam dininin kentsel yaşamı teşvik eden teo-santrik bir model öngördüğü iddiası.** — Makalenin İslam'ın şehir dini olduğu ve cuma namazı gibi ritüellerin yerleşik hayatı zorunlu kıldığına dair kuramsal açıklamaları kullanılabilir.
- **Modernleşme süreçlerinin geleneksel İslam şehri dokusu üzerindeki aşındırıcı etkisi.** — Cumhuriyet dönemi reformlarının mahremiyet temelli avlulu evlerden çok katlı apartmanlara geçişi nasıl zorladığına dair bulgular aktarılabilir.
- **Geleneksel cami-çarşı bütünlüğünün fiziksel restorasyonunun sosyal dokuyu tam olarak ihya edemediği savunusu.** — Yazarın 1994 sonrası canlandırma politikalarının kentin çeperindeki plansız büyüme ile çeliştiğine dair eleştirisi üzerinden tartışma yürütülebilir.

# Türetilebilir araştırma soruları

- **Geleneksel çarşı alanlarının fiziksel ihyası, Ahi kültürüne dayalı geleneksel esnaf dayanışmasını nasıl dönüştürmektedir?**
  - Desen: Konya Bedesteni ve çevresinde faaliyet gösteren esnafla yarı yapılandırılmış mülakatlar gerçekleştirilmeli; nitel veri analizi ve içerik analizi yapılarak fiziksel mekânın sosyal ilişkilere etkisi incelenmelidir. Örneklem veri doygunluğu ilkesiyle belirlenmelidir.
  - Gerekçe: Makalenin 3.4. bölümünde vurgulanan Bedesten yenileme çalışmalarının inanç turizmi üzerindeki etkisi ile geleneksel cami-çarşı bütünlüğü bulgusundan türetilmiştir.
- **Geleneksel avlulu evlerden modern kapalı sitelere geçişte İslam şehrinin mahremiyet ilkesi nasıl yeniden kurgulanmaktadır?**
  - Desen: Yeniyol (Meram) ve Selçuklu bölgelerindeki site sakinlerine yönelik likert tipi mahremiyet algısı ölçeği uygulanmalı; elde edilen veriler geleneksel mahalle yapısıyla karşılaştırmalı olarak analiz edilmelidir. Örneklem büyüklüğü güç analiziyle saptanmalıdır.
  - Gerekçe: Makalenin 3.3. bölümünde tartışılan geleneksel konutların avlu yapısının bozulması ve sosyal ayrışma süreci tespitine dayanmaktadır.
- **Konya Büyükşehir Belediyesi'nin kardeş şehir ağları, kentin küresel ölçekteki İslam kenti imajını nasıl pekiştirmektedir?**
  - Desen: Belediyenin 22 kardeş şehir protokolü ve ortak faaliyetleri üzerinde nitel döküman analizi yapılmalı; UCLG ve İİT gibi uluslararası kuruluşlarla kurulan ilişkiler söylem analizi yöntemiyle incelenmelidir.
  - Gerekçe: Yazarın makalenin sonunda sunduğu 22 kardeş şehrin büyük çoğunluğunun İslam medeniyetine ait olduğu ve UCLG/OIC üyelikleri verilerinden hareketle önerilmiştir.

# Kaynak izleri

Her iddia, özgün yayının belirtilen sayfasındaki birebir alıntıya bağlıdır.

| Kanıt | Bölüm | PDF sayfası | Basılı sayfa | Alıntı |
|---|---|---|---|---|
| ev-o-1 | ABSTRACT | 1 | 3 | Anahtar Kelimeler: Din Merkezli Kentsel Form, İslam Şehri, Kentleşme, Mekânsal Laikleşme, Sosyal Dayan ışma ABSTRACT The concept of the I s lamic city elucidates the spatial struct |
| ev-o-2 | INTRODUCTION | 2 | — | This study primarily aims to discuss the development process of the Islamic city and the Islamic religion's perspective on city life. |
| ev-s-2 | 1. The Islamic City Theory and the Perspective of Islam on Cities | 3 | — | Considering the Islamic city as a uniform and homogeneous formation in all Islamic societies, regardless of ethnic and cultural differences, is criticized as an Eurocentric approac |
| ev-s-3 | 2.1. Physical Characteristics of Islamic Cities | 6 | — | The public space is formed by the mosque, marketplace, and adjacent square located in the center of the Islamic city |
| ev-s-4 | 3.1. The Seljuk Period in Konya (1071-1277): The Arrival of Islam and the Golden Ages | 11 | — | During the reign of Alaaddin Keykubat, Konya had a settlement area of 150 hectares, making it the largest city in Anatolia |
| ev-s-5 | 3.4. Revitalization Practices of the Islamic City in Konya (1994-2023): Urban Policies in Search of Glorious Days | 16 | — | 42 Through revitalization efforts, the Mevlana Mausoleum, Selimiye Mosque, and the area known as the Bedesten (old bazaar) have become one of the bes t examples reflecting the mosq |
| ev-s-6 | CONCLUSION | 18 | — | In Konya, w hich has transitioned from an Islamic city to a more Westernized city over time, there have been efforts to revive the long - neglected characteristics of the Islamic c |
| ev-l-1 | 1. The Islamic City Theory and the Perspective of Islam on Cities | 2 | — | Islamic urban theory refers not only to places where Muslims are dominant or densely populated but also to spaces designed based on this intellectual background. |
| ev-l-2 | 3.3. Transformation of Space in Konya from the Republic to the Recent Past (1923-1994) | 15 | — | The traditional Islamic city, centered around the Great Mosque and the bazaar, began to erode during this period, and secondary urban centers emerged in different parts of the city |
| ev-l-3 | CONCLUSION | 17 | — | Standart physical structure that has emerged to facilitate the requirements of religious life, administrative/legal institutions in a similar manner based on Sharia principles, tra |

# İlgili kavramlar

- [Otorite ve Veraset İçin Osmanlı Mücadelesi: IV. Murad ve IV. Mehmed Dönemlerinde Mutlak Hakimiyetten Hanedan İstikrarına](/okf/sosyal-bilimler/toplum-siyaset-ve-kamu/otorite-ve-veraset-icin-osmanli-mucadelesi-iv-murad-ve-iv-mehmed-donemlerinde-mutlak-hakimiyetten-hanedan-istikrarina.md)
- [COVID-19 Döneminde İş-Aile ve Aile-İş Çatışması ile Stres: Beş Temel Endüstriyel Sektör Üzerine Ampirik Bir Araştırma](/okf/sosyal-bilimler/toplum-siyaset-ve-kamu/covid-19-doneminde-is-aile-ve-aile-is-catismasi-ile-stres-bes-temel-endustriyel-sektor-uzerine-ampirik-bir-arastirma.md)
- [İspanya Turizm Sektöründe Çalışanların İyi Oluşunun Bir Öncülü Olarak İş Yaşam Dengesi İçin Örgütsel Destek](/okf/sosyal-bilimler/toplum-siyaset-ve-kamu/ispanya-turizm-sektorunde-calisanlarin-iyi-olusunun-bir-onculu-olarak-is-yasam-dengesi-icin-orgutsel-destek.md)
- [ESKİŞEHİR KENTSEL DÖNÜŞÜM BETON DAYANIMLARININ İSTATİSTİKSEL ANALİZİ](/okf/sosyal-bilimler/toplum-siyaset-ve-kamu/eskisehir-kentsel-donusum-beton-dayanimlarinin-istatistiksel-analizi.md)
- [Birleşik Krallık'ta Ruh Sağlığı Hizmetlerindeki Etnik Eşitsizlikleri Anlamak: Bir Meta-Etnografi Çalışması](/okf/sosyal-bilimler/toplum-siyaset-ve-kamu/birlesik-krallikta-ruh-sagligi-hizmetlerindeki-etnik-esitsizlikleri-anlamak-bir-meta-etnografi-calismasi.md)
- [Ulaşım Altyapısı ve Eko-Çevresel Kalite: Çin'in Yüksek Hızlı Demiryolundan Kanıtlar](/okf/sosyal-bilimler/toplum-siyaset-ve-kamu/ulasim-altyapisi-ve-eko-cevresel-kalite-cinin-yuksek-hizli-demiryolundan-kanitlar.md)
- [Yüksek Hızlı Demiryolu Etkisi Altında Kentsel Yığılmaların Rekabet-İşbirliği İlişkisi ve Kent-Sanayi Entegrasyonu Gelişimi Üzerine Bir Araştırma](/okf/sosyal-bilimler/toplum-siyaset-ve-kamu/yuksek-hizli-demiryolu-etkisi-altinda-kentsel-yigilmalarin-rekabet-isbirligi-iliskisi-ve-kent-sanayi-entegrasyonu-gelisimi-uzerine-bir-arastirma.md)
- [Hindistan'da Kentsel Arazi Yönetişiminin Ölçeklendirilmesi: Sürdürülebilir Şehirler İçin Yönetişim İnovasyonu Platformu Olarak NAKSHA Programı](/okf/sosyal-bilimler/toplum-siyaset-ve-kamu/hindistanda-kentsel-arazi-yonetisiminin-olceklendirilmesi-surdurulebilir-sehirler-icin-yonetisim-inovasyonu-platformu-olarak-naksha-programi.md)

# Şeffaflık

- Analiz tarihi: 2026-08-16T11:05:01.804Z
- Kanıt sayısı: 10
- Üretim sürümü: makale-analizi-v3.0.0
- Kanonik sayfa: https://makaleanalizi.com/sosyal-bilimler/toplum-siyaset-ve-kamu/islam-sehri-teorisi-merceginden-tarihsel-bir-perspektif-konya-ornegi