Nicel araştırma · 2021
The labor market participation of recently-arrived immigrant women in Germany
Okur sorusu
Araştırma sonuçları, kadın göçmenlerin işgücüne katılımını anlamada geleneksel kaynak yaklaşımlarının yanı sıra göç motifi, hane yapısı ve dindarlık gibi motivasyonel unsurların da bütüncül bir perspektifle ele alınması gerektiğini göstermektedir.
Öne çıkanlar
Almanya, İkinci Dünya Savaşı sonrasından bu yana çok sayıda göç dalgasına ev sahipliği yapmış olup göçmenlerin işgücü piyasasına entegrasyonu hem ekonomik bağımsızlık hem de toplumsal uyum açısından kilit bir bileşen olarak kabul edilmektedir. Ancak mevcut nicel yazının incelenmesi, araştırmaların ağırlıklı olarak erkek göçmenlerin dinamiklerine odaklandığını ve kadınların deneyimlerinin arka planda kaldığını göstermektedir. Kadınların zamanında istihdam edilmemesi yoksulluk oranlarını artırmakta, refah devletine bağımlılığı uzatmakta ve göçmen çocukların erken çocukluk eğitimi gibi kamusal hizmetlerden yararlanma şansını olumsuz etkilemektedir. Buna ek olarak, çalışmama durumunun anne-kız ilişkisi üzerinden nesiller arası aktarılması, bu dezavantajlı durumun sonraki dönemlere de taşınmasına yol açmaktadır. Bu doğrultuda, kadın göçmenlerin işgücü piyasasındaki konumlarını kendi hakları bağlamında ele alan toplumsal cinsiyet duyarlı bir yaklaşımın benimsenmesi kaçınılmaz bir gereklilik olarak ortaya çıkmaktadır.
Bu çalışmanın temel amacı, Almanya'da en fazla 18 aydır ikamet eden Polonyalı ve Türk kadın neuzuwandererlerin işgücüne katılım süreçlerini incelemektir. Araştırmacılar, farklı kültürel kökenlere ve toplumsal cinsiyet değerlerine sahip bu iki grubun işgücüne dahil olma kararlarını analiz etmek üzere SCIP projesinin ilk dalga verilerinden yararlanmışlardır. Örneklem, 18 ila 60 yaşları arasında, işgücünde aktif olan veya işgücüne girme riski taşıyan toplam 829 kadından (490 Polonyalı ve 339 Türk) oluşmaktadır. Yöntemsel olarak, bağımlı değişkenin ikili yapısı nedeniyle lojistik regresyon analizleri tercih edilmiş; sırasıyla temel model, kaynak modeli ve motivasyon modelleri aracılığıyla demografik özellikler, beşeri sermaye, ev sahibi ülkeye özgü dil ve sosyal sermaye ile göç motifi, aile statüsü ve dindarlık gibi motivasyonel faktörler adı adım modele dâhil edilmiştir.
Elde edilen bulgular, ilk aşamada Türk kadınların Polonyalı kadınlara kıyasla işgücüne katılımda dezavantajlı olduğunu gösteren temel modelin, kaynaklar kontrol edildiğinde bu farkın istatistiksel anlamını yitirdiğini ortaya koymaktadır. Özellikle menşe ülkeden getirilen iş deneyimi ve Almanca dil yeterliliği, iki grup arasındaki katılım oranları farkının kapanmasında belirgin bir rol oynamaktadır. Bununla birlikte, göç motifi, hanedeki çocuk varlığı ve dindarlık düzeyi gibi motivasyonel faktörler modele eklendiğinde, Türk kadınların lehine hafif ancak istatistiksel olarak anlamsız bir avantaj ortaya çıkmaktadır. Araştırma, çocuk sahibi olmanın tüm kadın göçmenler için işgücüne katılımda caydırıcı bir engel oluşturduğunu, buna karşın daha önce varsayılanın aksine Müslüman dindarlığının Hristiyan dindarlığına kıyasla işgücüne katılım üzerinde daha olumsuz bir etki yaratmadığını açıkça ortaya koymaktadır.
Sonuç olarak bu araştırma, kadın göçmenlerin işgücü piyasasına entegrasyonunda beşeri sermayenin yanı sıra bireylerin çalışma motivasyonunun ve aile ile ilgili kısıtların titizlikle incelenmesi gerektiğini kanıtlamaktadır. Yazında sıklıkla dile getirilen ve Türk kadınların kültürel normlar nedeniyle işgücünden tamamen soyutlandığı yönündeki yaygın kabuller, yeni gelen neuzuwanderer örnekleminde doğrulanmamıştır. Aksine, göçmen kadınların özellikle çocuk bakım imkânları ve dil becerileri desteklendiğinde işgücüne katılım potansiyeli taşıdıkları görülmektedir. Bu çalışma, literatürde erkek odaklı yaklaşımların ötesine geçerek göçmen kadınların erken dönem entegrasyon dinamiklerini anlamaya yönelik ampirik bir temel sunmakta ve sonraki araştırmalar için somut perspektifler sağlamaktadır.
Araştırma, temel olarak bireysel beşeri sermaye yatırımlarını ve bunların aktarım süreçlerini ele alan beşeri sermaye kuramını merkeze almakta; bu kuramsal çerçeveyi ev sahibi ülkeye özgü dil ve sosyal sermaye unsurlarının yanı sıra kültürel değerler, göç motifi ve dindarlık gibi toplumsal cinsiyet duyarlı motivasyonel boyutlarla genişletmektedir.
Göçmen entegrasyonu yazını, beşeri sermaye teorisi ekseninde erkek göçmenlerin istihdam dinamiklerini ağırlıklı olarak incelemiştir. Kadın göçmenler üzerine yapılan önceki çalışmalar ise genellikle istihdam başarısı veya çalışılan saatler üzerine odaklanmış, bireylerin işgücüne dahil olma yönündeki motivasyonel kararlarını ve kültürel değerlerin etkisini görece eksik bırakmıştır. Bu çalışma, Polonya ve Türkiye örneklemini karşılaştırarak bu boşluğu doldurmayı hedeflemektedir.
Bu araştırmanın temel amacı, Almanya'da son dönemde yaşamaya başlayan Polonyalı ve Türk kadın neuzuwandererlerin işgücüne katılımında motivasyonel faktörlerin ve bireysel kaynakların rolünü incelemektir (Schieckoff & Diehl, 2021).
Bu ampirik çalışmada, son dönemde Almanya'ya göç eden Polonyalı ve Türk kadınların işgücüne katılım süreçlerini incelemek amacıyla SCIP projesine ait veriler kullanılarak logistik regresyon analizleri gerçekleştirilmiştir (Schieckoff & Diehl, 2021).
Polonyalı ve Türk kadın göçmenlerin işgücüne katılım oranları arasında başlangıçta görülen etnik fark, önceden kazanılmış mesleki deneyim ve Almanca dil yeterliliği kontrol edildiğinde büyük ölçüde azalmaktadır (Schieckoff & Diehl, 2021).
Çalışma amacıyla göç eden kadınların işgücüne katılım olasılığı, diğer saiklerle göç edenlere kıyasla belirgin biçimde daha yüksek bir seyir izlemektedir (Schieckoff & Diehl, 2021).
Hane içinde partner ve çocuk varlığını içeren aile statüsü, kadın göçmenlerin işgücüne katılım olasılığını güçlü ve istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde düşürmektedir (Schieckoff & Diehl, 2021).
Algılanan etnik ayrımcılık düzeyi, kadın göçmenlerin işgücüne katılma motivasyonunu düşüren önemli bir unsur olarak öne çıkmamaktadır (Schieckoff & Diehl, 2021).
Bireysel dindarlık düzeyi işgücüne katılım üzerinde olumsuz bir etki yaratırken, dindar Müslüman Türk kadınlar ile dindar Hristiyan Polonyalı kadınlar arasında işgücüne katılım bakımından temel bir fark bulunmamaktadır (Schieckoff & Diehl, 2021).
Araştırma bulguları, Polonyalı ve Türk kökenli kadın neuzuwandererlerin Almanya'daki işgücü piyasasına katılım süreçlerinde insan sermayesi ve dil becerilerinin belirleyici bir rol oynadığını, bu kaynaklar hesaba katıldığında gruplar arasındaki başlangıç farkının ortadan kalktığını göstermektedir.
Yazarlar, bu durumun arkasındaki mekanizmayı açıklarken göç kanalının ve hane yapısının kadınların çalışma motivasyonunu doğrudan şekillendirdiğini, özellikle hane içinde çocuk bulunmasının tüm göçmen kadınlar açısından ortak bir engel teşkil ettiğini vurgulamaktadır.
Mevcut literatürle yapılan karşılaştırmalar, daha önceki bazı çalışmaların aksine, Müslüman dindarlığının işgücüne katılım üzerinde Hristiyan dindarlığından farklı veya daha baskın bir dışlayıcı etkiye sahip olmadığını, aradaki farkın büyük ölçüde işveren ayrımcılığından kaynaklandığını ortaya koymaktadır.
Sonuç olarak, göçmen kadınların erken entegrasyon dönemindeki işgücü piyasası dinamiklerini inceleyen bu araştırma, önceki kohortların aksine Türk kadınlarının yaşadığı dezavantajların zamanla azaldığına işaret ederek cinsiyete duyarlı analizlerin önemini teyit etmektedir.
Bu çalışma, önceki araştırmaların aksine, bağımlı değişken olarak istihdam yerine doğrudan işgücüne katılım kararını inceleyerek Müslüman dindarlığının rolünü yeniden ele almış ve Hristiyan dindarlığı ile benzer etki gösterdiğini ortaya koymuştur (Schieckoff & Diehl, 2021).
Bu çalışma, Almanya'daki göçmen entegrasyon yazınında uzun süredir erkek odaklı yürütülen nicel araştırmalara karşılık, toplumsal cinsiyet duyarlı analitik bir çerçeve sunmaktadır. Kadın neuzuwandererlerin ülkeye varışlarındaki ilk on sekiz aylık kritik dönemi ele alarak, klasik insan sermayesi teorisini motivasyonel boyutlarla genişletmektedir. Polonyalı ve Türk göçmen kadınları karşılaştıran görgül modeliyle, literatürdeki etnik dezavantaj varsayımlarını sörgülayan özgün bir işlev üstlenmektedir.
Önceki çalışmalar çoğunlukla göçmenlerin beşeri sermayesine veya erkek işgücüne odaklanmış, kadınların işgücüne katılım kararını erteleyen veya kısıtlayan kültürel normlar ile hane yapısı dinamiklerini ihmal etmiştir. Bu makale, önceki araştırmaların tersine, göç motifini ve hane içi sorumlulukları modele dahil ederek mevcut literatürün eksik bıraktığı motivasyonel bileşenleri doldurmaktadır. Ayrıca Müslüman dindarlığının etkisini Hristiyan dindarlığıyla karşılaştırarak önceki bulguları yeniden değerlendirmektedir.
Literatür taramasına sağlanan temel katkı, yeni gelen göçmen kadınların işgücü piyasasına katılımında kaynakların yanı sıra motivasyonel faktörlerin de belirleyici olduğunu kanıtlayan ampirik kanıtlar sunmasıdır. Çalışma, aile göçüyle gelen kadınların varsayılanın aksine yüksek işgücü katılım motivasyonuna sahip olabileceğini göstererek, göç yazınındaki kalıp yargıların aşılmasına yardımcı olmaktadır. Böylece, göçmen entegrasyonu ve toplumsal cinsiyet çalışmaları arasındaki teorik köprüyü güçlendirmektedir.
Makalenin doğrulanmış yöntemi, bulguları ve kuramsal çerçevesi; tez ve makale çalışmalarında kullanılacağı bölümle birlikte aşağıdaki araştırma taslaklarına dönüştürülmüştür.
Göçmen entegrasyon yazınındaki kaynak yaklaşımlarını ele alırken, beşeri sermayenin tek başına yeterli olmadığını host-country spesifik kaynaklarla desteklemek amacıyla literatür taraması bölümünde kullanılır (Schieckoff & Diehl, 2021).
Makaleyle bağlantısı: Makalede hane içinde çocuk bulunmasının kadın göçmenlerin işgücüne katılımını istatistiksel olarak anlamlı biçimde düşürdüğü bulgusundan ve bu alandaki politika ihtiyaçları çağrısından türetilmiştir (Schieckoff & Diehl, 2021).
Kavramsal çerçeve bölümünde, hane yapısı, göç motifi ve dindarlık gibi motivasyonel bileşenlerin teorik model içine nasıl entegre edileceğini gerekçelendirmek için temel alınır (Schieckoff & Diehl, 2021).
Makaleyle bağlantısı: Makalede resmi göç kanalının her zaman bireyin çalışma niyetini yansıtmadığı ve aile birleşimiyle gelenlerin de yüksek oranda aktif olabileceği bulgusundan türetilmiştir (Schieckoff & Diehl, 2021).
Tartışma bölümünde, dindarlık ve kültürel değerlerin istihdam üzerindeki etkilerine dair bulguları önceki çalışmalarla mukayese ederken karşıt veya destekleyici argüman kurmak için kullanılır (Schieckoff & Diehl, 2021).
Makaleyle bağlantısı: Makalede Müslüman dindarlığı ile Hristiyan dindarlığının işgücüne katılım üzerindeki etkilerinin karşılaştırıldığı model sonuçlarından ve gelecekteki araştırma önerilerinden türetilmiştir (Schieckoff & Diehl, 2021).
Kadın serbest çalışanların emekleri dijital platformlarda sistemli olarak daha düşük değer görmekte; kadınlar erkek meslektaşlarına oranla daha az ücret talep etme ve kazanma eğilimi göstermektedir.
Isabel Muñoz ve 4 yazar · Proceedings of the ACM on Human-Computer Interaction · Sosyal Bilimler
Kadın katılımcılar, erkek katılımcılara kıyasla profesyonel mutfak ortamında toplumsal cinsiyet eşitsizliğine yol açan durumlara, iyi bir liderde bulunması gereken niteliklere ve kadın şeflerin kariyerini destekleyici faktörlere anlamlı derecede daha yüksek önem atfetmektedir.
Tuba Türkmendağ ve Nilgün Karaman · Frontiers in Sociology · Sosyal Bilimler
Almanya kadın futbol liglerindeki oyuncuların %90,6 gibi son derece yüksek bir oranı aktif olarak mesleki ya da akademik eğitimlerine devam etmekte veya bu eğitimi başarıyla tamamlamış durumdadır.
Peter Ehnold ve 3 yazar · Frontiers in Sports and Active Living · Sosyal Bilimler