Secilmis Etiyopya Olimpik Spor Federasyonlarinda Örgüt Kulturu, Stratejik Yönetim ve Iyi Spor Yonetisimi: Örgütsel Buyukluk Onemli midir?

Modern spor organizasyonlarinin surdurulebilir basari elde edebilmeleri ve paydas guvenini koruyabilmeleri, iyi yonetisim ilkelerinin etkin bir sekilde hayata gecirilmesine bağlıdir. Ancak spor yönetimi literatürunde, seffaflik, demokratik süreçler, denetim mekanizmalari ve dayanisma gibi cok boyutlu iyi yonetisim ilkelerinin uygulanmasini etkileyen örgütsel belirleyiciler ampirik duzeyde yeterince araştırilmamistir. Özellikle gelismekte olan ulkelerde spor federasyonlarinin karsi karsiya kaldigi kaynak kisitlari, yonetsel zafiyetler ve politik müdahaleler, iyi yonetisim ilkelerinin kurumsallasmasini zorlastirmaktadir. Bu kapsamda Etiyopya Olimpik Spor Federasyonlarinda yasanan yonetsel sorunlar, seffaflik eksikligi ve bütçe yetersizlikleri, yonetisim performansini doğrudan etkileyen örgüt kulturu ve stratejik yönetim gibi icsel dinamiklerin örgütsel buyukluk bağlaminda derinlemesine incelenmesini zorunlu kilmaktadir.

Bu araştırmanın temel amaci, secilmis Etiyopya Olimpik Spor Federasyonlarinda örgüt kulturu ve stratejik yönetim uygulamalarınin iyi spor yonetisimi üzerindeki doğrudan etkilerini ve örgütsel buyuklugun bu ilişkilerdeki düzenleyici rolunu ortaya koymaktir. Araştırmada betimsel ve ilişkisel tarama modeline dayalı nicel bir araştırma deseni benimsenmistir. Veriler, Etiyopya'da faaliyet gösteren alti buyuk Olimpik spor federasyonundan (futbol, atletizm, basketbol, voleybol, hentbol ve bisiklet) orantili tabakali rastgele örnekleme yöntemiyle secilen 238 katılımcidan anket yoluyla toplanmistir. Toplanan verilerin analizinde betimsel istatistiklerin yani sira yapısal esitlik modellemesi (YEM) ve hiyerarsik regresyon analizleri SPSS ve AMOS yazilimlari kullanılarak gerceklestirilmis, kurulan ölçum ve yapısal modellerin gecerlilik ve guvenilirlik degerleri test edilmiştir.

Araştırmanın analiz sonuçları, stratejik yönetim uygulamalarınin iyi spor yonetisimi üzerinde doğrudan, pozitif ve istatistiksel olarak son derece anlamli bir etkiye sahip oldugunu göstermektedir. Buna karsin, örgüt kulturunun iyi spor yonetisimi üzerindeki doğrudan etkisi istatistiksel olarak anlamli bulunmamistir. Düzenleyici değişken analizlerinde ise, örgütsel buyuklugun, örgüt kulturu ile iyi spor yonetisimi arasindaki ilişkide negatif yonlu ve anlamli bir düzenleyici rol ustlendigi tespit edilmiştir. Bu bulgu, örgütsel buyukluk arttikca örgüt kulturunun iyi yonetisim üzerindeki etkisinin zayifladigina isaret etmektedir. Ote yandan örgütsel buyuklugun stratejik yönetim ile iyi yonetisim arasindaki ilişkide düzenleyici bir etkisi saptanmamis, ancak örgütsel buyuklugun kendisinin iyi spor yonetisimi üzerinde doğrudan ve pozitif yonlu anlamli bir ana etkiye sahip oldugu belirlenmistir.

Elde edilen bulgular, spor federasyonlarinin buyuklugu ne olursa olsun iyi yonetisim standartlarina ulasabilmeleri için çevre analizleri, strateji belirleme ve sürekli izleme-değerlendirme süreçlerini içeren stratejik yönetim mekanizmalarini kararlilikla uygulamalari gerektigini ortaya koymaktadir. Örgütsel buyuklugun artmasiyla örgüt kulturunun yonetisim üzerindeki olumlu etkisinin azalmasi, buyuk ölçekli federasyonlarda kurallara dayalı, güçlü ve düzenleyici bir kurum kulturunun insa edilmesinin onemini göstermektedir. Bu çalışma, literatürde genellikle bagimsiz olarak ele alinan kurumsal teorileri butunlesik bir çerçevede bir araya getirerek spor yönetimi çalışmalarina kuramsal bir katkı sunmaktadir. Ayrıca, federasyonlarin yonetsel kapasitelerini artirabilmeleri için insan kaynaklarinin profesyonellestirilmesi ve finansal kaynaklarin cesitlendirilmesi hususunda politika yapicilara ve spor yöneticilerine somut yonetsel cikarimlar sağlamaktadir.