Akademik arama
Arama sonuçları
“öngörü” için 13 doğrulanmış makale incelemesi bulundu.
Mühendislik ve Teknoloji · Bilgisayar ve Elektrik Mühendisliği
Değiştirilmiş Orangutan Optimizasyon Algoritması ile Optimize Edilmiş Kapsül Sınır Ağı Kullanılarak Deniz Kazası Sıcak Noktalarının Öngörücü Analizi
Deniz taşımacılığındaki teknolojik gelişmelere rağmen deniz kazaları can kaybı, ekonomik zarar ve çevresel felaketlere yol açan kritik bir tehdit olmaya devam etmektedir. Geleneksel arama-kurtarma ve güvenlik yönetim sistemleri ağırlıklı olarak reaktif bir yapıya sahip olup kaza gerçekleştikten sonra müdahale esasına dayanmaktadır. Bu durum arama-kurtarma kaynaklarının yetersiz veya dengesiz dağıtılmasına ve müdahale sürelerinin uzamasına neden olmaktadır. Mevcut literatürde deniz güvenliği ve risk haritalamada yapay zekâ ve makine öğrenmesi yöntemleri kullanılsa da karmaşık coğrafi mekânsal ilişkilerin, hava koşullarının ve gemi türlerinin bir arada sunduğu hiyerarşik veri yapısının modellenmesinde yetersizlikler bulunmaktadır. Bu çalışma, alanın temel sorunu olan dinamik deniz ortamındaki kaza risk alanlarını reaktif değil proaktif biçimde tahmin etme ihtiyacına odaklanmaktadır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
1990-2021 Yılları Arasında Küresel, Bölgesel ve Ulusal Diyabet Yükü ve 2050 Yılı Yaygınlık Öngörüleri: Küresel Hastalık Yükü Çalışması 2021 İçin Sistematik Analiz
Diyabet, dünya genelinde yaş, cinsiyet veya coğrafi konum fark etmeksizin milyonlarca insanı etkileyen, sağlık sistemleri ve toplumlar üzerinde ağır sosyoekonomik yükler oluşturan kronik bir halk sağlığı sorunudur. Uluslararası çalışmalar diyabet yaygınlığının hızla arttığını gösterse de, yaşa, cinsiyete, tip spesifik ayrışmaya ve risk faktörlerine dayalı küresel ve bölgesel düzeyde kapsamlı verilerin eksikliği, etkin önleme ve tedavi politikalarının geliştirilmesini zorlaştırmaktadır. Bu çalışma, Küresel Hastalık Yükü (GBD) 2021 çerçevesini kullanarak diyabet yükünü ve risk faktörlerini 204 ülke düzeyinde analiz etmekte ve 2050 yılına kadar olan yaygınlık eğilimlerini modelleyerek literatürdeki büyük veri açığını kapatmayı hedeflemektedir.
Sosyal Bilimler · Psikoloji ve Davranış Bilimleri
Genç İş Gücü Arasında İş Tatmini ve İşten Ayrılma Niyetinin Öngörülmesi: Gelişmekte Olan Bir Ekonomiden Kanıtlar
Küresel salgın sonrası dönemde Çin gibi gelişmekte olan ekonomilerde iş gücü piyasasının dinamikleri hızla değişmiş, nitelikli çalışanları elde tutma sorunu kurumsal bir zorluk haline gelmiştir. Özellikle Y ve Z kuşaklarından oluşan genç iş gücünün kariyer fırsatları ve ücret adaleti konusundaki beklentileri, geleneksel iş modellerinden farklılaşmaktadır. Literatürde bu kitlenin işten ayrılma niyetini tetikleyen faktörler tartışılırken, makale bu sorunu iş tatmini ve iş özerkliği kavramlarını modele entegre ederek ele almakta ve stratejik İK uygulamalarının etkinliğini sörgülamaktadır.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Ön-Geri Getirme Sörgü Öngörücülerini Kullanarak Bilgi Getirme Kişiselleştirme Performansının Tahmin Edilmesi
Modern dijital bilgi birikiminin üstel olarak büyümesi, bilgi getirme sistemlerinin (IRS) kullanıcıların özgül bilgi gereksinimlerini karşılamasını zorlaştırmaktadır. Geleneksel sistemler aynı sörgü için tüm kullanıcılara aynı sonuç listesini sunarken, farklı kullanıcıların aynı sörgü için farklı alaka düzeyleri bildirmesi 'herkese tek beden uyar' sorununu doğurmaktadır. Kişiselleştirme teknolojileri bu sorunu aşmak için kullanıcı profillerini sürece dahil eder ancak her sörgüda performans artışı sağlamaz; bazı sörgülarda kişiselleştirme performansı olumsuz etkileyebilir. Bu durum, arama öncesinde kişiselleştirmenin yararlı olup olmayacağını öngörme problemini ortaya çıkarır ve mevcut literatürde zor sörgü tahmini ile kişiselleştirme performansı arasındaki ilişkiyi inceleyen kapsamlı modellerin geliştirilmesini zorunlu kılar.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Kara Delik Dönüşü Üzerindeki Gözlemsel Kısıtlamalar: Teknikler, Bulgular ve Astrofiziksel Çıkarımlar
Kara delik fiziğinde, kütleçekiminin diğer tüm kuvvetlere üstün gelerek tekillik oluşturması genel görelilik teorisinin en temel öngörülerinden biridir. Bir kara deliğin kütlesi uzak kütleçekimsel etkilerle belirlenebilirken, dönüş parametresinin ölçülmesi yalnızca olay ufkunun yakınındaki güçlü kütleçekim bölgelerinin incelenmesiyle mümkündür. Astrofiziksel bağlamda, kara delik dönüşü görece rölativistik jetlerin beslenmesi ve yığılma disklerinin radyasyon verimliliği gibi süreçlerde anahtar rol oynamaktadır. Bu inceleme, elektromanyetik ve kütleçekimsel dalga verileriyle kara delik dönüşlerinin nasıl ölçüldüğünü ve bu ölçümlerin astrofiziksel çıkarımlarını ele almaktadır.
Mühendislik ve Teknoloji · Bilgisayar ve Elektrik Mühendisliği
Derin Pekiştirmeli Öğrenme ile Solo12 Dört Bacaklı Robotunun Denetimi
Dört bacaklı robot sistemleri, karmaşık ve zorlu arazi koşullarında yüksek hareket kabiliyeti sunma potansiyeline sahiptir. Geleneksel denetim yaklaşımları genellikle yörünge optimizasyonu, model öngörülü denetim (MPC) ve elle ayarlanan parametrelere dayanır. Ancak bu yöntemler, robotun karşılaşabileceği tüm çevre koşullarına uyarlanması zor olan hassas modeller ve yüksek anlık hesaplama yükü gerektirir. Derin pekiştirmeli öğrenme ise doğrudan veriden öğrenerek bu kısıtları aşmayı vaat etse de simülasyondan gerçek robota aktarımda (sim-to-real gap) dayanıklılık ve enerji verimliliği sorunları yaratmaktadır. Bu çalışma, açık kaynaklı Solo12 robotu üzerinde gerçek zamanlı ve yüksek enerji verimliliğine sahip uçtan uca pekiştirmeli öğrenme denetleyicilerinin nasıl geliştirilebileceği sorusuna odaklanmaktadır.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Maliye Politikası Belirsizliği, Çevre Vergilendirmesi ve Yaşam Beklentisi Arasındaki Karmaşık İlişkinin Çözümlenmesi
Küresel düzeyde yaşanan ekonomik ve kamu sağlığı krizleri, maliye politikalarının toplumsal refah ve halk sağlığı üzerindeki etkilerini ön plana çıkarmıştır. Devletlerin harcama ve vergilendirme kararlarındaki öngörülemezlik, kamu hizmetlerinin sunumunu ve sosyal güvenlik mekanizmalarını riske atarak yaşam beklentisini olumsuz etkileyebilmektedir. Aynı zamanda çevre kirliliği ile mücadelede bir politika aracı olarak öne çıkan çevre vergileri, kamu gelirlerini artırarak sağlık yatırımlarına kaynak aktarılmasına ve çevresel kalitenin iyileşmesine katkı sağlamaktadır. Bu bağlamda, maliye politikası belirsizliği ile yaşam beklentisi arasındaki dolaysız ilişkiyi ve çevre vergilendirmesinin bu süreçteki aracılık rolünü Çin örneğinde incelemek, kamu ekonomisi, çevre ve halk sağlığı kesişiminde önemli bir araştırma boşluğunu doldurmaktadır.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Deniz Bilimleri Etkileriyle Türk Boğazlarında Gemi Manevraları Tahmin Edilebilir mi?
Türk Boğazları Sistemi, Karadeniz ile Ege Denizi'ni birbirine bağlayan, Asya ve Avrupa kıtalarını ayıran ve uluslararası deniz taşımacılığı ile enerji naklinde kritik stratejik öneme sahip doğal bir su yoludur. İki deniz arasındaki yoğunluk, tuzluluk ve sıcaklık farklarından kaynaklanan iki tabakalı akıntı rejimi, karmaşık morfolojik yapı ve dar geçitlerle birleştiğinde gemi seyir emniyeti açısından ciddi riskler oluşturmaktadır. Geçmişte yaşanan Independenta, Nassia ve Vita Spirit gibi büyük deniz kazaları, hidrolojik ve oşinografik parametrelerin doğru kavranmasının önemini ortaya koymuştur. Literatürde boğaz akıntıları üzerine numerik modelleme ve genel sirkülasyon çalışmaları bulunsa da mevsimsel deniz bilimleri verilerinin oşinografik veri madenciliği ve regresyon analizleriyle işlenerek gemi manevra öngörülerinde pratik kullanımına dair nitel ampirik model ihtiyacı devam etmektedir.
Mühendislik ve Teknoloji · Bilgisayar ve Elektrik Mühendisliği
Yapay Zeka ile Siber Güvenlik ve Gizliliğin İlerletilmesi: Güncel Eğilimler ve Gelecek Araştırma Yönelimleri
Dijitalleşmenin hızlanmasıyla birlikte siber tehditlerin karmaşıklığı artmış, geleneksel statik ve kural tabanlı güvenlik sistemleri yetersiz kalmaya başlamıştır. Yapay zeka ve makine öğrenimi teknolojileri; sızma tespiti, zararlı yazılım sınıflandırma ve gizlilik koruma gibi alanlarda öngörücü analitik ve otonom karar alma yetenekleriyle öne çıkmaktadır. Bununla birlikte, yapay zekanın siber güvenlik ve gizlilik alanlarındaki kullanımını 20 yıllık geniş bir literatür ölçeğinde bütüncül olarak sentezleyen ve gelecekteki araştırma yönelimlerini haritalandıran sistematik çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
OpenCap: Akıllı Telefon Videolarından İnsan Hareket Dinamiklerinin Açık Kaynaklı Hesaplama Platformu ile Analizi ve Doğrulanması
İnsan hareketi dinamiklerinin ve nöromüsküloskeletal kontrolün nicel olarak değerlendirilmesi, kas-iskelet ve nöromüsküler hastalıkların anlaşılması, yaralanma risklerinin öngörülmesi ve rehabilitasyon süreçlerinin takibi açısından kritik bir öneme sahiptir. Geleneksel hareket analizi yöntemleri; 150.000 doları aşan yüksek donanım maliyetleri, özel laboratuvar alanları, karmaşık kalibrasyon süreçleri ve uzman personelin günler süren veri işleme adımlarını gerektirmektedir. Bu yüksek maliyet ve zaman engelleri, biyomekanik ölçümlerin geniş ölçekli klinik araştırmalara ve rutin klinik uygulamalara entegre edilmesini zorlaştırmaktadır. Akıllı telefon kameraları ve bilgisayarlı görü algoritmalarındaki gelişmeler alternatif sunsa da, donanım senkronizasyonu olmayan birkaç mobil cihazdan yüksek doğrulukta eklem kuvveti ve kas aktivasyonu gibi 3 boyutlu dinamik parametrelerin elde edilip edilemeyeceği belirsizliğini korumaktadır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
ELF5, Luminal Meme Kanserinde Östrojen Duyarlılığını Baskılar ve Antiestrojen Direncinin Kazanılmasının Temelini Oluşturur
Meme kanserinin moleküler alt tipleri, her hastanın prognozu ve tedavi seçenekleri için kritik öneme sahip olan gen ekspresyonu örüntüleri ile ayırt edilir. Bu alt tipleri belirleyen moleküler mekanizmaların derinlemesine anlaşılması, yeni öngörücü ve prognostik belirteçlerin geliştirilmesi, yenilikçi tedavilerin oluşturulması ve mevcut tedavilere karşı gelişen direncin üstesinden gelinmesi açısından hayati bir araştırma alanıdır. Östrojen reseptörü (ER)-pozitif lüminal alt tipler, ER ve FOXA1 transkripsiyonel faktörlerinin birleşik etkisiyle yönlendirilen gen ekspresyonu örüntüleriyle karakterize edilir. Bu bağlamda, E-twenty-six (ETS) transkripsiyon faktörü ELF5'in, özellikle gebelik ve laktasyon sırasında meme gelişiminde önemli bir rol oynadığı ve ER ile karşılıklı dışlayıcı bir şekilde ifade edildiği bilinmektedir. Bu çalışma, ELF5'in meme kanseri alt tipinin belirlenmesindeki ve östrojen duyarlılığının baskılanmasındaki rolünü, dolayısıyla antiestrojen direncine katkısını inceleyerek bu alandaki bilgi boşluğunu doldurmayı hedeflemektedir.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Sürdürülebilir İnsan Kaynakları Yönetimi Uygulamaları ve İşlemsel Liderliğin Çalışanların Verimliliği ile Uyumlu Performansına Etkisi: Pandemi Sonrası Dönem İçin Politikalar
Günümüzün hızla değişen ve öngörülemez küresel iş ortamında, geleneksel iş performans ölçütleri bireylerin karmaşık krizlerle başa çıkma ve belirsizliklere uyum sağlama kapasitesini tam olarak yansıtmada yetersiz kalmaktadır. Özellikle COVID-19 sonrası dönemde, örgütsel sürekliliği ve rekabet avantajını korumak isteyen kuruluşların, çalışanların rutin görev tanımlarının ötesine geçerek sergiledikleri uyumlu performans davranışlarını destekleyen insan kaynakları politikalarına yönelmesi zorunlu hâle gelmiştir. Bu bağlamda, stratejik insan kaynakları yönetimi uygulamalarının çalışanların uyumlu performansı üzerindeki belirleyici rolü ve bu süreçte yönetsel liderlik tarzlarının düzenleyici etkileri, örgütsel davranış yazınında önem kazanan temel tartışma alanları arasında yer almaktadır.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
ATLAS Dedektörü ile 13 TeV Enerjide Yüksek Kütleli Tau Çifti Üretim Tesir Kesitinin Ölçülmesi ve Yeni Parçacıklar ile Etkileşimler Üzerindeki Sınırlandırmalar
Yüksek enerjili parçacık fiziği literatüründe, tau-lepton çiftlerinin yüksek kütleli üretim süreçleri, Standart Model öngörülerinin ötesindeki fiziksel fenomenleri araştırmak için kritik bir alan teşkil etmektedir. Özellikle B-mezonu bozunumlarında gözlemlenen ve Standart Model ile tam olarak örtüşmeyen anomaliler, üçüncü nesil fermiyonlara ayrıcalıklı şekilde bağlanan yeni parçacıkların varlığına dair güçlü teorik motivasyonlar sağlamaktadır. Bu çalışma, ATLAS deneyi verilerini kullanarak bu bölgedeki üretim tesir kesitini ilk kez diferansiyel olarak ölçmeyi ve leptokuarklar ile Z' bozonları gibi egzotik parçacıklar üzerindeki deneysel sınırları daraltmayı amaçlayan tartışmaya odaklanmaktadır.