Nicel araştırma makalesi incelemesi

DOI: 10.17853/1994-5639-2021-4-181-207

E-Isletme Eğitiminde Yeni Normale Hazir miyiz? Kitlesel Acik Çevrimici Derslere İlişkin Öğrenen Goruslerinin Duygu Analizi

Geleneksel e-isletme eğitimi modelleri hizla değişen piyasa kosullarina ve dijital ekosistemin gereksinimlerine uyum sağlamakta zorluklar yasamaktadir. Bu bağlamda kitlesel acik çevrimici dersler ve mikro yeterlilikler, bireylerin mesleki becerilerini zaman ve mekandan bagimsiz sekilde guncellemelerine olanak taniyan esnek alternatifler sunmaktadir.

Yazar
O. F. Derindag, B. Cizmeci
Yayın
The Education and science journal
Tarih
2021-04-18
01

Makalenin Kapsamı ve Akademik İçeriği

Kuresellesen dijital ekonominin dinamik yapisi, geleneksel isletme eğitimi modellerinin ve is yapis yöntemlerinin koklu bir değişim yasamasini zorunlu kilmaktadir. Geleneksel akademik mufredatlar, e-ticaret, dijital pazarlama ve yapay zeka gibi hizla değişen pazar taleplerini karsilamada hantal ve maliyetli kalmakta, bu durum iş gücunun niteliklerini ekonomik ve hizli bir sekilde guncellemesini gerektirmektedir. Bu bağlamda kitlesel acik çevrimici dersler ve mikro yeterlilikler esnek, düşük maliyetli ve erisilebilir alternatifler sunarak onemli bir eğitim arayuzu haline gelmistir. Ancak, Turkiye gibi gelismekte olan ulkelerde öğrenenlerin bu yeni normal eğitim paradigmalarina yonelik hazir bulunusluk duzeyleri, algılari ve kulturel tutumlari hakkindaki ampirik çalışmalarin yetersizligi alanda onemli bir araştırma problemi oluşturmaktaki ana etmendir.

Bu araştırma, Turkiye'deki öğrenen toplulugunun uzaktan eğitim ve kitlesel acik çevrimici dersler (KACD) konseptine yonelik farkindaligini, hazir bulunuslugunu ve tutumsal yönelimini belirlemeyi amaçlamaktadir. Bu amac doğrultusunda, Turkiye'nin en buyuk sosyal iletisim ve tartisma platformlarindan biri olan Eksi Sozluk üzerindeki kullanici girdileri duygu analizi ve içerik analizi yöntemleriyle incelenmistir. Araştırma evreni olarak belirlenen 1040 adet yorum arasindan, Cochran örneklem formulu kullanılarak %95 guven duzeyi ve %7 hata payi ile temsil gucune sahip 24 sayfalik bir örneklem sistematik rastgele örnekleme yöntemiyle secilmistir. Toplamda 234 adet girdi, filtrelendikten sonra yazarlar tarafindan bagimsiz olarak duygu analizine tabi tutulmus, analiz guvenilirligi Miles ve Huberman formuluyle %90 olarak doğrulanmistir.

Gerceklestirilen duygu analizi sonuçlarına gore, incelenen girdilerin %52'sinin uzaktan eğitim ve kitlesel acik çevrimici derslere yonelik olumlu yargilar barindirdigi, %29'unun notr kaldigi ve yalnizca %18'inin olumsuz ifadeler içerdigi tespit edilmiştir. Yorumlarda kullanılan kelimeler frekans analiziyle incelendiginde; çevrimici derslerin 'acik', 'ucretsiz', 'faydali' ve 'dunya capindaki saygin universitelerden ders alma imkâni sunmasi' gibi nitelikleri olumlu alginin ana kaynaklarini oluşturmaktadir. Olumsuz yorumlarda ise derslerin kredisiz olmasi, butunsel mufredat sunmamasi ve bazi sertifikalarin ucretli olmasi gibi hususlar elestirilmektedir. Ayrıca, platform yazarlarinin KACD modellerini evde gecirilen vakti gelecege yonelik bir yatırıma dönüşturme yöntemi veya devam zorunlulugu olmayan bolumler için ideal bir alternatif olarak değerlendirdikleri belirlenmistir.

Elde edilen bulgular, Turk toplumunun uzaktan eğitimi ve kitlesel acik çevrimici dersleri faydali yeni bir eğitim modeli olarak benimsedigini ve bu yeni normale genel olarak hazir oldugunu göstermektedir. Bu durum, literatürde vurgulanan öğrenen otonomisi, yasam boyu öğrenme ve eğitimde firsat esitligi gibi kavramlarla tam bir uyum sergilemektedir. Özellikle pandemi sonrasi süreçte e-isletme eğitiminde ihtiyac duyulan pratik, çözüm odakli ve uygulamali becerilerin kazanilmasinda geleneksel diploma programlarinin hantal kaldigi, buna karsin mikro yeterliliklerin iş gücu piyasasinda gecerli 'bagimsiz kimlikler' olarak yukseldigi savi bu ampirik bulgularla desteklenmektedir. Araştırma, sosyal aglar üzerinden toplanan dogal kullanici verilerinin duygu analiziyle incelenmesi bakimindan ulusal literatürde oncu bir referans oluşturarak gelecekteki mufredat tasarimlarina isik tutmaktadir.

Araştırmanın amacı

Bu araştırmanın amaci, toplumun kitlesel acik çevrimici dersler ve uzaktan eğitim konseptine yönelik hazir bulunuslugunu ve tutumsal yönelimini belirlemek, e-isletme dersleri ozelinde eğitim kurumlarinin mufredatlarinda yapmalari gereken köklü değişimleri vurgulamaktir(Derindag & Cizmeci, 2021).

İnceleme ve modelleme yöntemi

Çalışmada, Türkiye'deki kullanıcıların uzaktan eğitim ve Kitlesel Açık Çevrimiçi Derslere (KAÇD) yönelik algı ve tutumlarını belirlemek amacıyla Ekşi Sözlük platformunda yer alan metin verileri üzerinde nicel ve nitel içerik odaklı duygu analizi yöntemi uygulanmıştır(Derindag & Cizmeci, 2021).

Kuramsal ve kavramsal çerçeve

Çalışma, bağlamci pedagoji (connectivism) kurami ve kendi kendine yonlendirilen öğrenme (self-regulated learning) ilkelerine dayanmaktadir. George Siemens ve Stephen Downes tarafindan kavramsallastirilan konnektivizm, dijital cagda bilginin aglar ve bağlantilar aracıligiyla nasıl oluşturuldugunu açıklar. Ayrıca mikro yeterliliklerin (micro-credentials) geleneksel kurumsal diplomalari tamamlayici veya onlara alternatif esnek birer 'bagimsiz kimlik' (insurgent credentials) olma potansiyeli kuramsal zemin olarak ele alinmaktadir.

Makalenin ele aldığı literatür

Çalışma, 2008 yilinda Manitoba Universitesi'nde baslayan ilk kitlesel acik çevrimici dersten (CCK08) itibaren literatürdeki KACD turlerini (xMOOC, cMOOC, sMOOC, tMOOC, NOOC ve LMOOC) ve bunlarin gelişimini ele almaktadir. Donald Clark'in 8'li taksonomisi ile Palacios Hidalgo ve arkadaslarinin dort temel siniflamasi üzerinden e-isletme eğitiminde mikro yeterliliklerin ve dijital rozetlerin rolu tartisilmaktadir. Geleneksel yüksekogretimin esnek olmayan yapisina karsilik çevrimici eğitimin sundugu firsat esitligi, zaman ve mekandan bagimsizlilik avantajlari önceki ampirik çalışmalar isiginda değerlendirilmektedir.

Araştırma Tasarımı

Evren veya inceleme alanı
Ekşi Sözlük platformunda uzaktan eğitim, çevrimiçi ders ve KAÇD başlıkları altında 04.02.2003 ile 19.12.2020 tarihleri arasında oluşturulmuş 104 sayfalık toplam 1040 girdi evreni oluşturmaktadır.
Örneklem veya araştırma materyali
Cochran formülü ve sistematik rastgele örnekleme yöntemiyle seçilen 24 sayfadaki toplam 234 kullanıcı girdisi analiz materyali olarak incelenmiştir.
Veri toplama süreci
Ekşi Sözlük sitesinden uzaktan eğitim ve KAÇD başlıkları altındaki metin verileri blok halinde aktarılmış, küfür ve hakaret içeren ifadeler temizlenerek veri seti oluşturulmuştur.
Veri analiz yöntemi
Temizlenen metin verileri üzerinde olumlu, olumsuz ve nötr kategorilerine dayalı içerik odaklı duygu analizi yapılmış, kodlayıcılar arası güvenirlik Miles ve Huberman formülüyle %90 bulunmuştur.
Kitlesel Açık Çevrimiçi Dersler (KAÇD)Duygu AnaliziUzaktan EğitimMikro-Kredi BelgeleriE-İşletme Eğitimi

Araştırmanın Bulguları

01

Ekşi Sözlük platformunda yapılan duygu analizi sonuçunda kullanıcıların %52'sinin uzaktan eğitim ve KAÇD konularında olumlu tutuma sahip olduğu belirlenmiştir(Derindag & Cizmeci, 2021).

02

Kullanıcı yorumlarında olumsuz görüş bildirenlerin oranı %18 seviyesinde kalırken, nötr değerlendirmede bulunanların oranı %29 olarak ölçülmüştür(Derindag & Cizmeci, 2021).

03

Metinlerde kullanılan kelime frekansları incelendiğinde olumlu anlam taşıyan ifadelerin 220 kez, olumsuz ifadelerin ise yalnızca 20 kez tekrarlandığı saptanmıştır(Derindag & Cizmeci, 2021).

04

Yazarlar arası bağımsız kodlama değerlendirmesinde Miles ve Huberman formülüne göre %90 oranında uyum sağlanarak araştırmanın güvenilirliği doğrulanmıştır(Derindag & Cizmeci, 2021).

02

Bulguların Tartışılması ve Araştırmanın Sonucu

Bulguların Yazarlar Tarafından Yorumlanışı

Söz konusu araştırmanın nicel ve nitel analiz bulguları, Türk kamuoyunda uzaktan eğitim ve Kitlesel Açık Çevrimiçi Dersler (KAÇD) konularına yönelik genel algının büyük oranda olumlu olduğunu göstermektedir. Ekşi Sözlük platformundaki girdilerin duygu analizi sonuçlarına göre katılanların %52'si olumlu yargılara sahipken olumsuz tutum sergileyenlerin oranı %18 ile sınırlı kalmış, olumlu kelime kullanımı olumsuzların 11 katına ulaşmıştır.

Yazarlar, bu yüksek olumlu algıyı esnek öğrenme imkânları, zaman ve mekandan bağımsızlık, ücretsiz ders içeriği erişimi ve e-işletme gibi hızla değişen alanlarda pratik beceri kazanma gereksinimiyle açıklamaktadır. Geleneksel yükseköğretim müfredatlarının e-ticaret ve dijital pazarlama gibi alanlardaki dinamik piyasa taleplerini karşılamada yetersiz kalması, bireyleri KAÇD ve mikro-kredi sertifikasyonlarına yönlendiren temel faktör olarak sunulmuştur.

Tartışma bölümünde bu sonuçlar, çevrimiçi eğitimde öz-düzenlemeli öğrenmeyi destekleme, öğrenen etkileşimi ve mikro-kredi güvenirliği konularını ele alan önceki literatürle ilişkilendirilmiştir. Çalışma, Miles ve Huberman'ın nitel veri güvenirlik ölçütlerini kullanarak kodlayıcılar arası %90 uyum seviyesine ulaşmış ve sosyal medya veri kaynaklarının toplumsal tutumları belirlemedeki geçerliliğini literatürdeki benzer yöntemlerle doğrulamıştır.

Sonuç olarak çalışma, salgın sonrası yeni normal döneminde üniversitelerin ve eğitim kurumlarının bütüncül müfredat yapılarını gözden geçirmeleri gerektiğini ortaya koymaktadır. Özellikle e-işletme alanında teorik bilginin ötesinde uygulama odaklı mikro-kredi modellerinin ve akredite KAÇD platformlarının resmi öğretim süreçlerine entegre edilmesi, iş gücü piyasasının ihtiyaç duyduğu yetkinliklerin kazandırılmasında kritik bir adım olarak değerlendirilmektedir.

Bulguların Önceki Araştırmalarla Karşılaştırılması

Yazarlar, nitel içerik ve duygu analizinde kodlayıcılar arasındaki güvenirliğe ulaşmak için Miles ve Huberman tarafından geliştirilen nitel veri analizi uyum formülünü kullanmış ve elde ettikleri %90'lık benzerlik oranının literatürde kabul edilen %70 eşiğinin üzerinde olduğunu göstererek analizlerinin güvenirliğini temellendirmişlerdir(Derindag & Cizmeci, 2021).

Sonuç Bölümünün Sunduğu Çıkarımlar

Yazarlar, dijitalleşmenin hızla arttığı küresel dünyada ve COVID-19 salgını benzeri kriz dönemlerinde uzaktan eğitim ile KAÇD gibi dijital öğrenme araçlarının kullanımının zorunlu hale geldiğini ve e-işletme eğitimi başta olmak üzere yükseköğretimde esnek, mikro-kredi odaklı yeni eğitim modellerine geçilmesi gerektiğini vurgulamaktadır(Derindag & Cizmeci, 2021).

Literatür Taraması İçin Sunduğu Çerçeve

Bu makale, e-isletme eğitimi ve uzaktan ogretim alaninda kitlesel acik çevrimici derslerin (KACD) ve mikro yeterliliklerin yerini sörgülayan ampirik bir çalışma islevi gormektedir. Turkiye'nin en buyuk sosyal iletisim platformlarindan biri olan Eksi Sozluk'teki kullanıcı yorumlarını duygu analizi yöntemiyle inceleyerek, eğitim teknolojilerinin toplumsal kabul duzeyini ölçmektedir. Çalışma, salgın donemiyle ivme kazanan yeni normal eğitim tartısmalarına tuketici ve öğrenen perspektifinden veri temelli bir bakıs acısı kazandırarak literatürde onemli bir boslugu doldurmaktadır.

Arastırma, Siemens (2005) ve Downes (2010) tarafından geliştirilen konnektivizm (bağlantıcılık) kuramına ve KACD'lerin tarihsel gelişimine dayanan literatüru esnetmektedir. Geleneksel anket yöntemleriyle yapılan kullanıcı memnuniyeti calısmalarından farklılasarak, dogal ortamlarda uretilmis sosyal medya verilerini (user-generated content) duygu analizine tabi tutmaktadır. Boylece literatürdeki kuramsal çevrimici eğitim faydalarını, gercek kullanıcıların serbestce ifade ettigi deneyimlerle karsılastırmalı olarak doğrulamaktadır.

Calısma, eğitim bilimleri ve e-öğrenme literatürune metodolojik ve pratik acıdan katkı sağlamaktadır. Sosyal ag analizi ve duygu madenciliginin eğitim arastırmalarında nasıl kullanılacagına dair somut bir örnek sunarken, mufredat geliştiriciler için e-ticaret ve dijital pazarlama gibi alanlarda mikro-kredi uygulamalarının onemini kanıtlamaktadır. Bu yonuyle, yüksekogretimin hantal yapısına karsılık KACD platformlarının esnek, hızlı ve piyasa odaklı çözümler uretebilme potansiyeline dair güçlü kanıtlar sunmaktadır.

Kaynakça

  1. Miles, M. B., & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis: An expanded sourcebook (2nd ed.). Sage Publications.
03

Tez ve Makale Araştırmalarında Kullanım

Makalenin doğrulanmış yöntemi, bulguları ve kuramsal çerçevesi; tez ve makale çalışmalarında kullanılacağı bölümle birlikte aşağıdaki üç araştırma taslağına dönüştürülmüştür.

01

Tez veya makalede kullanım · literatüre-review

Uzaktan eğitim süreçlerinde esnek yapılar sunan kitlesel acik çevrimici derslerin, özellikle e-isletme ve dijital pazarlama gibi hızla dönüşen disiplinlerde klasik mufredatların yetersizliklerini gidermede onemli bir rol oynadıgı ileri surulmektedir.

Bu iddia, e-isletme ekosistemindeki rekabetci ve sonuç odaklı yapının klasik universite mufredatlarıyla uyum sağlamadaki zorluklarını ve KACD çözümlerinin sundugu pratik avantajları desteklemek amacıyla kullanılacaktır(Derindag & Cizmeci, 2021).

E-Isletme Alanındaki Mikro Yeterliliklerin Isveren Algısı ve Ise Alım Tercihleri Üzerindeki Etkisi

Araştırma sorusu
E-ticaret ve dijital pazarlama alanında faaliyet gösteren isletmelerin insan kaynakları yöneticileri, adayların ozgecmislerindeki mikro yeterlilikleri geleneksel universite diplomalarına kıyasla nasıl değerlendirmektedir?
Yöntem taslağı
Karma desen tasarımı kullanılacaktır. Nitel asamada veri doygunluguna ulasana dek yaklaşık 15 insan kaynakları yöneticisi ile yarı yapılandırılmıs gorusmeler yapılacak; nicel asamada ise en az 150 katılımcıdan olusan bir örnekleme anket uygulanacaktır. Analizler içerik analizi ve hiyerarsik regresyon yöntemleriyle gerceklestirilecektir.

Makaleyle bağlantısı: Makalede, mikro yeterliliklerin is dunyasındaki gecerliligi ve kurumların klasik derecelerin otesinde bu sertifikalara duydugu guven ihtiyacı tartısılmakta ve bu alanda daha fazla arastırmaya ihtiyac duyuldugu belirtilmektedir(Derindag & Cizmeci, 2021).

02

Tez veya makalede kullanım · Kavramsal çerçeve

Mikro yeterlilikler ve dijital rozetler, öğrencilerin dar alanlardaki uzmanlıklarını belgelendirmelerine olanak tanıyarak geleneksel derecelere esnek birer alternatif sunar.

Mikro yeterliliklerin tanımı, turleri ve bunların yüksekogretim ile is dunyası arasındaki kopru islevi bu makaledeki kuramsal tartısmalara atıfta bulunarak temellendirilecektir(Derindag & Cizmeci, 2021).

KACD Öğrenenlerinin Oz-Düzenlemeli Öğrenme Becerileri ile Ders Tamamlama Oranları Arasındaki İlişkinin Izleme Verileriyle Analizi

Araştırma sorusu
Kitlesel acik çevrimici derslere kayıt olan öğrencilerin oz-düzenlemeli öğrenme duzeyleri, platformdaki etkinlik izleme verileri ve nihai ders tamamlama oranları üzerinde anlamlı bir etkiye sahip midir?
Yöntem taslağı
Boylamsal ve ilişkisel tarama deseni tercih edilecektir. Guc analiziyle belirlenen en az 300 çevrimici ders öğrencisinden ölçekler aracılıgıyla veri toplanacak ve LMS platformu log verileriyle birlestirilecektir. Yapısal esitlik modellemesi (YEM) ile analiz edilecektir.

Makaleyle bağlantısı: Yazarlar, literatür taramasında KACD platformlarındaki kayıt oranlarının yüksek olmasına ragmen tamamlama oranlarının düşüklugunu vurgulamakta ve pratik oz-düzenlemeli öğrenme destek sistemlerine olan ihtiyaca isaret etmektedir(Derindag & Cizmeci, 2021).

03

Tez veya makalede kullanım · Tartışma

Turkiye'deki internet kullanıcıları ve öğrenen toplulukları, kitlesel acik çevrimici dersleri ve uzaktan eğitim modellerini yüksek oranda faydalı birer yenilik olarak algılamaktadır.

Eksi Sozluk girdileri üzerinde gerceklestirilen duygu analizinde elde edilen yuzde 52 olumlu algı oranı ve kelime frekanslarındaki olumlu egilimler, Turkiye bağlamındaki toplumsal kabule dair ampirik bir kanıt olarak tartısma bolumunde sunulacaktır(Derindag & Cizmeci, 2021).

Turkiye'deki Pandemi Sonrası Uzaktan Eğitim Algısının Twitter ve Eksi Sozluk Verileri Üzerinden Karsılastırmalı Duygu Analizi

Araştırma sorusu
Pandemi sonrası yeni normal donemde, Turkiye'deki yüksekogretim öğrencilerinin uzaktan eğitim ve hibrit ders modellerine yonelik tutumları farklı sosyal medya mecralarında nasıl bir dagılım ve duygu egilimi göstermektedir?
Yöntem taslağı
Veri madenciligi ve dogal dil isleme tabanlı duygu analizi deseni uygulanacaktır. Twitter API ve Eksi Sozluk üzerinden eszamanlı olarak cekilen en az 5000 adet Turkce paylasım, makine öğrenmesi algoritmaları kullanılarak sınıflandırılacaktır.

Makaleyle bağlantısı: Bu öneri, makalede kullanılan Eksi Sozluk duygu analizi metodolojisinin guncellenerek ve farklı platformlarla karsılastırılarak genisletilmesi cagrısına dayanmaktadır(Derindag & Cizmeci, 2021).