Akademik arama
Arama sonuçları
“Afrika” için 17 doğrulanmış makale incelemesi bulundu.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Politikadan Uygulamaya: DSÖ'nün Afrika Rehabilitasyon Stratejisi 2025–2035 Eğitim Reformu Olmaksızın Neden Başarısızlık Riski Taşıyor?
Dünya Sağlık Örgütü Afrika Bölge Komitesi, Temmuz 2025'te kıta genelindeki %63'lük rehabilitasyon erişim açığını kapatmak amacıyla beş sütunlu iddialı bir strateji kabul etmiştir. Ancak Sahra Altı Afrika'da her 10.000 kişiye düşen rehabilitasyon çalışanı yoğunluğu 0,04 seviyesindedir. Orta Afrika tıp müfredatlarında rehabilitasyon eğitiminin sistemik olarak dışlanması, hekimlerin bu hizmetleri anlamasını ve sevk yapmasını engellemektedir. Bu makale, tıp eğitimindeki reform eksikliğinin politika hedefleri ile saha uygulaması arasındaki kopukluğu nasıl derinleştirdiğini ve stratejik hedeflerin başarısını nasıl tehdit ettiğini incelemektedir.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
COVID-19 Döneminde Afrika Darbeleri: Güncel Bir Tarihsel ve Yapısal Analiz
Afrika'daki darbe dinamikleri, on yıllardır süregelen yapısal yoksulluk, etnik gerilimler ve kurumsal zayıflıklar ile şekillenmektedir. Soğuk Savaş sonrası dönemde darbe karşıtı normların güçlenmesine rağmen, 2020 sonrası süreçte müdahalelerin yeniden tırmanışa geçmesi, literatürdeki mevcut teorilerin (bulaşıcılık, demokratik gerileme) güncelliğini ve açıklayıcı gücünü test etmeyi zorunlu kılmıştır. Makale, bu tırmanışın bölgesel bir darbe dalgası olup olmadığını veya yerel güvenlik krizlerinin bir sonuçu olup olmadığını sörgülayarak alandaki tartışmalara odaklanmaktadır.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
AKP Döneminde Türkiye ve Orta Doğu ile Kuzey Afrika: Dış Politika Değişiminin Üç Düzeyli Analizi
Uluslararası ilişkiler ve dış politika analizi literatüründe dış politika değişimi kavramsallaştırması, devletlerin dış politika yönelimlerinde meydana gelen köklü dönüşümleri incelemektedir. Yazındaki yaygın kabule göre, tek bir siyasi partinin kesintisiz iktidarda kaldığı rejimlerde büyük ölçekli dış politika değişimleri oldukça nadir görülür. Ancak Türkiye'de Adalet ve Kalkınma Partisi iktidarının yirmi yıllık dönemi, Orta Doğu ve Kuzey Afrika bölgesine yönelik politikalarda sık ve kapsamlı yönelim değişikliklerinin yaşandığı istisnai bir alan sunmaktadır. Bu durum, küresel ve bölgesel sistemik dönüşümler ile iç siyasal ittifaklar ve liderlik tercihlerinin dış politikayı nasıl yeniden şekillendirdiği sorusunu gündeme getirmektedir.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Orta Doğu ve Kuzey Afrika Bölgesinde Su Kıtlığının Tarımsal Üretim ve Elektrik Üretimi Üzerindeki Etkileri
Orta Doğu ve Kuzey Afrika (MENA) bölgesi, küresel ölçekte su kaynaklarının en kısıtlı olduğu ve kişi başına düşen yenilenebilir su miktarının hızla azaldığı alanların başında gelmektedir. Hızlı nüfus artışı, kentleşme ve yüksek su yoğunluğuna sahip tarımsal faaliyetler bölgedeki su baskısını artırırken; enerji ve gıda sektörleri ile su kaynakları arasındaki karşılıklı bağımlılık (WEF nexus) sürdürülebilirlik açısından kritik bir sorun oluşturmaktadır. Mevcut akademik tartışmalarda, iklim değişikliği ile sosyo-ekonomik dinamiklerin su kıtlığı üzerindeki görece etkilerinin ayrıştırılması ve bu kıtlığın tarım ile elektrik üretimi üzerindeki uzun vadeli sonuçlarının bütünleşik modellerle incelenmesi temel bir araştırma ihtiyacı olarak öne çıkmaktadır.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Afrika'da Temiz Enerjiye Geçişin Adalet ve Politika Açısından Çıkarımları
Küresel güneyde yer alan Afrika kıtası, zengin fosil yakıt rezervleri ve yenilenebilir enerji bileşenlerinin üretimi için kritik minerallere sahip olmasına rağmen ciddi bir enerji yoksulluğu çekmektedir. Literatürde, temiz enerjiye geçişin getirdiği maliyetlerin ve kazanımların adil paylaşımı (enerji adaleti) ile bu sürecin sosyal, ekonomik ve çevresel boyutlarının incelenmesi kritik bir tartışma alanıdır. Bu makale, Afrika'daki enerji dönüşüm sürecinin, bölgenin sosyo-ekonomik gerçeklikleriyle çelişmeden, kimseyi geride bırakmama ilkesi çerçevesinde nasıl yürütülebileceğini sörgülamakta ve mevcut adaletsizliklerin derinleşmesini engelleyecek politika araçlarını ele almaktadır.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Güney Afrika'da İslam Devleti ile Mücadele: Cabo Delgado'daki SADC Askerî Müdahalesi ve Sınırları
Afrika kıtasında devletleşme ve bağımsızlık sonrası kurumsallaşma süreçleri, iç savaşlar, etnik gerilimler ve sınır ötesi terör örgütlerinin faaliyetleriyle ciddi biçimde sarsılmaktadır. Özellikle Nijerya merkezli Boko Haram ve Somali merkezli Eş-Şebab gibi yapıların ardından Mozambik'in kuzeyindeki Cabo Delgado bölgesinde ortaya çıkan Ensar el-Sünne ve IŞİD bağlantılı radikal gruplar, bölgenin güvenlik mimarisini ve uluslararası enerji yatırımlarını tehdit eden temel bir unsur haline gelmiştir. Bu durum, bölgesel güvenlik örgütü SADC'nin terörle mücadele kapasitesini ve üye ülkeler arasındaki kolektif müdahale iradesini sörgülatmaktadır.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
COVID-19 Pandemisi Sırasında Güney Afrikalı Orta Düzey Yöneticiler İçin Anlamlı ve Tehdit Edici Bir Fenomen Olarak İş: Anlam ve Esenlik Geliştirmede Kendini Aşmanın Rolü
COVID-19 pandemisi, dünya genelinde bireyler ve topluluklar için eşi benzeri görülmemiş sosyal, politik ve ekonomik zorluklar yaratmış, derin insani duyguları ve varoluşsal kaygıları gün yüzüne çıkarmıştır. Bu dönemde insanların normal kabul ettikleri yaşam düzenleri, kişisel kimlikleri ve dünyadaki yerleri tehdit altına girmiştir. Özellikle Güney Afrikalı orta düzey yöneticilerin sınır ötesi hizmet sektörlerinde yaşadığı deneyimler, işe yükledikleri anlamın ve kişisel esenliklerinin bu zorlu süreçten nasıl etkilendiğini göstermektedir. Mevcut literatürde anlamlı iş ve esenliğin önemi vurgulanırken, böylesi bir felaket ortamında kendini aşmanın (self-transcendence) bu süreçlerdeki rolü ve yöneticilerin deneyimlerine nasıl yansıdığına dair sınırlı bilgi bulunmaktadır. Bu araştırma, tam da bu boşluğu doldurmayı hedeflemiştir.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Güney Afrika Kamu Kurumunda Evden Çalışan Personel İçin Bir Esenlik Çerçevesinin Geliştirilmesi
COVID-19 pandemisi ile birlikte iş dünyasında evden çalışma (WFH) pratikleri hızla yaygınlaşmış ve bu durum çalışan esenliği üzerinde derin etkiler bırakmıştır. Evden çalışma modeli çalışanlara esneklik ve özerklik sunarken, sosyal izolasyon, kaygı, rol belirsizliği ve azalan aidiyet hissi gibi çeşitli psikolojik zorlukları da beraberinde getirmiştir. Kamu sektörü, dijital dönüşüm ve teknolojik altyapı hazırlığı açısından genellikle özel sektörün gerisinde kaldığı için, bu ani geçişten en çok etkilenen alanlardan biri olmuştur. Dolayısıyla, kamu çalışanlarının özgün koşullarını ve kriz anlarındaki psikolojik ihtiyaçlarını dikkate alan bağlama duyarlı bir esenlik çerçevesinin geliştirilmesi, alan yazındaki en önemli tartışmalardan birini oluşturmaktadır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Senegal'de HIV ile Yaşayan Bireylerde Depresyon Tedavisi İcin Grup Kisilerarası Terapinin Uygulanmasına Yönelik Algılar Kolaylastırıcılar ve Engeller Nitel Bir Calısma
HIV ile yasayan bireylerde depresyon prevalansı oldukça yüksektir ve bu durum antiretroviral tedaviye uyumu olumsuz etkileyerek hastalık seyrini kotulestirmektedir. Sahra Altı Afrika'da uzman ruh saglıgı calısanı eksikligi nedeniyle bu sorun genellikle yetersiz tedavi edilmektedir. Senegal'de gerceklestirilen bu calısma gorev paylasımı yaklaşımıyla uygulanan Grup Kisilerarası Terapi IPT müdahalesinin nitel yansımalarını ilk kez ele alarak literatürdeki onemli bir boslugu doldurmaktadır.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Bamako (Mali) Erken Sel Uyarı Sisteminin Değerlendirilmesi: Mayıs 2019 Selinden Çıkarılan Dersler
Batı Afrika ülkelerindeki hızlı kentsel gelişim, yetersiz veya tıkanmış drenaj şebekeleri ve iklim değişikliğinin tetiklediği yoğun tropikal yağışlar, şehirleri ani sel afetlerine karşı son derece savunmasız hale getirmektedir. Bu dinamikler karşısında erken uyarı sistemleri (EWS) can ve mal kayıplarını azaltmada kritik bir araç olarak öne çıksa da, veri kısıtlılığı olan Sahra Altı Afrika kentsel havzalarında bu sistemlerin operasyonel başarısı ve doğruluğu ciddi şekilde tartışılmaktadır. Bu araştırma, Bamako'daki Mayıs 2019 ani sel felaketi üzerinden yerel düzeydeki bir erken uyarı prototipinin gerçek performansını sörgülamaktadır.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Botsvana ve Gana'daki Sporcular İçin Yaşam Becerileri Ölçeğinin Örtük Yapısının ve Puan Tekrarlanabilirliğinin İncelenmesi
Gençlik gelişimi alanında pozitif psikoloji yaklaşımıyla paralellik gösteren Pozitif Gençlik Gelişimi (PGG) modeli, gençlerin işlevsizlik veya problem odaklı yaklaşımlar yerine optimal işlevsellik, dirençlilik ve güçlü yönler geliştirmeye muktedir olduğunu savunmaktadır. Spor ortamı, sosyal ve duygusal öğrenmeyi teşvik eden yapısı sayesinde yaşam becerilerinin kazanılmasında önemli bir zemin sunmaktadır. Ancak sporda yaşam becerileri edinimini ölçen ölçeklerin çoğu Batı toplumlarında geliştirilmiş olup, farklı kültürel bağlamlarda geçerlik ve güvenirliklerinin sınanması gerekmektedir. Afrika kıtasında spor temelli gençlik geliştirme programlarına yönelik artan ilgi, kullanılan ölçüm araçlarının Afrika gençlik sporu bağlamındaki örtük yapısının ve ölçüm niteliklerinin kapsamlı biçimde değerlendirilmesini zorunlu kılmaktadır.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Bahir Dar, Etiyopya'da Kooperatif Konut Projeleri İçin Arazi Edinimi Politikası ve Uygulaması: Uygun Fiyatlı Konut Çözümlerine Doğru
Gelişmekte olan ülkelerde hızlı kentleşme ve kontrolsüz nüfus artışı, kentsel alanlarda düşük ve orta gelirli gruplar için erişilebilir konut üretimini en temel kentsel krizlerden biri haline getirmiştir. Sahra Altı Afrika ve Etiyopya genelinde kentsel arazi yönetiminde yaşanan şeffaflık eksikliği, altyapı yetersizlikleri ve arsa spekülasyonları, konut kooperatiflerinin arazi edinmesini zorlaştırmaktadır. Bahir Dar şehri özelinde de kentsel arazi edinimi süreçleri, yasal mevzuatlar ve uygulama arasındaki uyumsuzluklar bağlamında önemli bir tartışma konusudur.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Güney Calabria (İtalya) Büyük Depremlerinin Bölgesel Jeodinamik Bağlam Açısından İncelenmesi
Güney Calabria, Orta Akdeniz'in en aktif sismotektonik kuşağında yer alması sebebiyle tarihsel ve aletsel dönemde çok sayıda yıkıcı depreme sahne olmuştur. Bölgedeki sığ kabuk depremleri geleneksel olarak normal faylanma mekanizmalarıyla açıklansa da, jeodezik GPS verileriyle ölçülen düşük yatay genleşme gerilimi oranları ile sismik aktivitenin yüksekliği arasındaki uyuşmazlık jeodinamik tartışmaların odak noktasını oluşturmaktadır. Bu çalışma, Afrika-Avrupa levha yakınlaşması ile İyon litosferik diliminin geri yuvarlanması arasındaki karmaşık etkileşimin sığ sismisiteyi ve kabuk deformasyonlarını nasıl yönlendirdiğini açıklamayı hedeflemektedir.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Kırsal Gana'daki Küçük Ölçekli Çiftçilerin İklim-Akıllı Tarım Uygulamalarını Benimsemesi: Planlanmış Davranış Teorisinin Bir Uygulaması
Sahra Altı Afrika'da iklim değişikliğine bağlı yağış değişkenliği ve kuraklık, tarımsal üretim sistemleri ve gıda güvenliği üzerinde ciddi tehditler oluşturmaktadır. Gana gibi yağışa bağımlı tarımın yaygın olduğu ülkelerde küçük ölçekli çiftçilerin adaptasyon kapasitelerini artırmak için İklim-Akıllı Tarım (CSA) uygulamalarının yaygınlaştırılması kritik önem taşımaktadır. Ancak literatürdeki mevcut çalışmalar genellikle sosyo-demografik ve ekonomik teşviklere odaklanmış, çiftçilerin benimseme kararlarını yönlendiren sosyo-psikolojik ve içsel motivasyon faktörlerini göz ardı etmiştir. Bu çalışma, Planlanmış Davranış Teorisi çerçevesinde çiftçilerin tutum, öznel norm ve algılanan davranışsal kontrol faktörlerinin iklim-akıllı tarım uygulamalarını benimseme niyeti ve fiili davranışı üzerindeki etkilerini inceleyerek literatürdeki bu boşluğu doldurmayı hedeflemektedir.
Sosyal Bilimler · Eğitim Bilimleri
Üniversite Yönetişiminin Eğitim Hizmet Kalitesine Etkisi: Etiyopya Kamu Üniversitelerinden Bulgular
Yükseköğretim kurumlarında yönetişim yapılarının dönüşümü, küreselleşme, bilginin artan ekonomik değeri ve kamu finansmanındaki kısıtlar doğrultusunda uluslararası ve bölgesel ölçekte temel bir politika gündemi haline gelmiştir. Üniversitelerin eğitim-öğretim, araştırma ve toplumsal katkı misyonlarını başarıyla yerine getirebilmeleri, kurumsal yönetişim ilkelerinin etkin bir şekilde uygulanmasına bağlıdır. Gelişmekte olan ülkeler ve özellikle Sahra Altı Afrika bağlamında kamu üniversitelerinin hızlı genişlemesi, yönetimsel özerklik, hesap verebilirlik ve akademik özgürlük dengesinin hizmet kalitesini nasıl şekillendirdiği sorusunu öne çıkarmaktadır.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Gine-Bissau: Askerileştirilmiş Demokrasinin 30 Yılı (1991–2021)
Afrika kütlesinde bağımsızlık sonrası kurulan siyasal rejimlerin demokratikleşme süreçleri, askeri vesayet, darbeler ve kurumsal istikrarsızlık tartışmalarının merkezinde yer almaktadır. Gine-Bissau örneğinde, 1991 yılında çok partili hayata geçişle başlayan demokratikleşme deneyimi, siyasal iktidarın sivilleşmesini sağlayamamış ve silahlı kuvvetlerin de facto iktidar konumunu sürdürdüğü hibrit bir yapı ortaya çıkarmıştır. Siyaset bilimi literatürü, çok partili seçimlerin düzenlenmesine rağmen otoriter uygulamaların ve askeri müdahalelerin varlığını koruduğu bu durumu anlamak için içsel sosyo-politik dinamikler ile dışsal aktörlerin rollerini eş zamanlı incelemeyi gerektirmektedir.
Sosyal Bilimler · Eğitim Bilimleri
Avrupa'nın En Erken Aşölyen Teknolojisi: Barranc de la Boella Erken Pleyistosen Alanından Büyük Biçimlendirilmiş Aletlere İlişkin Yeni Bulgular
Alt Paleolitik dönemde Aşölyen (Mod 2) endüstrisinin Afrika dışına yayılımı ve Batı Avrupa'daki ilk ortaya çıkış zamanı arkeoloji dünyasında en çok tartışılan konulardan biridir. Afrika'da yaklaşık 1.75 milyon yıl önce başlayan bu teknolojik gelenek, Levant ve Güney Asya'da erken tarihlerde belgelenmişken, Batı Avrupa'da Brunhes-Matuyama sınırından (0.78 milyon yıl) öncesine ait izler uzun süre tartışmalı kalmıştır. İspanya'nın Tarragona kentinde yer alan Barranc de la Boella alanındaki Ünite II katmanı (0.99-0.78 milyon yıl), Avrupa'da Mod 1 Yontuk Çakıl teknolojisiyle eşzamanlı veya hemen sonrasında ortaya çıkan en erken Erken Aşölyen varlığını incelemek için eşsiz bir çökeller dizilimi ve zengin yontma taş iklimi sunmaktadır.