Akademik arama
Arama sonuçları
“gelişim” için 30 doğrulanmış makale incelemesi bulundu.
Sosyal Bilimler · Eğitim Bilimleri
Londra Konferansında (1921) Görev Alan TBMM Heyeti Üyelerinin Türkiye’nin Siyasi ve Diplomatik Gelişimine Katkıları
Millî Mücadele dönemi Türk dış politikası, askerî başarıların diplomatik alanda tescil edilmesi sürecini kapsamaktadır. 1921 Londra Konferansı, TBMM Hükümeti'nin uluslararası hukuk önünde ilk kez bir aktör olarak kabul edildiği bir platformdur. Literatürde bu konferans genellikle siyasi sonuçları üzerinden ele alınsa da, konferansa katılan heyet üyelerinin bireysel yetkinlikleri, meclis içindeki yasama performansları ve Cumhuriyet dönemindeki bürokratik süreklilikleri üzerine odaklanan çalışmaların sayısı kısıtlıdır. Makale, bu boşluğu doldurarak kişi odaklı bir kurum tarihi perspektifi sunmaktadır.
Sosyal Bilimler · Psikoloji ve Davranış Bilimleri
Kulturel Psikoloji ve Gelişim Biliminin Bileskesi: Bir Örneklem Olarak Kulturlenme Süreçi
Kulturel psikoloji ile gelişim bilimi onlarca yillik gecmise sahip koklu disiplinler olmalarina ragmen, bireyin sosyokulturel bağlamda zihin, beden ve kulturun ayilmaz butunlugu icinde gelistigi varsayiminda yeterince ortak bileskede bulusamamistir. Özellikle kulturel psikoloji alaninda cocukluk sonrasi gelişim süreçlerinin ve yasam boyu gelişim kuramlarinin yeterince dikkate alinmamasi, kuresellesen ve cesitlenen cagdas toplumlarda bireylerin coklu kulturel gercekliklerle nasıl basa ciktigina dair teorik bosluklar yaratmaktadir. Bu çalışma, kulturel psikoloji ile gelişim bilimi arasindaki bu kuramsal kopuklugu gidermeyi ve kulturlenme olgusunu her iki disiplinin kesisim kumesi olarak ele alarak butunlestirici bir perspektif sunmayi amaçlamaktadir.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Malezya'da Ekoturizm Gelişiminin Sosyo-Ekonomik Etkilerine Yönelik Bir Yapısal Eşitlik Modeli (YEM)
Ekoturizm, gelişmekte olan ülkelerde hem doğal çevrenin korunmasını hem de kırsal toplulukların sosyo-ekonomik refahının artırılmasını hedefleyen sürdürülebilir bir kalkınma aracı olarak ele alınmaktadır. Yoksulluğun azaltılması, yerel istihdamın desteklenmesi ve altyapının geliştirilmesi gibi faydaların yanı sıra, plansız ekoturizm faaliyetlerinin doğal kaynak tahribatı ve kültürel/dini değerlerde bozulma gibi olumsuz çıktılara yol açabildiği tartışılmaktadır. Malezya'nın Terengganu eyaleti özelinde yürütülen bu çalışma, yerel halkın ekoturizm algısını nicel yöntemlerle ölçerek olumlu ve olumsuz sosyo-ekonomik etki boyutlarını Yapısal Eşitlik Modeli çerçevesinde çözümlemeyi amaçlamaktadır.
Mühendislik ve Teknoloji · Bilgisayar ve Elektrik Mühendisliği
Büyük Dil Modelleri Üzerine Kapsamlı Bir İnceleme: Gelişim, Teknikler ve Gelecek Yönelimleri
Doğal dil işleme ve yapay zeka alanında dil modelleme, istatistiksel yaklaşımlardan derin nöral ağlara ve önceden eğitilmiş Transformer modellerine uzanan kapsamlı bir evrim geçirmiştir. Parametre boyutlarının milyarlarca ölçeğe ulaşmasıyla birlikte modellerde metin içi öğrenme, talimat takip etme ve adım adım akıl yürütme gibi beliren beceriler gözlemlenmiştir. Bu durum, yapay zeka geliştirme paradigmalarını kökten değiştirmiş, ancak devasa modellerin eğitimi, hizalanması ve değerlendirilmesi konularında yeni metodolojik zorluklar ortaya çıkarmıştır. Bu derleme, alandaki hızlı teknik gelişmeleri sistematik bir yapıda organize ederek literatürdeki karmaşıklığı gidermeyi hedeflemektedir.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Derin Deniz Madenciliğinin Gelişimi ve Çevresel Etkileri Üzerine Bir Derleme
Karada yer alan mineral kaynaklarının küresel sanayileşme ve yüksek tüketim oranları nedeniyle hızla tükenmesi, kamu otoritelerini ve araştırmacıları alternatif kaynak olarak derin deniz madenciliğine yöneltmiştir. Okyanus tabanları polimetalik nodüller, kobaltça zengin kabuklar ve masif sülfitler gibi son derece zengin metal rezervlerine ev sahipliği yapmaktadır. Ancak derin deniz bentik ekosistemlerinin biyolojik çeşitlilik açısından zengin, ekolojik dengeler bakımından son derece hassas ve müdahalelere karşı yavaş toparlanan yapısı, yürütülen arama ve çıkarma teknolojilerinin çevresel etkilerini kritik bir tartışma konusu haline getirmektedir. Bu alandaki temel akademik tartışma, küresel maden ihtiyacını karşılayacak endüstriyel derin deniz madencilik sistemlerinin geliştirilmesi ile deniz ekosistemlerinde meydana gelebilecek geri döndürülemez tahribatların önlenmesi ve sürdürülebilir çevre yönetim çerçevelerinin oluşturulması arasındaki dengenin nasıl kurulacağı üzerinde yoğunlaşmaktadır.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Bitkilerde Melatonin Aracıli Gelişim ve Abiyotik Stres Toleransi
Bitki fizyolojisi alaninda, değişen iklim kosullari ve çevresel stres faktorleri karşısinda bitkisel verimliligin korunmasi kritik bir araştırma konusudur. Melatonin, bitkilerde buyume, gelisme ve abiyotik stres toleransinin düzenlenmesinde cok yonlu bir sinyal molekulu olarak one cikmaktadir. Alandaki guncel tartismalar, eksojen melatonin uygulamalarınin hucresel duzeyde metabolik aglari, hormonal dengeleri ve antioksidan savunma mekanizmalarini nasıl koordine ettigini anlama cabasi etrafinda yoğunlasmaktadir. Bu makale, melatoninin tohum cimlenmesinden yaslanmaya kadar olan süreçlerdeki fizyolojik rollerini ve stres altindaki koruyucu islevlerini butunsel bir yaklaşimla ele almaktadir.
Sosyal Bilimler · Psikoloji ve Davranış Bilimleri
Ozel Olimpiyatlar Uyesi Uyarlanmis Spor Sporcularinin Oznel Iyi Oluslarinda Antrenor Liderlik Tarzi, Temel Psikolojik Ihtiyaclar ve Motivasyonun Aracılik Etkileri
Spor psikolojisi ve uyarlanmis fiziksel aktivite literatürunde, zihinsel ve gelişimsel yetersizligi olan bireylerin spora katılıminin psikososyal iyilik hali üzerindeki etkileri genis bicimde tartisilmaktadir. Antrenorlerin sergiledigi liderlik davranışlarinin sporcularin gudulenme duzeyleri ve yasam doyumlari üzerindeki belirleyici rolu bilinmekle birlikte, uyarlanmis spor alaninda çalışan antrenorlerin demokratik veya otokratik tutumlarinin sporcularin temel psikolojik ihtiyaclari ve ozerk motivasyonlari aracıligiyla oznel iyi oluslarina nasıl yansidigina dair ampirik kanıtlar sınırlidir.
Sosyal Bilimler · Eğitim Bilimleri
Zorlu Kariyer Geçişini Yapmak: Büyük İstifa Döneminde veya Gelecekte Sonraki Bölümü Yazmak
Salgın sonrası dönemde iş gücü piyasalarında yaşanan Büyük İstifa olgusu, küresel ölçekte milyonlarca çalışanın mevcut rollerinden ayrılarak yeni kariyer yolları arayışına girmesine yol açmıştır. İş değişimi tek başına en yüksek stres faktörü olmasa da, kariyer geçişine bağlı stres en önemli olumsuz etkenler arasında yer almaktadır. Alan yazındaki temel tartışma, bu stresin nasıl yönetileceği ve bireylerin değişen iş gücü dinamiklerinde kendilerini nasıl konumlandıracağı üzerinedir. Bu makale, örgütsel psikoloji ve yönetim disiplinlerini birleştirerek stresin azaltılmasında bütüncül kişisel markalama stratejilerinin, sosyal destek modellerinin ve uyarlanabilir değişim çerçevelerinin rolünü incelemektedir.
Sosyal Bilimler · Eğitim Bilimleri
Jember Bölgesinde Anne Eğitim Düzeyi Temelinde Annelerin Çocuk Oyunlarına Yönelik İnançları ile Çocukların Oyun Tercihleri Arasındaki İlişki
Erken çocukluk gelişiminde oyunun kritik rolü evrensel olarak kabul edilse de ebeveynlerin bu sürece yönelik bilişsel inançlarının çocukların somut oyun tercihleri üzerindeki etkisi karmaşık bir yapı sergilemektedir. Özellikle gelişmekte olan ülkelerde akademik başarı baskısı ile oyun temelli gelişim arasındaki çatışma, annelerin tutumlarını şekillendirmektedir. Bu çalışma Endonezya bağlamında anne eğitim düzeyinin oyuna yönelik inançlar ve çocukların eylemsel tercihleri üzerindeki kontrol edici etkisini analiz ederek alan yazındaki boşluğu doldurmaya çalışmaktadır.
Sosyal Bilimler · Eğitim Bilimleri
Robotik ve Kodlama Eğitiminin Kız Öğrencilerin STEM Motivasyonu, Tutumu ve Kariyer Hedefleri Üzerindeki Etkisi
STEM eğitimi, 21. yüzyıl becerilerini geliştirmeyi, ekonomik büyümeyi desteklemeyi ve STEM alanlarında toplumsal cinsiyet eşitliğini sağlamayı amaçlayan disiplinler arası bir yaklaşımdır. Ancak, geleneksel toplumsal cinsiyet rolleri ve kültürel stereotipler nedeniyle kız öğrencilerin bu alanlardaki kimlik gelişimleri ve kariyer tercihleri sınırlı kalmaktadır. Özellikle sözel ve dini ağırlıklı müfredata sahip, teknolojiye erişimi kısıtlı kız okullarında bu engeller daha belirgindir. Bu çalışma, literatürdeki bu boşluğu doldurmak amacıyla sözel-dini odaklı bir kız lisesindeki teknoloji müdahalesinin etkilerini ampirik olarak sörgülamaktadır.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Bir Zanaat Olarak Yapay Zeka Rekabeti: Üretken Yapay Zekaya Direnme ve Onu Benimsemenin Yazarlık Mesleğini Yeniden Şekillendirmesi
Üretken yapay zeka teknolojilerinin hızlı gelişimi, yazarlık mesleği ve yaratıcı emek süreçlerinde köklü bir dönüşüm başlatmıştır. İnsan-Bilgisayar Etkileşimi yazınında erken benimseme deneyimleri ve verimlilik artışları sıklıkla öne çıkarılsa da, profesyonel yazarların yapay zekaya karşı geliştirdikleri direnç stratejileri ve bu sürecin zamanla nasıl yerleşik iş pratiklerine dönüştüğü yeterince incelenmemiştir. Yazarların mesleki kimliklerini koruma ve üretken yapay zekayla rekabet etme çabaları, teknolojinin mesleki pratikleri ve emek süreçlerini nasıl dönüştürdüğünü anlamak açısından kritik bir akademik tartışma alanı sunmaktadır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Ruanda'nin Kirsal Bölgelerinde Ebeveyn Aksam Forumlari Aracıligiyla Erken Cocukluk Donemi Beslenme Uygulamalarınin Iyilestirilmesi
Erken cocukluk donemi beslenme uygulamalari, bireylerin yasam boyu sağlık sonuçlarını, bilissel gelişimini ve fiziksel buyumesini belirleyen en kritik faktorlerin basinda gelmektedir. Hayatin ilk bin gununde sağlanan yeterli ve dengeli beslenme, bodurluk ve zayiflik gibi kronik yetersiz beslenme sorunlarinin onlenmesinde hayati bir rol oynamaktadir. Dunya genelinde özellikle düşük ve orta gelirli ulkelerde, sosyoekonomik engeller, kulturel normlar ve sağlık hizmetlerine erisim kisitliliklari nedeniyle önerilen beslenme kilavuzlarina uyum duzeyi düşük kalmaktadir. Ruanda'nin kirsal Gicumbi bölgesinde cocukluk donemi bodurluk oranlarinin ulusal ortalamanin ustunde seyretmesi, toplumsal katılıma dayalı ve kulturel olarak uygun eğitim modellerinin geliştirilmesini zorunlu kilmaktadir.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Polonyalı ve Türk Profesyonel Kadın Futbölçular Arasında Yeme Bozukluğu Riski Değerlendirmesi ve Vücut İmajına Yönelik Sosyokültürel Tutumlar
Profesyonel spor dünyasında fiziksel performans gereklilikleri ile estetik vücut idealleri arasındaki çatışma, sporcular üzerinde ciddi psikolojik baskılar oluşturmaktadır. Özellikle kadın sporcuların, hem branşlarının fiziksel standartlarına hem de toplumsal güzellik normlarına uyum sağlama çabası, yeme bozukluklarının gelişimi için riskli bir zemin hazırlamaktadır. Bu çalışma, geleneksel olarak yeme bozukluğu riski düşük kabul edilen futbol branşındaki profesyonel kadın sporcuların durumunu Polonya ve Türkiye örnekleminde karşılaştırmalı olarak inceleyerek, sosyokültürel etkilerin bu süreçteki rolünü tartışmaya açmaktadır.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Kimliğin Almanya’daki Türk Diasporasının Oy Verme Davranışına Etkisi: 2018 Türkiye Seçimlerinde AK Parti Oylarına İlişkin Bir Çalışma
Uluslararası göç ve dış oylama haklarının gelişimi, diasporaların köken ülkelerdeki seçim süreçlerine etkisini siyaset biliminin merkezine taşımıştır. Diasporanın oy verme davranışını açıklayan kuramsal yaklaşımlar homojen bir yapı sunmamakta; sosyo-ekonomik statü, bütünleşme düzeyleri ve kimliksel aidiyetler farklı ülkelerde farklı siyasal tercihlere yol açmaktadır. Türkiye örneğinde, Almanya'daki Türk diasporasının 2018 seçimlerinde sergilediği yüksek AK Parti desteği, siyasal katılım, kimlik inşası ve ev sahibi ülkedeki uyum süreçleri ekseninde önemli bir tartışma oluşturmaktadır.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Fiziksel Okyanusta Derin Öğrenme Uygulamaları: Kapsamlı Bir Derleme
Fiziksel okyanus bilimi, okyanus içi dinamik süreçlerin, termohalin yapıların ve iklimle etkileşimlerin incelendiği hayati bir alandır. Ancak geleneksel nümerik modelleme yöntemleri ve istatistiksel yaklaşımlar, fiziksel süreç parametreleştirmelerindeki basitleştirmeler, yüksek hesaplama maliyetleri ve karmaşık spasiyo-temporal bağımlılıkları yakalama yetersizlikleri nedeniyle sınırlarla karşılaşmaktadır. Nesnelerin İnterneti (IoT) aygıtları ve uydu uzaktan algılama sistemlerinin gelişimiyle birlikte petabayt boyutlarına ulaşan okyanus büyük verisi ortaya çıkmıştır. Bu veri patlaması, disiplini veri odaklı bir paradigmaya taşımıştır. Derin öğrenme tekniklerinin lineer olmayan haritalama kapasitesi, karmaşık okyanus süreçlerini anlama ve tahmin etmede büyük fırsatlar sunsa da alan spesifik modellerin sınırlılıkları ve fizik ilkeleriyle entegrasyonu çözülmesi gereken temel bilimsel soruyu oluşturmaktadır.
Mühendislik ve Teknoloji · Bilgisayar ve Elektrik Mühendisliği
Açık RAN İlkeleri ile 6G Hücresel Ağ Mimarısının Güçlendirilmesi: Sistem Düzeyinde Bir Bakış ve Eğitim İncelemesi
Geleneksel dördüncü ve beşinci nesil (4G/5G) hücresel ağlar, genel olarak dikey entegrasyona sahip kapalı ve monolitik donanım/yazılım mimarileriyle kurulmaktadır. Ancak, 5G standartlarındaki hızlı gelişime kıyasla saha yaygınlaştırmalarının geride kalması, yüksek kurulum ve işletim maliyetleri ile esneklik eksikliği temel bir problem teşkil etmektedir. Altıncı nesil (6G) hücresel mimarilere geçiş sürecinde; enerji verimliliği, kapsama alanı genişletme, sistem dayanıklılığı ve maliyet optimizasyonu gibi hedeflere ulaşılabilmesi için hücresel erişim ağının sistem düzeyinde yeniden tasarlanması gerekmektedir. Açık RAN (Open RAN) ilkeleri, bu mimari kısıtlamaları aşmak için bir çözüm sunmaktadır.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
UCSF ChimeraX: Yapı İnşası ve Analiz Araçları ile Kriyojenik Elektron Mikroskopisi Modelleme Süreçlerinin Çözümlenmesi
Biyomoleküler yapı biyolojisinde ve kriyojenik elektron mikroskopisinde (cryo-EM), yüksek çözünürlüklü haritalardan üç boyutlu atomik modellerin inşa edilmesi ve doğrulanması temel bir araştırma alanını oluşturmaktadır. Yapay zeka tabanlı yapı tahmini araçlarının gelişimi ve cryo-EM çözünürlüklerinin 3-4 Angstrom seviyelerine ulaşması, büyük moleküler komplekslerin modellenmesini hızlandırmıştır. Bununla birlikte, farklı yazılımlar arasındaki veri transferi karmaşası ve model doğrulama hataları önemli metodolojik zorluklar yaratmaktadır. İncelemeye konu olan bu yayın, UCSF ChimeraX moleküler modelleme ortamına eklenen yeni araçların, yapay zeka tahminlerinin, haritaya oturtma algoritmalarının ve eklenti ekosisteminin bu zorlukları nasıl çözdüğünü ele almaktadır.
Sosyal Bilimler · Psikoloji ve Davranış Bilimleri
İngiltere ve Türkiye'de Çocuklarla Adli Görüşmeye İlişkin Mevcut Durum Değerlendirmesi
Çocuk istismarı ve özellikle cinsel istismar vakalarında, mağdur çocukların adli süreçlerde doğru, güvenilir ve detaylı ifade verebilmeleri adalet mekanizmasının işlemesi açısından kritik bir önem taşımaktadır. Ancak çocukların gelişimsel özellikleri, travma sonrası yaşadıkları baskılar ve adli ortamların hissettirdiği kaygı, ifade alma süreçlerinde özel yöntemlerin uygulanmasını zorunlu kılmaktadır. İngiltere gibi gelişmiş ülkeler onlarca yıllık süreçte PEACE ve ABE gibi adli görüşme protokolleri ve eğitim standartları geliştirmişken, Türkiye'de Çocuk İzlem Merkezleri ve Adli Görüşme Odaları gibi kurumsal yapılar hızla yaygınlaşmaktadır. Alanın temel tartışması, çocukların ikincil örselenmesini önleyen ve adli görüşmenin kalitesini standartlaştıran bütüncül bir adli görüşme protokolünün ve uzmanlaşmış uygulayıcı modelinin Türkiye adli sistemine nasıl entegre edileceğidir.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Bamako (Mali) Erken Sel Uyarı Sisteminin Değerlendirilmesi: Mayıs 2019 Selinden Çıkarılan Dersler
Batı Afrika ülkelerindeki hızlı kentsel gelişim, yetersiz veya tıkanmış drenaj şebekeleri ve iklim değişikliğinin tetiklediği yoğun tropikal yağışlar, şehirleri ani sel afetlerine karşı son derece savunmasız hale getirmektedir. Bu dinamikler karşısında erken uyarı sistemleri (EWS) can ve mal kayıplarını azaltmada kritik bir araç olarak öne çıksa da, veri kısıtlılığı olan Sahra Altı Afrika kentsel havzalarında bu sistemlerin operasyonel başarısı ve doğruluğu ciddi şekilde tartışılmaktadır. Bu araştırma, Bamako'daki Mayıs 2019 ani sel felaketi üzerinden yerel düzeydeki bir erken uyarı prototipinin gerçek performansını sörgülamaktadır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Spora Özgü Antrenmanın Postüral Kontrolde Uyardığı Adaptasyonlar ve Bunların Atletik Performans İle İlişkisi
Spor bilimleri ve nöromotor kontrol alanında, spora özgü antrenmanlar ile genel gövde kondisyon egzersizlerinin postüral stabilite üzerindeki nörofizyolojik etkileri geniş bir biçimde incelenmektedir. Ancak spora özgü zorlayıcı koşulların beden dengesinin gelişimine ne derecede katkı sağladığı ve bu değişimlerin duyusal-motor veya nöromüsküler uyumlarla ne kadar açıklanabileceği belirsizliğini korumaktadır. Alan literatürü, farklı branşlarda postüral sallantı değişkenleri ile performans ölçütleri arasındaki doğrudan nedensel ve korelasyonel bağların sistematik olarak haritalandırılmasını tartışmaktadır.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Z Kuşağı Sosyal Medya Kullanıcılarında Psikolojik İyi Oluş: Öz Saygı ve Sosyal Medya Bağımlılığının Aracı, Sosyal Medya Kullanım Güdülerinin Düzenleyici Rolü
Dijital yerliler olarak tanımlanan Z kuşağının yoğun internet ve sosyal medya kullanımı, ergenlerin psikososyal gelişim süreçleri üzerinde hem destekleyici hem de köstekleyici etkiler yaratmaktadır. Literatürde sosyal medyanın öznel iyi oluş üzerindeki etkisine dair elde edilen bulguların tutarsızlığı, bireysel kullanım güdülerinin ve öz saygı gibi kişilik özelliklerinin bu karmaşık ilişki ağında oynadığı rolü irdelemeyi gerekli kılmaktadır. Çalışma, bu çelişkili literatür bulgularını, sosyal medya bağımlılığını bir aracı değişken ve kullanım güdülerini ise düzenleyici bir mekanizma olarak modele dahil ederek çözümlemeyi amaçlamaktadır.
Sosyal Bilimler · Psikoloji ve Davranış Bilimleri
Liderlik Tarzının Antrenör-Sporcu İlişkisi, Sporcuların Motivasyonları ve Sporcu Tatmini Üzerindeki Etkileri
Spor psikolojisi ve spor yönetimi alanında antrenör liderlik tarzlarının sporcuların psikolojik gelişimi, eğitim verimliliği ve tatmin düzeyleri üzerindeki etkileri kapsamlı biçimde tartışılmaktadır. Çin yükseköğretimindeki merkeziyetçi ve performans odaklı spor sistemi bünyesinde otokratik ve demokratik liderlik yaklaşımlarının antrenör-sporcu ilişkisi, özerk motivasyon ve sporcu tatmini üzerindeki doğrudan ve dolaylı mekanizmaları ampirik olarak açıklanmayı bekleyen önemli bir araştırma konusudur.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Sekiz Haftalık Kompleks Antrenmanın Çinli Seçkin Kadın Modern Pentatletlerin Alt Ekstremite Kuvveti ve Gücü Üzerindeki Etkileri
Modern pentatlon; eskrim, yüzme, binicilik ile atış ve kır koşusunun birleşiminden oluşan lazer koşu branşlarını kapsayan, yüksek teknik beceri ve çok yönlü fiziksel uygunluk gerektiren karmaşık bir spordur. Uluslararası Modern Pentatlon Birliği (UIPM) tarafından 2022-2024 dönemi için getirilen yeni kural değişiklikleri, lazer koşu mesafesini kısaltmış ve yüzme parkurunu mesafeli katarak sporcuların patlayıcı alt ekstremite kuvveti ve gücüne olan ihtiyacını artırmıştır. Geleneksel direnç antrenmanları maksimal kuvvet gelişiminde etkili olsa da antrenmanlı sporcularda tek başına plateau etkisini aşmaya yetmeyebilmekte, bu nedenle kas gücü ve patlayıcılığı eşzamanlı geliştiren kompleks antrenman modellerine olan gereksinim öne çıkmaktadır.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Kentsel Merkez Veri Tabanı ile Küresel Kentsel Veri Raporlamasında Küresel İnsan Yerleşim Katmanının Belirlediği Yeni Standartlar
Küreselleşen dünyada kentsel alanlar, hem ekonomik büyümenin ve toplumsal gelişimin merkezleri hem de sera gazı emisyonları ile çevresel baskıların birincil kaynaklarıdır. Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları (SKA) ve Yeni Kentsel Gündem gibi uluslararası taahhütlerin izlenmesi, gezegen genelinde güvenilir, güncel ve karşılaştırılabilir kentsel verilere ihtiyaç duymaktadır. Ancak mevcut küresel kentsel veri tabanları genellikle demografik göstergelerle sınırlı kalmakta, coğrafi kapsam, zamansal süreklilik ve tematik çeşitlilik açılarından yetersiz kalmaktadır. Bu bağlamda, uydu gözlemleri ve büyük coğrafi veri entegrasyonu, veri açısından zengin ve fakir bölgeler arasındaki uçurumu kapatmak için kritik bir araç haline gelmiştir.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Sağlık ve Hastalık Durumlarında İnsan Bağırsak Mikrobiyotası: İlişkinin Açıklığa Kavuşturulması
İnsan sindirim sisteminde yer alan ve trilyonlarca mikroorganizmadan oluşan bağırsak mikrobiyotası, son yıllarda nöral, endokrin, immünolojik ve metabolik yollarla diğer organ sistemleriyle sürekli iletişim halinde olan kritik bir organ benzeri yapı olarak tanımlanmaktadır. Sağlıklı durumdaki dengeli mikroorganizma dağılımı (öbiyozis) konak immünitesi ve besin metabolizması için hayati önem taşırken; beslenme biçimi, antibiyotik kullanımı ve çevresel etkenlerle oluşan dengesizlikler (disbiyozis) obezite, diyabet, kardiyovasküler rahatsızlıklar, hipertansiyon, enflamatuar bağırsak hastalıkları ve kanser gibi birçok sistemik patolojinin gelişimine zemin hazırlamaktadır.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Besin Tüketimini İzleme ve Öneri Sunan Akıllı Telefon Uygulamaları: Mevcut Uygulamaların Yapay Zekâ Tabanlı İşlevselliklerinin, Özelliklerinin ve Kalitesinin Değerlendirilmesi
Günümüzde obezite, tip 2 diyabet ve kardiyovasküler rahatsızlıklar gibi kronik sağlık sorunlarının yaygınlaşması, bireylerin beslenme alışkanlıklarını ve günlük kalori alımlarını takip etmelerini hayati kılmaktadır. Mobil sağlık teknolojilerindeki hızlı gelişim ve akıllı telefon kullanımının yaygınlaşmasıyla birlikte dijital mağazalarda gıda tüketimi takibi ve beslenme önerisi sunan çok sayıda mobil uygulama erişime sunulmuştur. Ancak, bu uygulamaların kanıta dayalı yazılım kalitesi, yapay zekâ destekli otomasyon özellikleri ve kullanıcılara sağladıkları işlevsel değer bilimsel olarak yeterince incelenmemiştir. Mevcut alan tartışmaları, kullanıcıların manuel veri girişine bağımlı kalmasının sürdürülebilir beslenme takibini zorlaştırdığını ve otomatik görsel gıda tanıma ile kişiselleştirilmiş besin önerisi sistemlerine duyulan ihtiyacı vurgulamaktadır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Fiziksel Aktivite, Ruh Sağlığı ve İyilik Hali Üzerine Otuz Yıllık Araştırmalar: Odak Noktaları ve Eğilimlerin Bilimsel Ölçüm Analizi
Fiziksel aktivitenin beden ve ruh sağlığı üzerindeki iyileştirici rolüne dair ampirik yayın patlaması, tıp ve halk sağlığı literatüründe münferit sistematik derleme veya meta-analizlerin kapsamakta zorlandığı devasa bir bilgi birikimi oluşturmuştur. Geleneksel derleme yöntemleri dar klinik sorulara odaklanırken, alanın otuz yıllık tarihsel gelişimini, disiplinler arası etkileşim ağlarını, kurumsal iş birliklerini ve yükselen araştırma odaklarını bütüncül olarak haritalandırmada yetersiz kalmaktadır. Bu makale, bilimsel haritalama ve veri görselleştirme tekniklerini kullanarak söz konusu geniş yazının entelektüel yapısını ve dinamiklerini çözümlemeyi amaçlamaktadır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Pliometrik Antrenmanin Gulle Atma Tekniği Performans Düzeyleri ve İlgili Motor Beceriler Üzerindeki Etkisi
Beden eğitimi ve spor bilimleri alanında, atletizm atma disiplinlerinden biri olan gülle atma, üst düzey patlayıcı güç, kısa süreli ivmelenme ve nöromüsküler koordinasyon gerektiren dinamik bir branş olarak öne çıkmaktadır. Literatürde atma performansını artırmak amacıyla geleneksel direnç antrenmanlarının etkileri incelenmiş olsa da, pliometrik antrenmanların gülle atma tekniği ve temel motor yetiler üzerindeki doğrudan etkileri ve bu gelişimin arkasındaki mekanizmalar detaylı bir incelemeye ihtiyaç duymaktadır. Bu çalışma, genç sporcularda pliometrik antrenman programlarının gülle atma becerisi ve ilgili motor faktörler üzerindeki rolünü ampirik olarak ele almaktadır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Uveal Melanomun Sistematik Genomik ve Çeviri Verimliliği Araştırmaları
Uveal melanom, gözün uvea tabakasında gelişen ve tüm melanom vakalarının yaklaşık yüzde beşini oluşturan nadir fakat agresif bir kanser türüdür. Hastaların önemli bir kısmında karacığer başta olmak üzere uzak organ metastazları görülmekte ve mevcut tedaviler metastatik evrede sınırlı başarı sunmaktadır. Literatürde GNAQ, GNA11, BAP1, EIF1AX ve SF3B1 genlerindeki somatik mutasyonların tümör gelişimindeki rolleri tartışılmakta; ancak geniş ölçekli genomik karakterizasyon çalışmalarının örneklem kısıtları ve birincil tümör odaklı kalması önemli bir eksiklik olarak durmaktadır. Bu çalışma, hem birincil hem de metastatik uveal melanom örneklerinin protein kodlayan bölgelerini sistematik olarak dizileyerek somatik genetik temelleri geniş bir kapsamda aydınlatmayı amaçlamaktadır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
ELF5, Luminal Meme Kanserinde Östrojen Duyarlılığını Baskılar ve Antiestrojen Direncinin Kazanılmasının Temelini Oluşturur
Meme kanserinin moleküler alt tipleri, her hastanın prognozu ve tedavi seçenekleri için kritik öneme sahip olan gen ekspresyonu örüntüleri ile ayırt edilir. Bu alt tipleri belirleyen moleküler mekanizmaların derinlemesine anlaşılması, yeni öngörücü ve prognostik belirteçlerin geliştirilmesi, yenilikçi tedavilerin oluşturulması ve mevcut tedavilere karşı gelişen direncin üstesinden gelinmesi açısından hayati bir araştırma alanıdır. Östrojen reseptörü (ER)-pozitif lüminal alt tipler, ER ve FOXA1 transkripsiyonel faktörlerinin birleşik etkisiyle yönlendirilen gen ekspresyonu örüntüleriyle karakterize edilir. Bu bağlamda, E-twenty-six (ETS) transkripsiyon faktörü ELF5'in, özellikle gebelik ve laktasyon sırasında meme gelişiminde önemli bir rol oynadığı ve ER ile karşılıklı dışlayıcı bir şekilde ifade edildiği bilinmektedir. Bu çalışma, ELF5'in meme kanseri alt tipinin belirlenmesindeki ve östrojen duyarlılığının baskılanmasındaki rolünü, dolayısıyla antiestrojen direncine katkısını inceleyerek bu alandaki bilgi boşluğunu doldurmayı hedeflemektedir.