Araştırma arşivi
Literatürünüz için bir başlangıç noktası bulun. Başlık, yazar veya DOI ile arayın; bilim alanına göre inceleyin.
“tarih” için 74 inceleme · 25–48
Filtreleri temizleSiyasi coğrafya ve toprak çatışmaları literatürü, uzun süreli bölgesel anlaşmazlıkların yalnızca diplomasi söylemleri üzerinden değil, mekânsal ve jeopolitik dinamikler çerçevesinde incelenmesi gerektiğini savunmaktadır. İsrail-Filistin…
Astrofizik ve astrobiyoloji alanında Güneş Sistemi gezegen ve uydularında yaşam arayışı, tarihsel olarak Dünya merkezli biyokimyasal kalıplara odaklanmıştır. Ancak Dünya dışı yaşamın farklı kimyasal yapılara ve biyomoleküler…
Uluslararası ilişkiler disiplininde Soğuk Savaş sonrası dönemde devletlerin dış politika davranışlarını ve ittifak ilişkilerini açıklarken sistemik güç dengelerinin yanı sıra kimlik, algı ve söylem gibi sosyal unsurlara verilen önem…
Görsel kültürün gündelik yaşamın her alanına nüfuz ettiği günümüzde grafik tasarım nesneleri yalnızca estetik yüzeyler olmanın ötesine geçerek toplumsal kimliklerin, kolektif hafızanın ve ideolojik yönelimlerin aktarıcısı haline…
Türkiye'nin Afrika kıtası ile olan münasebetleri tarihsel bir geçmişe dayanmakla birlikte, özellikle son yirmi yıllık periyotta Türk dış politikasının en dinamik ve öncelikli alanlarından biri haline gelmiştir. Bu süreçte Türk İşbirliği…
Kentsel alanlarda yoğunlaşma, yakınlık ve bağlantısallık avantajları tarihsel süreçte şehirlerin büyümesini sağlamışken, küresel salgınlar ve gelişen iletişim teknolojileri kentsel binalardaki boşluk ve atıllık oranlarını artırarak…
Yapay zeka teknolojileri tarihsel süreçte ağırlıklı olarak verileri analiz eden ve karar destek süreçlerine katkı sağlayan analitik araçlar olarak konumlandırılmıştır. Ancak son dönemde büyük dil modelleri ve yayılım modelleri gibi…
Turizm ve ağırlama sektöründe profesyonel mutfak alanı, tarihsel ve kültürel gelişim süreci içerisinde yoğun bir biçimde erkek egemen hiyerarşik yapılarla biçimlenmiş bir çalışma alanıdır. Ev içi alanda yemek pişirme davranışı…
Günümüz sosyal ve insanı bilimlerinde din ile duyusal deneyimlerin kesişim noktalarına yönelik ilgi giderek artmaktadır. Özellikle ritüeller, kolektif törenler ve tarihsel travmaların aktarımında ses, yalnızca duygusal tepkileri…
Türkiye Selçuklu Devleti tarihçiliğinde I. Alâeddin Keykubad dönemi (1220-1237) genellikle iktisadi, askeri ve mimari açıdan devletin 'altın çağı' olarak değerlendirilmektedir. Bununla birlikte, Keykubad'ın hükümdarlık öncesindeki…
İki savaş arası dönemde rejim değişikliği yaşamış ve uluslararası sistemde kendilerini kabul ettirme çabasında olan Türkiye ile Sovyetler Birliği, diplomatik ilişkilerini güçlendirmek için sporu yumuşak güç unsuru olarak…
Viktorya dönemi İngiltere’sinde kadınlar, hukuki, ekonomik ve toplumsal sınırlamalar altında ataerkinin sistematik baskısına maruz kalmıştır. Edebiyat ve sinema araştırmalarında bu baskının niteliği, toplumsal cinsiyet rolleri,…
Türkiye'deki din-siyaset ilişkileri ve siyasal İslam literatüründe tasavvufi yapıların kamusal alandaki rolleri sıklıkla tartışılmaktadır. Cumhuriyet'in laikleşme reformları karşısında cemaat ve tarikatların varlıklarını nasıl…
COVID-19 pandemisi küresel ölçekte eğitim sistemlerini köklü biçimde değiştirmiş ve yüz yüze eğitimden evden çevrim içi öğrenmeye geçiş, öğrencilerin öğrenme süreçleri ile psikolojik durumları üzerinde belirgin etkiler yaratmıştır.…
Sosyal bilimler ve kent tarihçiliğinde mekân uzun süre yalnızca fiziksel bir arka plan olarak ele alınmış, toplumsal cinsiyet, sınıf ve mekân arasındaki dinamik etkileşimler ihmal edilerek mekânsal körlük üretilmiştir. Feminist coğrafya…
Son altmış yılda bilgisayar sistemleri alanında yaşanan teknolojik gelişmeler, merkezi ana bilgisayarlardan kişisel bilgisayarlara, bulut bilişimden sis, uç ve sunucusuz hesaplama mimarilerine uzanan köklü bir dönüşüm süreci…
Orta Çağ Bizans iktisat tarihi araştırmalarında imparatorluk başkenti Konstantinopolis'in iaşesi, devletin meşruiyeti ve toplumsal istikrarın korunması açısından temel bir idari öncelik olarak ele alınmaktadır. Roma döneminden…
Küresel ölçekte özellikle Batı medyasında ve toplumsal söylemde ivme kazanan İslamofobi, Müslüman toplulukları ve dini grupları doğrudan hedef alan sistemik bir nefret söylemi ve ayrımcılık biçimine dönüşmüştür. Türkiye'deki dini…
Nüfus unsuru, toplumların sosyo-ekonomik ve kültürel yapısını şekillendiren temel parametrelerden biridir. Tarihsel süreçte yaşanan tarım ve sanayi devrimleri ile modern ulus-devletlerin teşekkülü, dünya nüfusunda kümülatif artışlara ve…
Tarihi kent kimliklerinin sürdürülebilirliği, hızlı sanayileşme, göç ve kentsel dönüşüm baskısı altındaki metropollerde kültürel mirasın korunması açısından kritik bir tartışma alanıdır. Koruma mevzuatındaki yasal dönüşümlerin yerel…
Endüstri Mirası ve Koruma disiplini, Sanayi Devrimi sonrasında inşa edilen ancak zamanla üretim teknolojilerinin değişmesi ve sosyo-ekonomik şartların dönüşmesi sonuçu atıl kalan fabrikaların kentsel belleği koruyarak yeniden…
Küresel iklim değişikliği, su havzalarının hidrolojik döngüsünü ve su kaynaklarının yönetim stratejilerini kökten değiştirmektedir. Geleneksel olarak su kaynakları sistemleri, tarihsel hidrolojik koşulların gelecekte de geçerli olacağı…
Guney Levant arkeolojisinde, Gec Tunc Cagi'ndan Demir Cagi'na geçiş ve Demir Cagi II doneminin mutlak kronolojisi uzun suredir hararetli tartismalara sahne olmaktadir. Özellikle Gezer (Tell Jezer) gibi stratejik oneme sahip cok katmanli…
Fiziksel aktivitenin beden ve ruh sağlığı üzerindeki iyileştirici rolüne dair ampirik yayın patlaması, tıp ve halk sağlığı literatüründe münferit sistematik derleme veya meta-analizlerin kapsamakta zorlandığı devasa bir bilgi birikimi…