Akademik arama
Arama sonuçları
“Politika” için 56 doğrulanmış makale incelemesi bulundu.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Politikadan Uygulamaya: DSÖ'nün Afrika Rehabilitasyon Stratejisi 2025–2035 Eğitim Reformu Olmaksızın Neden Başarısızlık Riski Taşıyor?
Dünya Sağlık Örgütü Afrika Bölge Komitesi, Temmuz 2025'te kıta genelindeki %63'lük rehabilitasyon erişim açığını kapatmak amacıyla beş sütunlu iddialı bir strateji kabul etmiştir. Ancak Sahra Altı Afrika'da her 10.000 kişiye düşen rehabilitasyon çalışanı yoğunluğu 0,04 seviyesindedir. Orta Afrika tıp müfredatlarında rehabilitasyon eğitiminin sistemik olarak dışlanması, hekimlerin bu hizmetleri anlamasını ve sevk yapmasını engellemektedir. Bu makale, tıp eğitimindeki reform eksikliğinin politika hedefleri ile saha uygulaması arasındaki kopukluğu nasıl derinleştirdiğini ve stratejik hedeflerin başarısını nasıl tehdit ettiğini incelemektedir.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Maliye Politikası Belirsizliği, Çevre Vergilendirmesi ve Yaşam Beklentisi Arasındaki Karmaşık İlişkinin Çözümlenmesi
Küresel düzeyde yaşanan ekonomik ve kamu sağlığı krizleri, maliye politikalarının toplumsal refah ve halk sağlığı üzerindeki etkilerini ön plana çıkarmıştır. Devletlerin harcama ve vergilendirme kararlarındaki öngörülemezlik, kamu hizmetlerinin sunumunu ve sosyal güvenlik mekanizmalarını riske atarak yaşam beklentisini olumsuz etkileyebilmektedir. Aynı zamanda çevre kirliliği ile mücadelede bir politika aracı olarak öne çıkan çevre vergileri, kamu gelirlerini artırarak sağlık yatırımlarına kaynak aktarılmasına ve çevresel kalitenin iyileşmesine katkı sağlamaktadır. Bu bağlamda, maliye politikası belirsizliği ile yaşam beklentisi arasındaki dolaysız ilişkiyi ve çevre vergilendirmesinin bu süreçteki aracılık rolünü Çin örneğinde incelemek, kamu ekonomisi, çevre ve halk sağlığı kesişiminde önemli bir araştırma boşluğunu doldurmaktadır.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Maliyetli Kademecilik: A.B.D.'nin PKK Politikasi ve Türkiye ile İlişkiler
Soğuk Savaş sonrası dönemde Amerika Birleşik Devletleri ile Türkiye arasındaki müttefiklik ilişkileri, özellikle bölgesel güvenlik tehditleri ve terörle mücadele stratejilerindeki yaklaşım farklılıkları nedeniyle ciddi bir sınamadan geçmektedir. ABD'nin Dış Terör Örgütü (FTO) olarak tanıdığı PKK'ya yönelik politikası, son kırk yılda ilkesel bir tutarlılıktan ziyade pragmatik çıkar odaklı ve kademeli kararlarla şekillenmiştir. Bu durum, Türkiye'nin birincil güvenlik tehdidi olarak gördüğü yapılarla ABD'nin taktiksel ortaklıklar kurmasına yol açmış, iki NATO müttefiki arasındaki karşılıklı güveni zedeleyerek ikili ilişkileri transeksiyonel bir zemine kaydırmıştır.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Türk Dış Politikasının Orta Asya'ya Yönelik Seyri: Bölgeselcilik ve Yumuşak Gücün Açığa Çıkması
Soğuk Savaş'ın sona ermesi, Türkiye'nin dış politikasını yeniden şekillendirmesi için hem zorluklar hem de fırsatlar yaratmıştır. Sovyetler Birliği'nin dağılmasıyla bağımsızlıklarını kazanan Orta Asya ülkeleriyle Türkiye, ortak kültürel, tarihi ve dilsel özelliklere sahip olması nedeniyle, Soğuk Savaş sonrası yeni dünya düzenine hızla uyum sağlamak durumunda kalmıştır. Bu durum, Türkiye'nin Batı odaklı dış politika alışkanlıklarının ötesine geçerek, yeni bölgesel aktörlerle ilişkiler kurma ve bu ilişkilerde "yumuşak güç" unsurlarını kullanma potansiyelini değerlendirme gerekliliğini ortaya koymuştur. Makale, Türkiye'nin bu süreçte Orta Asya'da edindiği deneyimin, dış politikasının bölgesel parametrelerini nasıl şekillendirdiğini ve yumuşak güç kapasitelerini diğer bölgelerde nasıl uygulayabileceği konusunda bir model teşkil ettiğini analiz etmektedir.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
AKP Döneminde Türkiye ve Orta Doğu ile Kuzey Afrika: Dış Politika Değişiminin Üç Düzeyli Analizi
Uluslararası ilişkiler ve dış politika analizi literatüründe dış politika değişimi kavramsallaştırması, devletlerin dış politika yönelimlerinde meydana gelen köklü dönüşümleri incelemektedir. Yazındaki yaygın kabule göre, tek bir siyasi partinin kesintisiz iktidarda kaldığı rejimlerde büyük ölçekli dış politika değişimleri oldukça nadir görülür. Ancak Türkiye'de Adalet ve Kalkınma Partisi iktidarının yirmi yıllık dönemi, Orta Doğu ve Kuzey Afrika bölgesine yönelik politikalarda sık ve kapsamlı yönelim değişikliklerinin yaşandığı istisnai bir alan sunmaktadır. Bu durum, küresel ve bölgesel sistemik dönüşümler ile iç siyasal ittifaklar ve liderlik tercihlerinin dış politikayı nasıl yeniden şekillendirdiği sorusunu gündeme getirmektedir.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Afrika'da Temiz Enerjiye Geçişin Adalet ve Politika Açısından Çıkarımları
Küresel güneyde yer alan Afrika kıtası, zengin fosil yakıt rezervleri ve yenilenebilir enerji bileşenlerinin üretimi için kritik minerallere sahip olmasına rağmen ciddi bir enerji yoksulluğu çekmektedir. Literatürde, temiz enerjiye geçişin getirdiği maliyetlerin ve kazanımların adil paylaşımı (enerji adaleti) ile bu sürecin sosyal, ekonomik ve çevresel boyutlarının incelenmesi kritik bir tartışma alanıdır. Bu makale, Afrika'daki enerji dönüşüm sürecinin, bölgenin sosyo-ekonomik gerçeklikleriyle çelişmeden, kimseyi geride bırakmama ilkesi çerçevesinde nasıl yürütülebileceğini sörgülamakta ve mevcut adaletsizliklerin derinleşmesini engelleyecek politika araçlarını ele almaktadır.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
MBS Yönetiminde Suudi Arabistan Dış Politikası: Karar Birimi Değişimi ve Yemen ile Suriye Yönelimlerine Etkileri
Orta Doğu uluslararası ilişkilerinde 2003 Irak işgalinden bu yana Suudi Arabistan ve İran arasındaki rekabet temel bir dinamik oluşturmaktadır. Geleneksel literatür bu rekabeti ve Suudi dış politikasını rejim güvenliği kavramı üzerinden incelemekte, rejimin iç ve dış tehdit algılarını eş zamanlı yönetme çabalarına odaklanmaktadır. Ancak 2015 yılında Kral Selman'ın tahta çıkışı ve oğlu Muhammed bin Selman'ın (MBS) hızlı yükselişi, rejim yapısı değişmediği halde dış politikada köklü değişimlerin yaşanabileceğini göstermiştir. Bu durum, alan yazında rejimi homojen bir bütün olarak gören yaklaşımın yetersiz kaldığını ve karar alma süreçlerindeki aktörlerin ile karar birimi yapısındaki dönüşümlerin incelenmesi gerektiğini ortaya koymaktadır.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Gençler, Yerel Seçmenler ve Siyasi Yetkililer Arasında Deniz Kirliliği Endişesini ve Politika Desteğini Teşvik Edebilir
Çevre sorunlarına yönelik siyasi çözümlerin uzun süredir zorlu olduğu bir bağlamda, siyasi ideolojilerin çevresel tutumlar üzerindeki belirleyici etkisi ve siyasi partiler arasındaki geniş uçurumlar çevresel ilerlemeyi engellemektedir. Yetişkinler arasında çevresel konulara yönelik genel endişe artış gösterse de, gençlerin aile dışındaki yetişkinleri etkileme potansiyeli yeterince araştırılmamıştır. Bu durum, özellikle yerel yetkililer gibi politika üzerinde doğrudan etkisi olan ancak partizan ayrımlar nedeniyle uzlaşmaya daha az istekli olabilecek gruplar üzerindeki genç etkisinin anlaşılması gerektiği sorusunu ortaya koymaktadır. Mevcut araştırmalar, gençlerin aile üyeleri arasında nesillerarası öğrenme yoluyla çevresel farkındalık oluşturabileceğini gösterse de, bu etkinin daha geniş topluluklara ve siyasi karar alıcılara ne ölçüde yayıldığı belirsizliğini korumaktadır.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
İŞLETMELERDE NAKİT TUTMA POLİTİKASI: SİGORTA ŞİRKETLERİ ÜZERİNE BİR UYGULAMA
İşletmelerin faaliyetlerini aksatmadan sürdürebilmeleri ve ekonomik dalgalanmalara karşı direnç gösterebilmeleri için optimal düzeyde nakit bulundurmaları kritik önem taşımaktadır. Finans yazınında nakit yönetimi, bir yandan likidite ihtiyacının karşılanması diğer yandan ise nakit tutmanın getirdiği alternatif maliyetlerin dengelenmesi odağında tartışılmaktadır. Bu bağlamda, fon arzı sağlayan ve yüksek nakit döngüsüne sahip olan sigorta şirketlerinin nakit tutma politikalarını etkileyen finansal belirleyicilerin ampirik olarak incelenmesi, finans yöneticileri ve yatırımcılar için stratejik kararların rasyonelleştirilmesinde önemli bir soruyu teşkil etmektedir.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Sürdürülebilir İnsan Kaynakları Yönetimi Uygulamaları ve İşlemsel Liderliğin Çalışanların Verimliliği ile Uyumlu Performansına Etkisi: Pandemi Sonrası Dönem İçin Politikalar
Günümüzün hızla değişen ve öngörülemez küresel iş ortamında, geleneksel iş performans ölçütleri bireylerin karmaşık krizlerle başa çıkma ve belirsizliklere uyum sağlama kapasitesini tam olarak yansıtmada yetersiz kalmaktadır. Özellikle COVID-19 sonrası dönemde, örgütsel sürekliliği ve rekabet avantajını korumak isteyen kuruluşların, çalışanların rutin görev tanımlarının ötesine geçerek sergiledikleri uyumlu performans davranışlarını destekleyen insan kaynakları politikalarına yönelmesi zorunlu hâle gelmiştir. Bu bağlamda, stratejik insan kaynakları yönetimi uygulamalarının çalışanların uyumlu performansı üzerindeki belirleyici rolü ve bu süreçte yönetsel liderlik tarzlarının düzenleyici etkileri, örgütsel davranış yazınında önem kazanan temel tartışma alanları arasında yer almaktadır.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Korku Siyaseti: Siyasi Ortamı Şekillendiren Bir Araç Olarak Göçmen Korkusu
Korku duygusu, tarihsel süreç boyunca siyasi otoriteler ve liderler tarafından toplumsal kitleleri yönlendirmek, kamuoyunu manipüle etmek ve iktidarın meşruiyetini pekiştirmek için kullanılan güçlü bir araç olmuştur. Günümüzde küreselleşen dünyada göç hareketlerinin hız kazanmasıyla birlikte, korku siyasetinin odağı doğrudan göçmenlere ve sığınmacılara yönelmiştir. Siyasi aktörler, göçmenleri ulusal güvenlik, ekonomik istikrar ve kültürel homojenlik önünde birer tehdit olarak sunarak kendi politikalarına destek aramaktadır. Bu durum, sosyal bilimlerde ve özellikle politik psikoloji alanında, korkunun nasıl araçsallaştırıldığını ve bu araçsallaştırmanın demokratik süreçleri ve toplumsal kutuplaşmayı nasıl şekillendirdiğini inceleme zorunluluğunu doğurmaktadır.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Yüzüncü Yılında Türkiye: Süreklilik ile Değişim Arasında
Uluslararası ilişkiler teorisinde dış politika davranışlarının dönemsel değişimler ile yapısal süreklilikler arasındaki gerilim üzerinden incelenmesi köklü bir gelenektir. Türkiye Cumhuriyeti'nin yüzyıllık dış politika tecrübesi, coğrafi konumun getirdiği güvenlik kaygıları ile iç siyasetteki toplumsal dönüşümlerin dış politikaya yansıması arasındaki etkileşimi analiz etmek için özgün bir zemin sunmaktadır. Bu alandaki temel tartışma, dış politikadaki yönelim değişikliklerinin yapısal zorunluluklardan mı yoksa aktörlerin tercihlerinden mi kaynaklandığı sorusu etrafında şekillenmektedir.
Sosyal Bilimler · Eğitim Bilimleri
Spor ve Ulus Markalama: Kamerunda Futbolun Yumuşak Gücü ve Kamu Diplomasisi
Soğuk Savaş sonrası dönemde uluslararası ilişkiler ve diplomasi anlayışında yaşanan dönüşümler, devlet merkezli klasik güç unsurlarının ötesinde kamu diplomasisi ve yumuşak güç kavramlarını öne çıkarmıştır. Bu bağlamda kültür, eğlence ve özellikle spor, uluslararası toplumda sempati yaratma, olumlu imaj inşa etme ve ulus markalama süreçlerinde kritik birer araç haline gelmiştir. Büyük devletlerin yanı sıra gelişmekte olan ülkelerin de uluslararası alanda görünürlük kazanmak ve dış politika hedeflerine ulaşmak amacıyla sporu bir diplomasi kanalı olarak nasıl kullandığı akademik literatürde tartışılan temel meseleler arasındadır.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Akdeniz'de Okyanus Asitlenmesi Araştırmaları: Mevcut Durum, Eğilimler ve Gelecek Adımlar
Akdeniz, yarı kapalı yapısı, yoğun insan nüfusu, ticaret ve turizm baskısı nedeniyle küresel iklim değişikliği ve okyanus asitlenmesinden en çok etkilenen hassas deniz havzalarından biridir. Atmosferik karbondioksit artışının deniz suyu kimyasında yarattığı pH düşüşü, kireçleşici organizmalar ve ekosistem hizmetleri üzerinde ciddi tehditler oluşturmaktadır. Ancak havzada yürütülen araştırmaların coğrafi dağılımı, yöntemsel yaklaşımları ve disiplinler arası kapsayıcılığı konusundaki belirsizlikler, etkili bölgesel politikaların oluşturulmasını engellemektedir.
Sosyal Bilimler · Eğitim Bilimleri
Türkiye'nin Gözünden Türk-Sovyet İlişkilerinin Gelişiminde Sporun Rolü (1924-1936)
İki savaş arası dönemde rejim değişikliği yaşamış ve uluslararası sistemde kendilerini kabul ettirme çabasında olan Türkiye ile Sovyetler Birliği, diplomatik ilişkilerini güçlendirmek için sporu yumuşak güç unsuru olarak kullanmışlardır. Makale, uluslararası ilişkilerde spor diplomasisinin işlevini ve 1924-1936 yılları arasında iki ülke arasındaki ilişkilerin gelişimine katkısını tarihsel ve arşivsel perspektiften tartışmaktadır.
Sosyal Bilimler · Eğitim Bilimleri
Mülteci Öğrencilerin Türk Eğitim Sistemine Uyumunda Eğitimde Kalite Olgusunun İncelenmesi
Gelişmekte olan ülkelerde kitlesel göç hareketleri, eğitim sistemlerinin yapısını ve niteliğini doğrudan etkileyen dinamiklerin başında gelmektedir. Zorunlu göçler sonuçunda farklı dil ve kültür altyapısına sahip çocukların ev sahibi ülkenin okullarına katılması, fırsat eşitliği, sosyal uyum ve kapsayıcı eğitim bağlamında önemli tartışmaları beraberinde getirmektedir. Türkiye özelinde yürütülen çalışmalarda, mülteci öğrencilerin eğitim sistemine entegrasyonunda karşılaşılan güçlüklerin ve derslerdeki niteliğin korunması süreçlerinin öğretmen ve okul yöneticisi görüşleri doğrultusunda değerlendirilmesi büyük bir gereklilik haline gelmiştir. Bu araştırma, yerel düzeyde ilkokul, ortaokul ve lise kademelerinde görev yapan eğitimcilerin mülteci öğrencilerin akademik, sosyal ve kültürel uyum süreçlerine ilişkin deneyimlerini ve bu sürecin eğitim kalitesine etkilerini bütüncül bir yaklaşımla ele alarak alandaki ampirik ve uygulamalı tartışmalara katkı sağlamayı hedeflemektedir.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Türk Siyasi Partileri Parti Ailesi İdeolojileriyle Uyumlu Vaatlerde Bulunuyor mu? Türk Siyasi Partilerinin Bildirge Metinlerinin Nicel Bir Analizi
Siyaset bilimi literatüründe siyasi partilerin sosyal demokrat, muhafazakar, liberal, milliyetçi ve yeşil gibi parti aileleri altında gruplandırılması, seçmenlerin partileri değerlendirmesini kolaylaştıran analitik bir araçtır. Ancak bu sınıflama temelde Batı Avrupa tecrübesine dayanmaktadır. Sanayileşme öncesi ve sonrası gelişen Batı dışı toplumlarda, örneğin Türkiye'de, ana siyasal bölünmelerin ekonomik sol/sağ ekseni yerine laik-dindar ve merkez-çevre gerilimi üzerinden şekillenmesi, geleneksel parti ailesi teorisinin geçerliliğini soru işareti haline getirmektedir.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Türkiye'de Jeotermal Enerjinin Potansiyeli, Kullanımı ve Gelişimi
Küresel ölçekte artan nüfus, sanayileşme ve yükselen yaşam standartları enerji talebini hızla artırırken, fosil yakıtların çevreye verdiği zararlar ve iklim değişikliği riski yenilenebilir enerji kaynaklarına geçişi zorunlu kılmaktadır. Türkiye, karmaşık jeolojik ve neotektonik yapısı sayesinde zengin jeotermal kaynaklara sahip olmasına karşın, mevcut potansiyelinin ne kadarını elektrik üretimi ve doğrudan kullanım alanlarında değerlendirebildiği ile stratejik hedefler doğrultusunda bu kapasitenin nasıl artırılacağı hususu güncelliğini koruyan temel bir araştırma konusudur.
Sosyal Bilimler · Psikoloji ve Davranış Bilimleri
İngiltere ve Türkiye'de Çocuklarla Adli Görüşmeye İlişkin Mevcut Durum Değerlendirmesi
Çocuk istismarı ve özellikle cinsel istismar vakalarında, mağdur çocukların adli süreçlerde doğru, güvenilir ve detaylı ifade verebilmeleri adalet mekanizmasının işlemesi açısından kritik bir önem taşımaktadır. Ancak çocukların gelişimsel özellikleri, travma sonrası yaşadıkları baskılar ve adli ortamların hissettirdiği kaygı, ifade alma süreçlerinde özel yöntemlerin uygulanmasını zorunlu kılmaktadır. İngiltere gibi gelişmiş ülkeler onlarca yıllık süreçte PEACE ve ABE gibi adli görüşme protokolleri ve eğitim standartları geliştirmişken, Türkiye'de Çocuk İzlem Merkezleri ve Adli Görüşme Odaları gibi kurumsal yapılar hızla yaygınlaşmaktadır. Alanın temel tartışması, çocukların ikincil örselenmesini önleyen ve adli görüşmenin kalitesini standartlaştıran bütüncül bir adli görüşme protokolünün ve uzmanlaşmış uygulayıcı modelinin Türkiye adli sistemine nasıl entegre edileceğidir.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Sosyo-ekonomik farklılaşmanın dijitalleşme üzerindeki etkisi: Kadıköy ve Bağcılar (İstanbul) örneği
21. yüzyılın en önemli sosyo-ekonomik olgusu olan kentler, küreselleşme etkisiyle mekânsal ve toplumsal bir ayrışma süreci içerisindedir. Kapitalist ekonomik yapı ve neoliberal politikalar, gelir dağılımındaki eşitsizlikleri derinleştirerek kentsel mekânda sosyo-mekânsal katmanlaşmaya yol açmaktadır. Bu durum, bireylerin teknolojiye erişimini ve kullanım pratiklerini de doğrudan etkilemektedir. Makale, İstanbul'un iki zıt sosyo-ekonomik profiline sahip ilçesi olan Kadıköy ve Bağcılar üzerinden, bu toplumsal farklılaşmanın dijitalleşme süreçlerine nasıl yansıdığını ve dijital uçurumun kentsel ölçekte nasıl somutlaştığını sörgülamaktadır.
Sosyal Bilimler · Eğitim Bilimleri
Londra Konferansında (1921) Görev Alan TBMM Heyeti Üyelerinin Türkiye’nin Siyasi ve Diplomatik Gelişimine Katkıları
Millî Mücadele dönemi Türk dış politikası, askerî başarıların diplomatik alanda tescil edilmesi sürecini kapsamaktadır. 1921 Londra Konferansı, TBMM Hükümeti'nin uluslararası hukuk önünde ilk kez bir aktör olarak kabul edildiği bir platformdur. Literatürde bu konferans genellikle siyasi sonuçları üzerinden ele alınsa da, konferansa katılan heyet üyelerinin bireysel yetkinlikleri, meclis içindeki yasama performansları ve Cumhuriyet dönemindeki bürokratik süreklilikleri üzerine odaklanan çalışmaların sayısı kısıtlıdır. Makale, bu boşluğu doldurarak kişi odaklı bir kurum tarihi perspektifi sunmaktadır.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
ENERJİ ŞİRKETLERİNİN BIST’TE LİSTELENEN GETİRİLERİNİN SERMAYE VARLIKLARI FİYATLAMA MODELİ İLE ANALİZİ
Finansal piyasaların gelişmesiyle birlikte enerji sektörü de fiziksel üretimden finansal araçlara doğru yapısal bir dönüşüm geçirmiştir. Özellikle 2008 küresel finansal krizi ve sonrasındaki yeşil enerjiye geçiş süreci, enerji şirketlerinin hisse senedi getirilerini finansal modellemeler için önemli bir odak noktası haline getirmiştir. Gelişmekte olan piyasalar arasında yer alan Türkiye'de Borsa İstanbul'da (BIST) işlem gören yenilenebilir enerji şirketlerinin sistematik risklere ve makroekonomik faktörlere olan duyarlılıklarının doğru analiz edilmesi, hem portföy yöneticileri hem de yeşil yatırımları teşvik eden politika yapıcılar açısından kritik bir tartışma konusudur. Ancak literatürde bu getirilerin tek faktörlü veya çok faktörlü modellerle mi daha iyi açıklanacağı sorusu henüz kesin bir cevaba kavuşmamıştır.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
İngiliz Stratejisinde Türk Boğazları (1774-1923): Osmanlı İmparatorluğu, İngiltere ve Rusya'yı Dengeleyen Coğrafya
Uluslararası ilişkiler ve jeopolitika literatüründe coğrafyanın devletlerin dış politika yapımı ve stratejik tercihleri üzerindeki etkisi uzun süredir tartışılan temel konulardan biridir. Klasik jeopolitik teoriler coğrafyayı sabit ve belirleyici bir unsur olarak ele alırken, modern yaklaşımlar mekânsal gerçekliklerin esnek stratejik kararlarla nasıl etkileşime girdiğini sörgülamaktadır. Bu makale, jeopolitik öneme sahip dar deniz geçitlerinin büyük güç diplomasisindeki rolünü Türk Boğazları örneği üzerinden incelemekte ve coğrafi kısıtlamaların devletlerin yapısal dış politika parametrelerini nasıl şekillendirdiğini tartışmaya açmaktadır.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Göç, Din ve Mekân Bağlamında Suriyeli Mültecilerin Yerleşme Süreçleri
Suriye'de 2011 yılında başlayan iç savaşın ardından Türkiye, açık kapı politikası ve coğrafi/kültürel yakınlığı sebebiyle milyonlarca mülteciye ev sahipliği yapmaya başlamıştır. Sosyal bilimler literatüründeki göç çalışmaları ekseriyetle ev sahibi devletin veya toplumun uyum/entegrasyon politikalarına odaklanmaktadır. Ancak bu doğrusal modeller mültecilerin eylemliliğini göz ardı ettiğinden, göçmen merkezli 'yerleşme' (emplacement) kavramı üzerinden dini kaynakların (kimlik, bilgi, ilişki ve pratikler) mekân inşasındaki işlevini analiz etmek yeni bir tartışma alanı açmaktadır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Kadın Futbolunda Duygular ve Kaygı: Kapsamlı Bir Derleme
Kapsamlı bir inceleme alanı olarak spor psikolojisi, özellikle kadın futbolunda kaygı ve performans ilişkisini ele alırken erkek futboluna kıyasla belirgin bir bilgi boşluğuyla karşı karşıyadır. Tarihsel olarak erkek merkezli spor politikaları, finansal dengesizlikler, yetersiz medya görünürlüğü ve toplumsal cinsiyet kalıpyargıları kadın sporcuların rekabetçi ortamlardaki psikolojik yükünü artırmaktadır. Bu bağlamda, kadın futbölçuların yaşadığı kaygı faktörlerinin haritalandırılması ve mevcut müdahalelerin incelenmesi, alandaki literatür eksikliklerinin giderilmesi açısından kritik bir öneme sahiptir.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Türkiye'de Demografik Dönüşümün Toplumsal Sonuçları Üzerine Demografik Geçiş Teorisi Bağlamında Bir İnceleme
Nüfus unsuru, toplumların sosyo-ekonomik ve kültürel yapısını şekillendiren temel parametrelerden biridir. Tarihsel süreçte yaşanan tarım ve sanayi devrimleri ile modern ulus-devletlerin teşekkülü, dünya nüfusunda kümülatif artışlara ve yapısal dönüşümlere yol açmıştır. Demografik yapıda meydana gelen bu değişimler, orta ve uzun vadede toplumsal yapının farklılaşmasını, karmaşıklaşmasını ve yeni sosyal sorunların doğmasını beraberinde getirmektedir. Türkiye özelinde ise 19. yüzyıldan itibaren hız kazanan modernleşme, kentleşme ve sanayileşme süreçleri; doğurganlık, ölümlülük ve göç dinamiklerini köklü biçimde etkilemiştir. Nüfusun nicel büyüklüğünün ötesinde, yaş yapısı, hanehalkı genişliği ve bağımlılık oranları gibi nitel göstergelerde yaşanan bu değişimlerin toplumsal yansımalarını anlamlandırmak sosyoloji ve sosyal politika disiplinleri açısından hayati önem taşımaktadır.
Mühendislik ve Teknoloji · Bilgisayar ve Elektrik Mühendisliği
Filistin Üniversitelerindeki Öğretim Üyelerinin Yükseköğretimde Yapay Zeka Uygulamalarının Kullanımına Yönelik Tutumları: Fırsatlar ve Zorluklar
Yükseköğretim kurumları, dijitalleşme ve gelişen teknolojilerle birlikte köklü bir dönüşüm süreci yaşamaktadır. Yapay zeka teknolojilerinin eğitim süreçlerine entegrasyonu, kişiselleştirilmiş öğrenme, idari verimlilik ve geri bildirim mekanizmalarının hızlandırılması gibi birçok önemli fırsat sunmaktadır. Ancak bu dönüşüm, akademik dürüstlük kaygıları, iş kaybı endişeleri ve teknik altyapı yetersizlikleri gibi çeşitli zorlukları da beraberinde getirmektedir. Bu dinamik süreçte, yükseköğretimin ana yürütücüsü olan öğretim üyelerinin yapay zekaya yönelik tutum ve inançlarının kapsamlı bir şekilde incelenmesi, teknolojik entegrasyon politikalarının başarısı açısından kritik bir öneme sahiptir.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Bakteriyel Antibiyotik Direncinin Küresel Yukusu 1990-2021: 2050 Yili Ongoruleriyle Sistematik Bir Analiz
Bakteriyel antibiyotik direnci (AMR), 21. yuzyilda halk sağlığı, klinik enfeksiyon yönetimi ve sağlık ekonomisi alanlarinda buyuk kaygilara yol acan en kritik kuresel tehditlerden biridir. Önceki çalışmalar kesitsel olarak 2019 yilina ait tekil yuk tahminleri sunmus veya belirli bölgelerdeki sınırli patojen-ilac kombinasyonlarini incelemistir. Ancak, ulusal eylemlerin etkinliğini değerlendirmek, değişen epidemiyolojik kaliplari izlemek ve gelecekteki sağlık politikalari ile kaynak tahsisini sekillendirmek için 1990 yillrindan gunumuze uzanan uzun erimli zaman serilerine ve 2050 yilina kadar uzanan simulasyon senaryolarina duyulan ihtiyac halen karsilanmamisti.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Çin ve Türkiye'nin Jeopolitik Çevrelenmesi: Spykman'ın Rimland Teorisi Çerçevesinde Karşılaştırmalı Bir Analiz
Soğuk Savaş sonrası küresel güç dengelerinin ve deniz yetki alanları üzerindeki egemenlik mücadelelerinin yeniden şekillendiği uluslararası sistemde, Avrasya coğrafyasının denetimi stratejik bir öneme sahiptir. Amerika Birleşik Devletleri'nin küresel hegemonyasını sürdürme gayretleri, küresel ve bölgesel ölçekte yükselen aktörlerin kendi yakın deniz havzalarında sınırlanması ve kara sınırlarına hapsedilmesi politikalarıyla somutlaşmaktadır. Bu bağlamda, Doğu Akdeniz ile Ege Denizinde Türkiye'nin, Güney Çin Denizi ile Tayvan Boğazında ise Çin Halk Cumhuriyeti'nin karşı karşıya kaldığı jeostratejik çevreleme adımları, çevresel kuşak kontrolü üzerinden yürütülen küresel güç rekabetinin temel bir tezahürüdür.
Sosyal Bilimler · Psikoloji ve Davranış Bilimleri
İngiliz Profesyonel Futbolunda Kötü Muamelenin Anlaşılmasına Doğru: Koruma ve Refah Personelinin Nitel Analizi
Spor ortamlarında kişilerarası şiddet ve kötü muamele olgusu, sporcuların ruh sağlığı, sporu bırakma oranları ve tükenmişlik durumları üzerindeki yıkıcı etkileri nedeniyle uluslararası literatürde giderek artan bir ilgiyle incelenmektedir. Özellikle profesyonel futbol kültürü; performans odaklılığı, geleneksel hiyerarşik güç yapıları, şakacılık kılıfı altına gizlenen zorbalık eylemleri ve baskıcı yönetim anlayışıyla kötü muamelenin meşrulaştırıldığı özel bir alan oluşturmaktadır. Çocuk ve savunmasız gruplara yönelik koruma politikaları bulunmasına rağmen, yetişkin erkek futbölçuları kapsayan bütüncül düzenlemelerin eksikliği ve kavramsal karmaşa, sorunun tespiti ile önlenmesini güçleştirmektedir.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Avrupalı Siyasetçiler İçin Arama Motoru Sörgü Önerilerindeki Dinamikler
Modern dijital toplumda bilgi arama alışkanlıklarının dönüşmesiyle birlikte, internet arama motorları kamusal ve politik tartışmaların en temel bilgi kaynaklarından biri haline gelmiştir. Avrupa Birliği siyasetinin ulusal düzeydeki politikalarla giderek daha fazla iç içe geçmesine ve Avrupalı kimliğinin tartışılmasına rağmen, vatandaşların çevrimiçi bilgi arama süreçlerinde AB aktörlerini nasıl konumlandırdığına dair ulusötesi çalışmalar henüz sınırlı bir alandır. Bu bağlamda, arama motoru sörgü önerilerinin kullanıcıların zihinsel ilgi düzeylerini ve bilgi ihtiyaçlarını yansıtan örtük göstergeler olarak nasıl işlev gördüğü sorusu, çağdaş siyasal iletişim ve hesaplamalı sosyal bilimler literatüründe kritik bir araştırma boşluğu oluşturmaktadır.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Toplum Kolejlerindeki Z Kuşağı Öğrencilerinin Girişimcilik Tutumları ile Girişimcilik Kariyer Aspirasyonları Arasındaki İlişki
Küresel ekonomide girişimcilik, ekonomik kalkınmanın, istihdam yaratmanın ve yenilikçiliğin temel sürücüsü olarak konumlandırılmaktadır. Buna rağmen mezunların girişimcilik kariyerine yönelme oranlarının düşük kalması, eğitim kurumlarında girişimcilik kültürünün yaygınlaştırılması yönünde politikaların geliştirilmesini zorunlu kılmaktadır. Özellikle Z kuşağı gençlerin teknolojiye yatkınlığı ve risk alma eğilimleri bu alanda fırsat sunarken, öğrencilerin tutum ve kariyer beklentilerinin akademik olarak incelenmesi önem taşımaktadır.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Türk İklimlendirme Sektörünün Küresel Rekabet Gücünün İncelenmesi
Küreselleşme, iklim değişikliği ve azalan enerji kaynakları,iklimlendirme sektörünün dünya ve Türkiye ekonomisindeki stratejik önemini artırmıştır. Isıtma, soğutma, havalandırma, tesisat ve yalıtım gibi alt ürün gruplarını kapsayan iklimlendirme sanayisi, makine imalat sektörünün en yüksek katma değer üreten alanlarından biri olarak öne çıkmaktadır. Sektörde uluslararası rekabet gücünün sürdürülebilirliği, kriz dönemlerindeki esneklik ve ihracat uzmanlaşmasının belirlenmesi, ekonomi politikaları ile sanayi stratejilerinin oluşturulmasında kritik role sahiptir. Ancak uluslararası literatürde Türkiye iklimlendirme sektörünün dış ticaret performansını ürün haritalandırması (Product Mapping) yöntemiyle dinamik ve zamansal boyutta ele alan ampirik çalışmaların eksikliği belirgin bir araştırma boşluğu oluşturmaktadır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
204 Ülke ve Bölge ile 811 Alt Ulusal Konumda 288 Ölüm Nedeni ve Doğuşta Beklenen Yaşam Süresi Ayrıştırmasının Küresel Yükü, 1990-2021: GBD 2021 Çalışması İçin Sistematik Analiz
Küresel halk sağlığı ve epidemiyoloji literatüründe, toplumların sağlık düzeyini nesnel ölçütlerle izlemek ve sağlık politikalarını kanıta dayalı biçimde biçimlendirmek hayati bir önem taşımaktadır. Zaman içinde değişen hastalık yüklerinin ve yaşa göre standardize edilmiş ölüm oranlarının bölgesel ve ulusal ölçekte izlenmesi, küresel epidemiyolojik dönüşümün yönünü anlamada temel bir araçtır. Özellikle COVID-19 gibi küresel çaplı krizlerin ardından, farklı ölüm nedenlerinin yaşa bağlı yaşam beklentisi üzerindeki net etkilerini ayrıştırmak ve hastalık odaklanmalarını saptamak modern halk sağlığı tartışmalarının merkezinde yer almaktadır.
Sosyal Bilimler · Eğitim Bilimleri
Yükseköğretimde Üretken Yapay Zeka Teknolojilerinin Kullanımına İlişkin Öğrenci Perspektifleri
Yükseköğretimde ChatGPT gibi üretken yapay zeka araçlarının hızla yaygınlaşması, geleneksel akademik dürüstlük politikalarının ve intihal algılarının yeniden değerlendirilmesini zorunlu kılmıştır. Söz konusu teknolojiler, öğrencilerin yazma süreçlerini ve bilgiye erişim biçimlerini dönüştürürken, üniversitelerin akademik dürüstlük kurallarının güncellenmesi ihtiyacını ortaya çıkarmaktadır. Bu araştırmada, öğrencilerin üretken yapay zeka araçlarına yönelik farkındalıkları, kullanım amaçları, akademik yazma özgüvenleri ile bu teknolojilere ilişkin tutumları bütüncül bir yaklaşımla ele alınmaktadır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Malezya E-Sigara Perakendeci Web Sitelerindeki Pazarlama İddiaları, Promosyon Stratejileri ve Ürün Bilgilerinin İçerik Analizi
Küresel ölçekte geleneksel sigara tüketimi azalırken, e-sigara kullanımı özellikle gençler ve genç yetişkinler arasında hızla yaygınlaşmaktadır. Elektronik sigara pazarlaması ve satışı, yasal düzenlemelerin yetersiz kaldığı ülkelerde dijital kanallar aracılığıyla denetimden kaçınmakta ve halk sağlığı politikasında ciddi bir tartışma odağı oluşturmaktadır. Malezya gibi e-sigara pazarının büyük ancak yasal düzenleme boşluğunun bulunduğu ülkelerde perakendeci web sitelerinin sunduğu içeriklerin incelenmesi, tütün kontrolü stratejileri açısından büyük önem taşımaktadır.
Sosyal Bilimler · Psikoloji ve Davranış Bilimleri
Türkiye'deki Kadınların İntihar Eğilimleri Üzerinde Etkili Olan Faktörlerin Rolü
Kadına yönelik şiddet ve intihar eğilimi, dünya genelinde kamu sağlığı politikalarının ve sosyolojik araştırmaların merkezinde yer alan karmaşık bir sorundur. Türkiye bağlamında kadınların intihar davranışları, bireysel psikolojik süreçlerin ötesinde sosyoekonomik şartlar, coğrafi dinamikler, eş veya partner ilişkilerindeki denetim mekanizmaları ve maruz kalınan çok boyutlu şiddet türleriyle şekillenmektedir. Ulusal düzeydeki temsil kabiliyeti yüksek verilerle kadın intihar eğilimini analiz etmek, risk gruplarını tespit etmek ve kanıta dayalı önleme stratejileri geliştirmek açısından hayati bir gerekliliktir.
Beşerî Bilimler · Dil, Kültür ve Tarih
Türkiye Cumhuriyeti'nin Yüz Yıllık Geçmişinde Bursa'daki Osmanlı Kimliğini Sürdürmeye Yönelik Çabalar
Tarihi kent kimliklerinin sürdürülebilirliği, hızlı sanayileşme, göç ve kentsel dönüşüm baskısı altındaki metropollerde kültürel mirasın korunması açısından kritik bir tartışma alanıdır. Koruma mevzuatındaki yasal dönüşümlerin yerel uygulamalara nasıl yansıdığı ve çok katmanlı kentsel dokuların bütüncül korunması yerine belirli bir döneme, özellikle Osmanlı kimliğine odaklanılması, koruma teorisi ve pratiğinde önemli bir tartışma konusudur. Makale, sanayileşen ve sürekli dönüşen bir kent olan Bursa örneğinde, Cumhuriyet'in yüz yıllık koruma politikalarının bu süreçleri nasıl şekillendirdiğini incelemektedir.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Tallinn Neoliberal Konut Piyasasında Gençler İçin Gerileyen Ev Sahipliği Erişimi ve Artan Konut Eşitsizlikleri
Avrupa genelinde konutun finansallaşması, kamusal sosyal politikaların gerilemesi ve konut fiyatlarının gelirlerin üzerinde artması, özellikle genç nüfusun konut piyasasına erişimini zorlaştırmaktadır. Aşırı liberal konut rejimiyle öne çıkan Tallinn'de, 2010-2020 dönemindeki hızlı fiyat artışları genç kuşakların ev sahibi olma oranlarını düşürmüş, özel kiralık sektöre bağımlılığı ve kuşaklararası eşitsizlikleri derinleştirmiştir.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Ulaştırma Ekonomisi Perspektifinden Uluslararası Ulaştırma Projeleri ve Türkiye
Ulaştırma sektörü, küreselleşme süreciyle birlikte uluslararası ticaretin, bölgesel entegrasyonun ve ulusal rekabet gücünün temel belirleyicilerinden biri haline gelmiştir. Makale, ulaştırma altyapı yatırımlarının doğrudan ve dolaylı makroekonomik etkilerini ulaştırma ekonomisi kuramsal çerçevesinde ele almakta ve Türkiye'nin Doğu-Batı ile Kuzey-Güney ulaştırma koridorlarındaki stratejik konumunu değerlendirmektedir. Çalışma, bölgesel ulaştırma projelerinin ulusal ekonomiler üzerindeki çarpan etkilerini ve politika tercihlerinin sürdürülebilir büyümedeki rolünü incelemektedir.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Çin Emeklilik Fonlarındaki Eşitsizliğin Nedenleri: Coğrafi Emeklilik Açığının Analizi
Dünya genelinde ve özellikle hızlı yaşlanan gelişmekte olan ülkelerde sosyal güvenlik sistemlerinin finansal sürdürülebilirliği temel bir kamu politikası sorunu olarak öne çıkmaktadır. Çin'de ekonomik reformlar ve dışa açılma sonrasında mutlak yoksulluk önemli ölçüde azaltılmış olsa da göreli yoksulluk ve bölgeler arası gelir eşitsizliği halen varlığını sürdürmektedir. Yaşlı nüfusun artışı ile emeklilik sisteminin kapsayıcılığı artmış, ancak iller ve coğrafi bölgeler arasındaki gelişmişlik farkları emeklilik fonlarının gelir ve gider dengelerinde ciddi uçurumlar yaratmıştır. Fon birikimlerinin bölgesel düzeydeki bu dengesiz dağılımı, sistemin adalet ilkelerini zayıflatmakta ve yaşlı nüfus arasındaki gelir farklarını daha da derinleştirme riski taşımaktadır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
1990-2021 Yılları Arasında Küresel, Bölgesel ve Ulusal Diyabet Yükü ve 2050 Yılı Yaygınlık Öngörüleri: Küresel Hastalık Yükü Çalışması 2021 İçin Sistematik Analiz
Diyabet, dünya genelinde yaş, cinsiyet veya coğrafi konum fark etmeksizin milyonlarca insanı etkileyen, sağlık sistemleri ve toplumlar üzerinde ağır sosyoekonomik yükler oluşturan kronik bir halk sağlığı sorunudur. Uluslararası çalışmalar diyabet yaygınlığının hızla arttığını gösterse de, yaşa, cinsiyete, tip spesifik ayrışmaya ve risk faktörlerine dayalı küresel ve bölgesel düzeyde kapsamlı verilerin eksikliği, etkin önleme ve tedavi politikalarının geliştirilmesini zorlaştırmaktadır. Bu çalışma, Küresel Hastalık Yükü (GBD) 2021 çerçevesini kullanarak diyabet yükünü ve risk faktörlerini 204 ülke düzeyinde analiz etmekte ve 2050 yılına kadar olan yaygınlık eğilimlerini modelleyerek literatürdeki büyük veri açığını kapatmayı hedeflemektedir.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Türk Diyanet Üzerinde 14 Yıllık Araştırma Trendleri: Bibliyometrik ve Tematik Analizler
Diyanet İşleri Başkanlığı, son yirmi yılda bütçe ve personel kapasitesi açısından olağanüstü bir büyüme kaydetmiştir. Bu genişleme, kurumun cami dışı faaliyetlerini diplomasi, eğitim ve sosyal politikalara yaymasını sağlamıştır. Bu durum, akademisyenler arasında kurumun yurt içinde dindar nesil yetiştirme hedefleri ile yurt dışında yumuşak güç unsuru olarak kullanımına dair yoğun tartışmaları beraberinde getirmiştir. Makale, bu zengin akademik literatürün haritasını çıkarma sorusunu ele almaktadır.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
TÜRKİYE'DE DİJİTAL AKTİVİZM: KADIN HAREKETİNİN BİR SEMBOLÜ OLARAK İSTANBUL SÖZLEŞMESİ
Çalışma, Türkiye'de yükselen sağ popülist söylemler ve muhafazakâr politikalar ekseninde kadın hakları ve dijital aktivizm arasındaki etkileşimi ele almaktadır. 2010 sonrası dönemde siyasal iktidarın söylemsel sertleşmesi ve 20 Mart 2021 Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile İstanbul Sözleşmesi'nin feshedilmesi, kadın hareketinin dijital mecralarda örgütlenme ve hak arama mücadelelerini ivmelendirmiştir. Bu bağlamda araştırma, sosyal medyanın ve özellikle Twitter hashtag kampanyalarının çevrimiçi eylemliliği çevrimdışı hukuki ve toplumsal mücadeleye nasıl dönüştürdüğünü incelemektedir.
Sosyal Bilimler · Psikoloji ve Davranış Bilimleri
Almanya'daki Ukraynalı Sığınmacıların Ruh Sağlığı Sonuçları ve Yaşam Kalitesi
Savaş, zulüm ve çatışmalar nedeniyle zorunlu göçe maruz kalan sığınmacı popülasyonlarında ruh sağlığı sorunları ve yaşam kalitesi kaybı uluslararası kamu sağlığı ve psikoloji literatürünün temel tartışma konularından biridir. Savaş ve göç süreçlerinin getirdiği travmatik deneyimler bireylerde genel psikolojik sıkıntı, depresyon ve anksiyete riskini artırmaktadır. Almanya'nın Ukraynalı sığınmacılara yönelik sağladığı hızlı entegrasyon ve sosyal destek politikalarına rağmen, krizin doğurduğu belirsizliklerin ve aile bağlarından kopuşun ruh sağlığı ile yaşam kalitesi üzerindeki etkilerinin nicel düzeyde incelenmesi gerekmektedir.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
COVID-19 Salgını: Küresel Ekonomi Üzerindeki Etkileri ve Sektörel Yansımaları
COVID-19 salgını, yirmi birinci yüzyılın en büyük küresel sağlık krizi ve İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana yaşanan en ciddi küresel tehdit olarak tanımlanmaktadır. Sağlık sistemleri üzerinde yarattığı muazzam baskının ötesinde salgın, dünya genelinde ekonomik ve sosyal hayatı derinden sarsan makroekonomik bir şoka dönüşmüştür. Virüsün yayılmasını engellemek amacıyla uygulanan tam ve kısmi kapanma tedbirleri, uluslararası ticaret akışlarını, tedarik zincirlerini, sanayi üretimini ve hizmet sektörünü durma noktasına getirmiştir. Bu bağlamda akademide ve kamu politikasında salgının sektörler üzerindeki somut tahribatını ve izlenmesi gereken hafifletme stratejilerini bütüncül bir çerçevede değerlendirme ihtiyacı doğmuştur.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
TELEVİZYON, SİNEMA VE OTT PLATFORMLAR ARASINDAKİ SEYİRCİ MÜCADELESİ: TÜRKİYE’DE NETFLIX VE DISNEY+ ÖRNEĞİ
Medya ve eğlence endüstrisi, dijitalleşme ve neoliberal politikaların etkisiyle köklü bir dönüşüm geçirmektedir. Özellikle geleneksel televizyon ve sinema salonlarının izleyici üzerindeki kontrolü, internet tabanlı isteğe bağlı yayıncılık (OTT) platformlarının yükselişiyle sarsılmaktadır. Küreselleşme süreçlerinin en aktif aktörlerinden biri haline gelen bu platformlar, izleyiciyi pasif alıcı konumundan aktif tüketiciye dönüştürmektedir. Alandaki güncel tartışmalar, bu dijital dönüşümün sinema salonlarının geleceğini nasıl etkileyeceği ve küresel finansal aktörlerin bu rekabet ortamını nasıl şekillendirdiği üzerine yoğunlaşmaktadır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Etiyopya Debark Kasabasında 6-24 Aylık Çocuğu Olan Annelerin Ek Gıda Hazırlama Sırasında Hijyenik Uygulamaları ve İlişkili Faktörler
Gelişmekte olan ülkelerde ve özellikle Etiyopya gibi coğrafyalarda, bebeklerin anne sütünden ek gıdaya geçiş yaptığı altı ile yirmi dört aylık kritik dönemde hijyenik uygulamaların yetersizliği önemli bir halk sağlığı sorunudur. Gıda kaynaklı patojenler nedeniyle ortaya çıkan ishal vakaları ve buna bağlı çocukluk çağı malnütrisyonu, büyüme geriliği ve mortalite oranları küresel ölçekte yüksek seyretmektedir. Bu bağlamda, ek gıda hazırlama ve saklama süreçlerindeki hijyenik yetersizlikler çocuk sağlığını tehdit eden en önemli etkenlerden biri olarak değerlendirilmekte ve uluslararası sağlık politikalarında öncelikli bir müdahale alanı olarak ele alınmaktadır.
Sosyal Bilimler · Eğitim Bilimleri
Güvenlikleştirme ve Kimlik: Beşar Esad'ın Söz Edimleri
Uluslararası İlişkiler disiplininde güvenlik kavramının tanımı Soğuk Savaş sonrasında askeri odaklı geleneksel yaklaşımlardan uzaklaşarak genişlemiştir. Kopenhag Okulu'nun geliştirdiği güvenlikleştirme teorisi, bir konunun söylem edimleri aracılığıyla varoluşsal bir tehdit olarak nasıl inşa edildiğini inceler. Suriye İç Savaşı bağlamında ise iktidarın meşruiyet devşirmek ve olağanüstü önlemleri haklı çıkarmak için toplumsal kimlikleri ve muhalefeti nasıl birer güvenlik tehdidi haline getirdiği, alandaki en önemli tartışma konularından birini oluşturmaktadır. Bu çalışma, Beşar Esad'ın kriz dönemindeki söylem stratejilerini ve kimlik politikalarını güvenlikleştirme kuramı çerçevesinde ele alarak bu tartışmaya odaklanmaktadır.
Mühendislik ve Teknoloji · Bilgisayar ve Elektrik Mühendisliği
Dijitalleşmenin Çevre, Sosyal ve Yönetişim ile Sürdürülebilirlik Üzerindeki Rolü: Çıkarımlar İçin İncelemeye Dayalı Bir Çalışma
Bilgi ve iletişim teknolojilerindeki hızlı gelişim, geleneksel ekonomik büyüme modellerini dönüştürürken aynı zamanda ekolojik ve sosyal sürdürülebilirlik alanlarında yeni bir tartışma başlatmıştır. Literatürde dijitalleşmenin ekonomik verimliliği artırdığı savunulurken, artan karbon ayak izi gibi olumsuz çevresel etkileri de yoğun şekilde tartışılmaktadır. Bu çalışma, dijitalleşmenin çevre, sosyal gelişim, yönetişim ve genel sürdürülebilirlik hedefleri üzerindeki çok boyutlu etkilerini bütünsel bir literatür taraması çerçevesinde ele alarak alandaki kuramsal açıkları kapatmayı ve politika yapıcılara rehberlik etmeyi amaçlamaktadır.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Türkiye'de Küreselleşme, Ekonomik Kompleksite ve Finansal Kalkınma İlişkisinin İncelemesi
Gelişmekte olan ülkelerde sürdürülebilir iktisadi büyümenin sağlanması, sermaye birikiminden ziyade ülkenin üretim yetenekleri ile ihraç edilen ürünlerin çeşitliliğine ve karmaşıklık düzeyine bağlı hale gelmiştir. Uluslararası literatürde ekonomik kompleksitenin nasıl artırılacağı tartışılırken küreselleşme ve finansal kalkınmanın bu süreçteki rolleri sıklıkla göz ardı edilmektedir. Özellikle Türkiye gibi yapısal dönüşümler geçiren yükselen piyasalarda, küreselleşmenin farklı boyutlarının ve finansal sistemin doğrudan veya dolaylı etkilerinin ampirik olarak ortaya konulması, üretim yapısının sofistike hale getirilmesine yönelik kapsayıcı iktisat politikalarının geliştirilmesi açısından kritik bir ihtiyaç oluşturmaktadır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Dini Orucun Bireysel, Halk ve Gezegen Sağlığı Üzerindeki Etkileri: Daha Sağlıklı, Adil ve Sürdürülebilir Bir Toplum İçin Dini Sağlık Varlığı Olarak Oruç
Modern tıptaki ve koruyucu halk sağlığı politikalarındaki gelişmeler insan ömrünü uzatmış olsa da, batı tipi beslenme ve sedanter yaşam tarzı obezite, tip 2 diyabet, kardiyovasküler rahatsızlıklar ve nörodejeneratif hastalıklar gibi medeniyet hastalıklarının yaygınlaşmasına yol açmıştır. Bununla birlikte, hayvansal gıda ağırlıklı beslenme kalıpları yalnızca bireysel metabolik sağlığı bozmakla kalmayıp sera gazı emisyonları, su tüketimi ve arazi kullanımı yoluyla gezegen sağlığı üzerinde de ağır bir tahribat oluşturmaktadır. Küresel nüfusun büyük çoğunluğunun bir dine mensup olduğu dikkate alındığında, dini oruç ritüellerinin bireysel, toplumsal ve ekolojik sağlık boyutlarını bütüncül bir yaklaşımla ele alan Disiplinlerarası Sağlık Varlığı çerçevesinde incelenmesi literatürdeki temel bir ihtiyacı karşılamaktadır.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Türkiye de Kadınlara Yönelik Sözel ve Psikolojik Şiddet ve Belirleyicileri Üzerine Ampirik Bir Araştırma
Kadına yönelik şiddet, hem temel insan hakları ihlali hem de küresel bir halk sağlığı sorunu olarak multidisipliner bir yaklaşımla ele alınmaktadır. Mevcut literatür genellikle fiziksel ve cinsel şiddete odaklanırken, sözel ve psikolojik şiddetin karmaşık doğası ve ölçülmesindeki zorluklar bu alanın daha az incelenmesine neden olmuştur. Bu makale, Türkiye gibi gelişmekte olan bir ülkede sözel ve psikolojik şiddetin sosyo-ekonomik ve demografik belirleyicilerini, ikincil veri setleri üzerinden analiz ederek literatürdeki bu boşluğu doldurmayı ve politika yapıcılar için veri temelli bir çerçeve sunmayı amaçlamaktadır.
Sosyal Bilimler · Eğitim Bilimleri
Kriz Zamanlarinda Gençlik Failligi: Mali'de Eğitim ve Catismanin Gençlerle Katılımci Gorsel Yaklaşimlar Yoluyla Incelenmesi
Mali'de son on yildir devam eden silahli catismalar, siyasi istikrarsizlik, kuraklik ve ekonomik yaptirimlar eğitim sistemini ve gençlerin yasam kosullarini agir sekilde etkilemektedir. Bati merkezli kuramlarda faillik genellikle yetiskin bakis acisiyla ve bireysel ozgurlesme odakli tanımlanirken, Küresel Guney'deki kriz bölgelerinde yasayan ergenlerin failligi nasıl algiladigi ve deneyimledigi yeterince incelenmemistir. Alan yazindaki bu eksiklik, eğitim politikalarinin gençlerin gercek ihtiyaclariyla ve toplumsal rollerle olan bağlantisini zayflatmaktadir. Bu çalışma, Mali'deki kriz ortaminda gençlerin kendi failliklerini ve eğitimle olan ilişkilerini katılımci gorsel yöntemler aracıligiyla nasıl anlamlandirdiklarini tartismaya acmaktadir.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Çevre Koruma Vergisi, Kurumsal ESG Performansı ve Yeşil Teknolojik Yenilik
Çevre koruma düzenlemeleri ve piyasa tabanlı kamusal politika araçlarının işletmelerin çevresel, sosyal ve kurumsal yönetim (ESG) performansları ile yeşil teknoloji inovasyonu üzerindeki etkileri, sürdürülebilir iktisat ve çevre yönetimi literatüründe temel bir tartışma konusudur. Çin'in 2018 yılında uygulamaya koyduğu çevre koruma vergisi, kirletici emisyon maliyetlerini içselleştirerek firmaları yeşil dönüşüme teşvik etmeyi amaçlamaktadır. Literatürde çevresel vergilerin 'çifte temettü' yaratıp yaratmadığı veya Porter hipotezi çerçevesinde inovasyon telafi etkisi doğurup doğurmadığı tartışılırken, bu politikanın ESG performansı ve yeşil inovasyon ilişkisindeki aracı rolü deneysel olarak incelenmeyi bekleyen önemli bir soru niteliğindedir.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Almanya'daki Son Dönem Kadın Neuzuwandererlerin İşgücüne Katılımı
Almanya'da göçmenlerin işgücü piyasasına entegrasyonu uzun süredir akademik ve toplumsal ilginin odağında yer almaktadır. Ancak bu alandaki mevcut nicel çalışmaların büyük bir kısmı erkek göçmenlerin dinamiklerine odaklanmakta, kadınların işgücüne katılım süreçlerini ise görece ihmal etmektedir. Kadın göçmenlerin istihdam dışı kalması veya işgücüne katılmaması, yüksek yoksulluk oranları, uzun süreli sosyal yardım bağımlılığı ve yaşlılıkta yoksulluk tehdidi gibi yapısal sorunları beraberinde getirmektedir. Bu bağlamda, Almanya'da son dönemde ikamet eden ve farklı kültürel arka planlara sahip kadın göçmenlerin işgücüne katılım kararlarını etkileyen faktörlerin incelenmesi, hem toplumsal cinsiyet duyarlı göç araştırmaları hem de politika geliştirme süreçleri açısından kritik bir araştırma sorusu oluşturmaktadır.