Akademik arama
Arama sonuçları
“strateji” için 72 doğrulanmış makale incelemesi bulundu.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Derin Uzay Keşiflerinde Radyasyon ve Mikroçekim Risklerinin Değerlendirilmesi ve Azaltım Stratejileri
Derin uzay keşifleri, Alçak Dünya Yörüngesi (LEO) ötesine geçişle birlikte astronotların benzersiz biyolojik ve fiziksel stresörlerle karşılaşmasına neden olmaktadır. Bu kapsamda, kozmik radyasyon ve mikroçekim (yerçekimsizlik) insan fizyolojisi üzerinde çoklu organ sistemlerini etkileyen ciddi hasarlara yol açmaktadır. Biyomedikal literatürde bu risklerin azaltılması, kalkanlama teknolojilerinden farmakolojik çözümlere ve geçici metabolik yavaşlatmaya (hibernasyon) kadar geniş bir yelpazede tartışılmaktadır. Ancak mevcut koruma yöntemlerinin sınırları ve derin uzay ortamına yönelik ampirik verilerin yetersizliği, etkili risk azaltma stratejilerinin bütüncül bir şekilde analiz edilmesini zorunlu kılmaktadır.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Secilmis Etiyopya Olimpik Spor Federasyonlarinda Örgüt Kulturu, Stratejik Yönetim ve Iyi Spor Yonetisimi: Örgütsel Buyukluk Onemli midir?
Spor organizasyonlarinda iyi yonetisim ilkelerinin uygulanmasi, paydas beklentilerini karsilamak ve kuresel standartlara uyum sağlamak adina kritik bir oneme sahiptir. Ancak literatürde iyi spor yonetisimini etkileyen kurumsal, örgütsel ve durumsal faktorlerin butuncul bir yaklaşimla ele alinmadigi gorulmektedir. Özellikle gelismekte olan ulkeler ve Afrika bağlaminda, kaynak yetersizlikleri, liyakat sorunlari ve yonetsel zafiyetler iyi yonetisim uygulamalarınin onundeki en buyuk engelleri oluşturmaktasiyla dikkat cekmektedir. Bu çalışma, Etiyopya Olimpik Spor Federasyonlarindaki yonetisim sorunlarini örgüt kulturu, stratejik yönetim ve örgütsel buyukluk değişkenleri üzerinden ampirik olarak inceleyerek literatürdeki bu boslugu doldurmayi amaçlamaktadir.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
İngiliz Stratejisinde Türk Boğazları (1774-1923): Osmanlı İmparatorluğu, İngiltere ve Rusya'yı Dengeleyen Coğrafya
Uluslararası ilişkiler ve jeopolitika literatüründe coğrafyanın devletlerin dış politika yapımı ve stratejik tercihleri üzerindeki etkisi uzun süredir tartışılan temel konulardan biridir. Klasik jeopolitik teoriler coğrafyayı sabit ve belirleyici bir unsur olarak ele alırken, modern yaklaşımlar mekânsal gerçekliklerin esnek stratejik kararlarla nasıl etkileşime girdiğini sörgülamaktadır. Bu makale, jeopolitik öneme sahip dar deniz geçitlerinin büyük güç diplomasisindeki rolünü Türk Boğazları örneği üzerinden incelemekte ve coğrafi kısıtlamaların devletlerin yapısal dış politika parametrelerini nasıl şekillendirdiğini tartışmaya açmaktadır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Politikadan Uygulamaya: DSÖ'nün Afrika Rehabilitasyon Stratejisi 2025–2035 Eğitim Reformu Olmaksızın Neden Başarısızlık Riski Taşıyor?
Dünya Sağlık Örgütü Afrika Bölge Komitesi, Temmuz 2025'te kıta genelindeki %63'lük rehabilitasyon erişim açığını kapatmak amacıyla beş sütunlu iddialı bir strateji kabul etmiştir. Ancak Sahra Altı Afrika'da her 10.000 kişiye düşen rehabilitasyon çalışanı yoğunluğu 0,04 seviyesindedir. Orta Afrika tıp müfredatlarında rehabilitasyon eğitiminin sistemik olarak dışlanması, hekimlerin bu hizmetleri anlamasını ve sevk yapmasını engellemektedir. Bu makale, tıp eğitimindeki reform eksikliğinin politika hedefleri ile saha uygulaması arasındaki kopukluğu nasıl derinleştirdiğini ve stratejik hedeflerin başarısını nasıl tehdit ettiğini incelemektedir.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Hayvancılıkta Staphylococcus aureus ve Biyofilmler: Bulaş Yolları, Tehditler ve Gelecek Vaat Eden Mücadele Stratejileri
Staphylococcus aureus, hayvancılık sektöründe süt sığırı mastitisinden kanatlı hayvan eklem enfeksiyonlarına ve domuz lezyonlarına kadar geniş bir yelpazede kronik hastalıklara yol açan, aynı zamanda et ve süt ürünleri üzerinden insan sağlığını tehdit eden zoonotik bir patojendir. Bakterinin konak dokularında ve gıda işleme yüzeylerinde oluşturduğu biyofilmler, antimikrobiyal maddelerin ve konak bağışıklık sisteminin etkinliğini önemli ölçüde azaltarak enfeksiyonların müzminleşmesine neden olmaktadır. Yemlerde antibiyotik kullanımının sınırlandırılması ve suşların çoklu ilaç direnci kazanması, hayvancılıkta patojen kontrolünü zorlaştırarak alternatif ve yenilikçi antibiyofilm stratejilerinin sistematik biçimde incelenmesini zorunlu kılmaktadır.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Çevrimiçi Marka Konumlandırmasını Geliştirmede Belirleyici Faktörler Olarak Arama Motoru Optimizasyonu (SEO) Stratejileri
Dijital pazarlama dünyası, arama motoru algoritmalarındaki sürekli değişimler nedeniyle marka konumlandırma stratejilerinde büyük bir dönüşüm yaşamaktadır. Modern pazarda varlığını sürdürmek isteyen işletmelerin çevrimiçi ortama geçiş yapması bir zorunluluk haline gelmiş olsa da, pek çok girişimci SEO stratejisinin rekabetçi avantaj sağlayan gücünü tam olarak kullanamamaktadır. Bu çalışma, SEO stratejisinin alt bileşenlerinin marka başarısı üzerindeki etkisini sörgülayarak alan yazındaki uygulama ve teori arasındaki boşluğu doldurmaya çalışmaktadır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Malezya E-Sigara Perakendeci Web Sitelerindeki Pazarlama İddiaları, Promosyon Stratejileri ve Ürün Bilgilerinin İçerik Analizi
Küresel ölçekte geleneksel sigara tüketimi azalırken, e-sigara kullanımı özellikle gençler ve genç yetişkinler arasında hızla yaygınlaşmaktadır. Elektronik sigara pazarlaması ve satışı, yasal düzenlemelerin yetersiz kaldığı ülkelerde dijital kanallar aracılığıyla denetimden kaçınmakta ve halk sağlığı politikasında ciddi bir tartışma odağı oluşturmaktadır. Malezya gibi e-sigara pazarının büyük ancak yasal düzenleme boşluğunun bulunduğu ülkelerde perakendeci web sitelerinin sunduğu içeriklerin incelenmesi, tütün kontrolü stratejileri açısından büyük önem taşımaktadır.
Sosyal Bilimler · Psikoloji ve Davranış Bilimleri
İspanya Kumar Düzenlemelerinin Çevrimiçi Kumar Davranışı ve Pazarlama Stratejileri Üzerindeki Etkisi
Çevrimiçi kumar, küresel düzeyde bireysel ve toplumsal refahı tehdit eden, ciddi psikolojik, finansal ve sosyal zararları olan bir halk sağlığı sorunudur. Geleneksel çalışmalar bireysel risk faktörlerine odaklanırken, güncel araştırmalar pazarlama faaliyetleri gibi ticari belirleyicilerin bağımlılık üzerindeki etkisini tartışmaktadır. Bu çalışma, İspanya'daki kapsamlı reklam kısıtlamalarının ampirik etkilerini inceleyerek bu tartışmaya katkı sunmaktadır.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Toprak-Bitki Arayüzünde Krom Toksisitesi, Türleşmesi ve İyileştirme Stratejileri: Eleştirel Bir Derleme
Sanayileşme ve plansız kentleşme süreçleri, ağır metal kirliliğini küresel ekosistemler ve insan sağlığı için kritik bir tehdit haline getirmiştir. Özellikle toprak ve su sistemlerinde biriken krom (Cr), farklı yükseltgenme basamaklarına sahip çok değerlikli yapısıyla biyogeokimyasal döngülerde karmaşık bir davranış sergilemektedir. Trivalan [Cr(III)] ve heksavalan [Cr(VI)] formları doğada en sık rastlanan türler olup, yüksek çözünürlüğe ve biyoyararlanımlılığa sahip Cr(VI) türünün karsinojenik ve sitotoksik etkileri tarımsal verimliliği ve gıda güvenliğini doğrudan tehdit etmektedir. Tarım topraklarında biriken kromun bitki fizyolojisi üzerindeki yıkıcı etkilerini anlamak ve sürdürülebilir iyileştirme teknolojilerini geliştirmek, toprak-bitki arayüzündeki toksisite mekanizmalarının bütüncül olarak çözümlenmesini gerektirmektedir.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Mekansal Transkriptomik Teknolojilerindeki Gelişmeler ve İlgili Veri Analizi Stratejileri
Biyomedikal araştırmalarda doku mimarisinin ve hücresel heterojenliğin anlaşılması, hücresel etkileşimler ile mikreçevre ilişkilerini çözebilmek adına kritik önem taşımaktadır. Geleneksel tek hücre RNA sekanslama (scRNA-seq) yöntemleri, dokuyu ayrıştırırken hücrelerin fizyolojik mekansal konum bilgisini yok etmektedir. Bu durum karmaşık hücresel iletişim ağlarının tam olarak anlaşılmasını zorlaştırırken, son yıllarda gelişen mekansal transkriptomik teknolojileri geni korunan doku kesitlerinden elde edilen gen anlatım verilerini özgün mekansal koordinatlarıyla birleştirerek bu sınırlılığı aşmaktadır.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Türkiye'de Jeotermal Enerjinin Potansiyeli, Kullanımı ve Gelişimi
Küresel ölçekte artan nüfus, sanayileşme ve yükselen yaşam standartları enerji talebini hızla artırırken, fosil yakıtların çevreye verdiği zararlar ve iklim değişikliği riski yenilenebilir enerji kaynaklarına geçişi zorunlu kılmaktadır. Türkiye, karmaşık jeolojik ve neotektonik yapısı sayesinde zengin jeotermal kaynaklara sahip olmasına karşın, mevcut potansiyelinin ne kadarını elektrik üretimi ve doğrudan kullanım alanlarında değerlendirebildiği ile stratejik hedefler doğrultusunda bu kapasitenin nasıl artırılacağı hususu güncelliğini koruyan temel bir araştırma konusudur.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
COVID-19 Salgını: Küresel Ekonomi Üzerindeki Etkileri ve Sektörel Yansımaları
COVID-19 salgını, yirmi birinci yüzyılın en büyük küresel sağlık krizi ve İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana yaşanan en ciddi küresel tehdit olarak tanımlanmaktadır. Sağlık sistemleri üzerinde yarattığı muazzam baskının ötesinde salgın, dünya genelinde ekonomik ve sosyal hayatı derinden sarsan makroekonomik bir şoka dönüşmüştür. Virüsün yayılmasını engellemek amacıyla uygulanan tam ve kısmi kapanma tedbirleri, uluslararası ticaret akışlarını, tedarik zincirlerini, sanayi üretimini ve hizmet sektörünü durma noktasına getirmiştir. Bu bağlamda akademide ve kamu politikasında salgının sektörler üzerindeki somut tahribatını ve izlenmesi gereken hafifletme stratejilerini bütüncül bir çerçevede değerlendirme ihtiyacı doğmuştur.
Tarım Bilimleri · Tarım ve Gıda Bilimleri
Kadim Sicilya Anıtsal Zeytin Ağaçlarının Kurtarılması ve Mikrosatellit Markörleri ile Genotiplendirilmesi
Akdeniz havzasında zeytin (Olea europaea L.), hem sosyo-ekonomik hem de biyokültürel açıdan stratejik bir tür olup binlerce yıllık evcilleştirme ve adaptasyon geçmişine sahiptir. Sicilya adası, coğrafi konumu ve tarihi mekanizmaları gereği son derece zengin bir zeytin germplazmına ev sahipliği yapmaktadır. Ancak yüzyıllık anıtsal ağaçların genetik yapısı, aşılama geçmişleri ve yerel çeşitlerle olan soy ilişkileri yeterince moleküler düzeyde incelenmemiştir. Bu bağlamda, iklim değişikliği ve Xylella fastidiosa gibi biyotik tehditler karşısında anıtsal ağaçların genetik rezervuar işlevi ve ıslah programları için potansiyeli kritik bir tartışma konusudur.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Suriye'de Rus Dış ve Güvenlik Politikası: Tarihsel İlişkiler, Soğuk Savaş Paradigmaları ve Çağdaş Jeopolitik
Rusya'nın 2015 yılında Suriye krizine doğrudan askeri müdahalede bulunması, Orta Doğu'daki güç dengelerini ve küresel jeopolitiği yeniden şekillendiren kritik bir dönüm noktası oluşturmaktadır. Uluslararası ilişkiler literatüründe Rus dış politikası; devlet egemenliği, ulusal güvenlik, rejim meşruiyeti, Batı karşıtlığı ve çok kutuplu dünya düzeni arayışları bağlamında yoğun tartışmalara konu olmaktadır. Makale, Moskova'nın Şam ile Soğuk Savaş yıllarına dayanan tarihsel ilişkilerini, 'güvenlik matrisi' kavramını ve Ukrayna müdahalesiyle olan karşılaştırmalı paralellikleri ele alarak Rusya'nın Suriye'deki askeri ve diplomatik angajmanının arka planındaki temel stratejik saikleri çözümlemeyi amaçlamaktadır.
Beşerî Bilimler · Dil, Kültür ve Tarih
Sürdürülebilir Yeniden Kullanım İçin Bir Çerçeve: Mevcut Kentsel Binalarda Boşluk ve Atıllığın Anlaşılması
Kentsel alanlarda yoğunlaşma, yakınlık ve bağlantısallık avantajları tarihsel süreçte şehirlerin büyümesini sağlamışken, küresel salgınlar ve gelişen iletişim teknolojileri kentsel binalardaki boşluk ve atıllık oranlarını artırarak geleneksel kümelenme faydalarını tartışmaya açmıştır. Kentlerin sürdürülebilirlik ve dayanıklılık hedefleri doğrultusunda mevcut bina stokunun yenilenmesi kritik bir zorunluluk haline gelirken, alan yazında binanın tamamının boşalması durumuna odaklanan dar bakış açısı ile gerçekteki kademeli boşalma süreçleri arasında önemli bir uyumsuzluk bulunmaktadır. Bu çalışma, boşluk olgusunu sürdürülebilir yeniden kullanım stratejileriyle ilişkilendirerek şehir planlama ve varlık yönetimi kararlarına kuramsal ve uygulamalı bir zemin sunmaktadır.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Körfez İşbirliği Konseyi Ülkelerinde Doğrudan Yabancı Yatırımları Çeken ve Caydıran Unsurlar: Makroekonomik ve Çevresel Faktörlerin Rolü
Doğrudan yabancı yatırımlar (DYY), gelişmekte olan ve yükselen ekonomilerde sürdürülebilir büyüme, teknoloji transferi, istihdam yaratılması ve ekonomik çeşitlendirme açısından stratejik bir kaldıraç niteliğindedir. Petrol ve doğalgaz sektörlerine bağımlı olan Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) ülkeleri, küresel emtia fiyatlarındaki dalgalanmalara karşı oldukça hassas bir yapıya sahiptir. Bu bağımlılığı azaltmak ve ekonomilerini çeşitlendirmek isteyen KİK yönetimi, sermaye, gelişmiş teknoloji ve uzmanlık çekmek amacıyla doğrudan yabancı yatırımlara yönelmektedir. Ancak uluslararası literatürde makroekonomik istikrar, demografik dinamikler ve özellikle iklimsel/çevresel faktörlerin DYY girişleri üzerindeki etkilerine dair ampirik bulgular çelişkili sonuçlar sunmaktadır. Bu çalışma, ekonomik ve demografik değişkenlerin yanı sıra karbon emisyonu ve iklim faktörlerini bütüncül bir yaklaşımla analiz ederek bölgedeki yatırım dinamiklerini uzun dönemli zaman serileriyle açıklamayı hedeflemektedir.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Gizli Müfredatın Etkisini Kırma: Mesleki Davranışları Geliştirmek İçin Gerçekçi ve Yenilikçi Bir Perspektif
Sağlık meslekleri eğitiminde resmi müfredatlar mesleki standartları ve yetkinlikleri açıkça tanımlasa da, klinik ortamlarda yazılı olmayan kurallar, hiyerarşik güç dinamikleri ve rol modellerinin tutumları biçiminde beliren gizli müfredat, tıp öğrencilerinin mesleki kimlik gelişimini olumsuz etkilemektedir. Bu durum, resmi müfredatın ilettiği mesajlar ile klinik ortamda gözlemlenen uygulamalar arasında belirgin bir uyumsuzluk yaratarak öğrencilerin etik ve mesleki karar alma süreçlerini zorlaştırmaktadır. Literatürde gizli müfredatın yıkıcı etkilerini hafifletmeye ve erken klinik dönemdeki tıp öğrencilerine doğru mesleki davranışları kazandırmaya yönelik kuramsal temelli, müdahale odaklı eğitim stratejilerinin ve bunların belirleyicilerinin nasıl tasarlanması gerektiği konusunda önemli bir boşluk bulunmaktadır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Şam, Suriye'deki Temel Kamu Hastaneleri Ziyaretçileri Arasında Glokom Farkındalığı ve Bilgi Düzeyi: Kesitsel Bir Çalışma
Glokom, küresel ölçekte kalıcı görme kaybı ve körlüğün en yaygın ikinci nedeni olan kronik bir optik nöropatidir. Erken evrelerde sıklıkla semptomsuz seyretmesi nedeniyle hastaların önemli bir bölümü tıbbi yardıma geç başvurmakta ve önlenebilir görme kayıpları yaşamaktadır. Toplumdaki farkındalık ve bilgi düzeyinin yetersizliği, erken tanı ve tedaviye erişim davranışlarını doğrudan olumsuz etkilemektedir. Orta Doğu ve Suriye özelinde glokom farkındalığını değerlendiren ampirik veri eksikliği bulunması, kamusal sağlık politikalarının ve toplum tabanlı bilgilendirme stratejilerinin geliştirilmesini zorunlu kılmaktadır.
Tarım Bilimleri · Tarım ve Gıda Bilimleri
Adana İlinin Bazı Doğal ve Kültürel Sit Alanları Üzerine Floristik Bir Çalışma
Doğu Akdeniz Havzası, sahip olduğu farklı topoğrafik yapılar, iklimsel çeşitlilik ve mikroklima alanları sayesinde yüksek bitki biyoçeşitliliğine ve endemizm oranına sahip stratejik bir botanik bölgesidir. Ancak kentsel genişleme, tarımsal faaliyetler, sanayileşme ve insan baskısı altındaki korunan alanlarda floristik envanterlerin güncellenmesi biyolojik çeşitliliğin korunması açısından büyük önem taşımaktadır. Bu çalışma, Adana ilindeki doğal ve kültürel sit alanlarının floristik zenginliğini saptayarak literatürdeki veri eksikliklerini gidermeyi hedeflemektedir.
Sosyal Bilimler · Eğitim Bilimleri
CiteSpace Tabanlı Küresel Bilim, Teknoloji, Mühendislik ve Matematik Eğitimi Bilgi Haritalama Analizi
Dördüncü sanayi devriminin getirdiği küresel dönüşüm, geleneksel tek disiplinli eğitim anlayışının ötesine geçerek öğrencilerin disiplinlerarası problem çözme, yaratıcılık ve yenilikçilik becerilerini geliştiren STEM eğitimi modelini ön plana çıkarmıştır. ABD başta olmak üzere dünyadaki birçok ülke STEM eğitimini ulusal kalkınma ve rekabet stratejilerinin merkezine koymuştur. Ancak, alanda yayımlanan akademik çalışmaların hızla çoğalması, araştırma odaklarının, dönemsel eğilimlerin, kurumlar arası işbirliklerinin ve araştırma cephelerinin bütüncül bir biçimde anlaşılmasını zorlaştırmaktadır. Bu çalışma, 2004-2022 yılları arasındaki küresel STEM eğitimi yazınını haritalandırarak alandaki entelektüel yapıyı çözümlere kavuşturmayı amaçlamaktadır.
Sosyal Bilimler · Eğitim Bilimleri
Eğitim Yazılımlarında Oyunlaştırmanın Olumsuz Etkileri: Sistematik Haritalama ve Uygulayıcı Algıları
Dijital eğitim platformları, özellikle Duolingo gibi büyük ölçekli servislerin başarısıyla birlikte, oyunlaştırmayı öğrenme süreçlerini daha verimli ve ilgi çekici hale getirmek için yaygın bir strateji olarak benimsemiştir. 2025 yılına kadar 32 milyar dolarlık bir pazar değerine ulaşması beklenen bu alan, yazılım mühendislerinin insan psikolojisi ve oyun mekanikleri konusundaki uzmanlığına dayanmaktadır. Ancak mevcut literatür, oyunlaştırmanın yalnızca olumlu çıktılarına odaklanma eğilimindedir. Bu durum, yanlış tasarlanmış oyun öğelerinin öğrenci motivasyonunu kırması, performansı düşürmesi veya etik dışı davranışlara yol açması gibi istenmeyen sonuçların göz ardı edilmesine neden olmaktadır. Çalışma, bu eleştirel boşluğu doldurmak amacıyla oyunlaştırmanın karanlık tarafını hem akademik literatür hem de sektör uygulayıcılarının bakış açısıyla sorunsallaştırmaktadır.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
AHP Yöntemi İle Osmaniye İlinde Yer Fıstığı Yetiştiriciliğine Uygun Alanların Belirlenmesi
Küresel ölçekte nüfus artışı ve kentsel dönüşüm baskıları tarım arazilerinin azalmasına neden olmakta, bu durum gıda güvenliği ve sürdürülebilir tarım ilkelerini tehdit etmektedir. Türkiye ölçeğinde de benzer bir daralma yaşanırken, bölgesel ekonominin temelini oluşturan stratejik ürünlerin doğru alanlarda yetiştirilmesi zorunlu hale gelmektedir. Çukurova havzasında yer alan Osmaniye ili, Türkiye yer fıstığı üretiminin ve ticaretinin merkezi olmasına karşın, kentsel yapılanma ve uygun arazi seçimindeki eksiklikler nedeniyle verim kaybı riskiyle karşı karşıyadır. Bu bağlamda araştırma, mekan-ürün uyumunu sağlamak adına çok ölçütlü karar verme yöntemleriyle optimum tarım alanlarını haritalandırma tartışmasına odaklanmaktadır.
Sosyal Bilimler · Eğitim Bilimleri
Spor Sosyolojisinde Yeni Ufuklar: Disiplin İçi Zorluklar, Güçlü Yönler ve Gelecek Yönelimleri
Spor sosyolojisi, modern toplumun anlamlandırılmasında stratejik bir konuma sahip olmasına rağmen, hem genel akademide hem de spor bilimleri bünyesinde çevreleşme ve marjinalleşme baskısıyla karşı karşıyadır. Güncel toplumsal krizler ve küresel değişimler, toplumsal dinamiklerin anlaşılmasında sosyolojik bilgiye olan ihtiyacı artırırken; disiplinin kurumlar içindeki konumu, araştırma fonlarına erişimi ve kamuoyu düzeyindeki etkisi zayıflama riski taşımaktadır. Bu makale, spor sosyolojisinin karşı karşıya olduğu üç kademeli çevreleşme sorununu ve alt disiplinin akademik ile toplumsal alandaki geleceğini tartışmaktadır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
COVID-19 İçin Güncel Gelişmelerin Kritik Bir İncelemesi: Aşıların, Antiviral İlaçların ve Terapötik Antikorların Geliştirilmesi
COVID-19 pandemisi, ortaya çıkan yeni SARS-CoV-2 varyantları nedeniyle küresel bir halk sağlığı krizi olmaya devam etmektedir. Bilim dünyası bu süreçte aşılar, tanı araçları ve terapötikler geliştirerek salgınla mücadele etmiştir. Ancak virüsün mutasyon geçirmesi, mevcut aşıların ve antikor tedavilerinin etkinliğini azaltmaktadır. Bu durum, literatürde sürekli güncellenen klinik verilerin analiz edilmesini ve varyantlara karşı geliştirilen yeni nesil tedavi stratejilerinin kapsamlı bir şekilde incelenmesini zorunlu kılmaktadır.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Türk İklimlendirme Sektörünün Küresel Rekabet Gücünün İncelenmesi
Küreselleşme, iklim değişikliği ve azalan enerji kaynakları,iklimlendirme sektörünün dünya ve Türkiye ekonomisindeki stratejik önemini artırmıştır. Isıtma, soğutma, havalandırma, tesisat ve yalıtım gibi alt ürün gruplarını kapsayan iklimlendirme sanayisi, makine imalat sektörünün en yüksek katma değer üreten alanlarından biri olarak öne çıkmaktadır. Sektörde uluslararası rekabet gücünün sürdürülebilirliği, kriz dönemlerindeki esneklik ve ihracat uzmanlaşmasının belirlenmesi, ekonomi politikaları ile sanayi stratejilerinin oluşturulmasında kritik role sahiptir. Ancak uluslararası literatürde Türkiye iklimlendirme sektörünün dış ticaret performansını ürün haritalandırması (Product Mapping) yöntemiyle dinamik ve zamansal boyutta ele alan ampirik çalışmaların eksikliği belirgin bir araştırma boşluğu oluşturmaktadır.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Vaka Senaryosuna Dayalı Deniz Kirliliği Simülasyonu ve Karşılaştırmalı Müdahale Prosedürleri
Deniz taşımacılığında İstanbul Boğazı gibi dar ve yoğun su yolları, seyir emniyeti ve çevre kirliliği açısından yüksek risk taşımaktadır. Çift yönlü karmaşık akıntı yapısı, dar coğrafi yapısı ve tanker trafiğinin yoğunluğu, olası gemi kazalarında ciddi deniz kirliliği felaketlerine yol açabilmektedir. Uluslararası OPRC 1990 sözleşmesi ve Türkiye'deki 5312 sayılı kanun kapsamında acil müdahale kapasitelerinin geliştirilmesi ve operasyonel verimliliğin artırılması stratejik bir zorunluluktur. Literatürde petrol yayılımını modelleyen çalışmalar bulunsa da müdahale ekipmanlarının taktiksel kullanımı ve teknik iyileştirmelerin müdahale başarısına etkisi yeterince karşılaştırmalı olarak incelenmemiştir.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
BİST Banka Endeksinin Enflasyon, Döviz Kuru, Faiz Oranı, Altın ve Petrol Fiyatları ile İlişkisi: ARDL Sınır Testi Kanıtları
Finansal piyasaların küreselleşmesi ve bütünleşmesi, makroekonomik değişkenler ile hisse senedi piyasaları arasındaki etkileşimin incelenmesini zorunlu kılmaktadır. Bankacılık sektörü, fon aktarımı ve finansman sağlama işlevleri sebebiyle hisse senedi piyasalarında stratejik bir yere sahiptir. Türk ekonomisinde BİST Banka Endeksi (XBANK) seviyesinin enflasyon, döviz kuru, mevduat faiz oranları, altın fiyatları ve Brent petrol fiyatı gibi temel makroekonomik faktörlerden kısa ve uzun dönemde nasıl etkilendiği, yatırımcıların karar alma süreçleri ile risk yönetimi stratejileri açısından temel bir tartışma alanıdır.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Ekolojik Ayak İzninin Belirleyicisi Olarak Yeşil Büyüme: BİT Yayılımı, Çevresel İnovasyon ve Doğal Kaynaklar Önemli mi?
Gelişmekte olan ve gelişmiş ekonomilerde geleneksel iktisadi büyüme modelleri doğa üzerindeki baskıyı artırmakta ve çevresel sürdürülebilirliği tehdit etmektedir. İklim değişikliği ve ekolojik bozulmayla mücadelede, yeşil büyüme, çevresel inovasyonlar, bilgi ve iletişim teknolojilerinin (BİT) yaygınlaşması ve doğal kaynak yönetimi stratejik bir rol oynamaktadır. Ancak mevcut yazında yeşil büyümenin ekolojik ayak izi üzerindeki uzun dönemli etkileri yeterince incelenmemiş, BİT ve doğal kaynakların çevresel kalitedeki rolü çelişkili bulgular üretmiştir. Özellikle yükselen 7 (E7) ve gelişmiş 7 (G7) ülke gruplarının karşılaştırmalı analizi literatürde eksiktir.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Ulaştırma Ekonomisi Perspektifinden Uluslararası Ulaştırma Projeleri ve Türkiye
Ulaştırma sektörü, küreselleşme süreciyle birlikte uluslararası ticaretin, bölgesel entegrasyonun ve ulusal rekabet gücünün temel belirleyicilerinden biri haline gelmiştir. Makale, ulaştırma altyapı yatırımlarının doğrudan ve dolaylı makroekonomik etkilerini ulaştırma ekonomisi kuramsal çerçevesinde ele almakta ve Türkiye'nin Doğu-Batı ile Kuzey-Güney ulaştırma koridorlarındaki stratejik konumunu değerlendirmektedir. Çalışma, bölgesel ulaştırma projelerinin ulusal ekonomiler üzerindeki çarpan etkilerini ve politika tercihlerinin sürdürülebilir büyümedeki rolünü incelemektedir.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Afet Yardım Süreçlerinde Rota Optimizasyonu: Kırıkkale İçin Pisagor Bulanık AHP ve TOPSIS Yaklaşımı
Afet yönetimi ve lojistiği süreçlerinde, insani yardımların ve acil durum ekiplerinin hedef bölgelere hızlı ve güvenli bir şekilde ulaştırılması hayati önem taşımaktadır. Kırıkkale ili, stratejik savunma sanayisi ve petrol rafinerisi (TÜPRAŞ, MKE) gibi yüksek endüstriyel kaza riski taşıyan tesislere ev sahipliği yapması ve 43 ilin ulaşım ağının kesişim noktasında bulunması nedeniyle afet lojistiği açısından kritik bir konumdadır. Ancak, afet anında karayollarında meydana gelebilecek kapanmalar ve belirsizlikler altında, komşu illerden gelecek yardımların hangi alternatif rotalar üzerinden önceliklendirileceği konusu operasyonel düzeyde ciddi bir karar verme problemi teşkil etmektedir.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Profesyonel Voleybol Sporcularında Menstrüel Döngü Takibi ve Semptom Analizi
Kadın sporcuların performans ve esenlikleri üzerindeki menstrüel döngü etkileri, modern spor bilimlerinde giderek daha fazla ilgi çeken bir alandır. Ancak, özellikle profesyonel voleybol gibi branşlarda, semptomların bireysel dağılımı ve bunların döngü fazlarına göre nasıl değiştiği üzerine yeterli boylamsal veri bulunmamaktadır. Mevcut literatürdeki bu boşluk, antrenörlerin sporcuları için en uygun antrenman ve iyileşme stratejilerini belirlemesini zorlaştırmaktadır. Makale, elit bir voleybol takımının bir sezonluk takibi üzerinden semptom sıklığını nicelleştirerek bu bilimsel tartışmaya katkı sunmaktadır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Gazze Şeridinde Sağlık Sisteminin Çöküşü ve Bulaşıcı Hastalıkların Yayılımı: Niteliğe Dayalı Bir İnceleme
Çatışma ve insani kriz bölgelerinde sağlık altyapısının çökmesi, kamu sağlığı sistemlerinin işleyişini imkânsız hale getirerek bulaşıcı hastalıkların yayılması bakımından ciddi tehditler oluşturmaktadır. Gazze Şeridi'nde uzun süredir devam eden kriz ve abluka ortamı, tıbbi hizmetlerin sürdürülebilirliğini felce uğratarak hastaneleri hem tedavi merkezi hem de enfeksiyon kaynağı konumuna getirmektedir. Literatürdeki temel tartışma, sağlık sistemindeki yıkımın salgın hastalık risklerini nasıl tetiklediği ve yerel topluluklar ile sağlık çalışanlarının bu kriz koşullarıyla başa çıkma stratejilerini anlamak üzerine yoğunlaşmaktadır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Hızlı Kilo Vermenin Brezilya Jiu-Jitsu Sporcularının Müsabaka Sürecindeki Duygu Durumları ve Tükenmişlik Düzeylerine Etkisi
Mücadele sporlarında sporcuların müsabaka öncesinde kısa sürede yüksek miktarda vücut kütlesi kaybetmesi yaygın bir stratejidir. Sporcular alt sıkletlerde fiziksel avantaj elde etme amacıyla bu yönteme başvursa da kısıtlayıcı diyetler ve dehidrasyon uygulamalarının sporcuların psikolojik durumu üzerindeki etkileri spor psikolojisi alanında tartışılmaktadır. Brezilya jiu-jitsusu sporcularında hızlı kilo kaybının spora özgü tükenmişlik boyutları ve duygu durumu bileşenleri üzerindeki etkisi literatürde yeterince incelenmemiştir.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Küresel İklim Değişikliğinin Balık Ekolojisi ve Denizel Ekosistem İşlevleri Üzerindeki Çok Ölçekli Etkileri
Küresel iklim değişikliği, okyanus ısınması, asitlenme ve oksijensizleşme gibi çoklu stres kaynakları aracılığıyla deniz ekosistemlerini hızla dönüştürmektedir. Balıklar, sucul ekosistemlerin biyolojik çeşitliliği, üretkenliği ve esnekliği için temel işlevler üstlenmesine rağmen, iklim değişikliği araştırmaları büyük oranda organizma düzeyinde ve ekofizyolojik süreçlere odaklanmıştır. Bu durum, genetik düzeyden ekosistem ölçeğine kadar olan karmaşık ekolojik etkileşimlerin ve yukarı yönlü ölçekleme süreçlerinin bütüncül olarak anlaşılmasını zorlaştırmakta ve ekolojik yönetim stratejilerinin geliştirilmesini engellemektedir.
Tarım Bilimleri · Tarım ve Gıda Bilimleri
Erzurum İlindeki Bal Arılarında Karışık Virüs Enfeksiyonlarının RT-PCR ve Filogenetik Analizlerle Belirlenmesi
Türkiye, zengin florası ve coğrafi konumu nedeniyle arı gen merkezlerinden biri olup küresel düzeyde önemli bir arıcılık potansiyeline sahiptir. Ancak kolonilerde aniden ortaya çıkan toplu ölümler ve salgın hastalıklar arıcılık faaliyetlerini ve ekonomik verimliliği ciddi şekilde tehdit etmektedir. Erzurum bölgesi Doğu Anadolu'da arıcılığın ve bal ormanlarının yoğun olduğu stratejik bir merkez olmasına karşın, bölgedeki bal arılarının ölümüne yol açan viral patojenlerin varlığı ve epidemiyolojik yaygınlığı yeterince araştırılmamıştır. Bu durum, arı sağlığının korunması ve bölgesel enfeksiyon dinamiğinin anlaşılmasında belirleyici bir bilgi açığı oluşturmaktadır.
Sosyal Bilimler · Eğitim Bilimleri
Futbol Takımı Taraftarlarının Evangelizm Düzeyleri ile Takım İnovasyonu Algıları Arasındaki İlişkinin İncelemesi
Spor yönetimi ve pazarlama literatüründe futbol kulüplerinin finansal sürdürülebilirliği ile gelir çeşitliliğini artırma çabaları, taraftar davranışlarının ve kulüplerin yenilikçi yaklaşımlarının anlaşılmasını gerekli kılmaktadır. Geleneksel taraftarlık anlayışının ötesinde, markaya adanmışlık düzeyini ifade eden spor takımı evangelizmi (eFANgelizm), taraftarların kulüp odaklı etkileşimlerde bulunarak başkalarını etkileme ve marka savunuculuğu yapma çabalarını kapsamaktadır. Çağdaş spor endüstrisinde kulüplerin sunduğu ürün, süreç ve pazarlama inovasyonlarının taraftarlar nezdinde nasıl algılandığı ve bu algının taraftar evangelizmiyle nasıl bir etkileşim içinde olduğu, spor kulüplerinin stratejik pazarlama kararları açısından kritik bir soru alanı oluşturmaktadır.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Mikro Düzey Çatışmaların Oyun Kuramsal Ajan Tabanlı Modellenmesi: DEAŞ-Kürt Savaşı Örneği
Sivil çatışma ve iç savaş araştırmaları, geleneksel olarak çatışmaların nedensel mekanizmalarına, devlet kapasitesine veya yapay topluluklar üzerindeki makro düzey istatistiksel analizlere odaklanmıştır. Ancak, aktörlerin mikro düzeydeki stratejik etkileşimlerini, coğrafi ve zamansal dinamiklerle birlikte ampirik veriye dayalı olarak inceleyen hesaplamalı modellerin kullanımı oldukça sınırlıdır. Özellikle devlet dışı iki silahlı aktör arasındaki güç dengesi, toprak kontrolü ve şiddet kalıplarının mikro ölçekte nasıl biçimlendiği literatürde belirgin bir boşluk oluşturmaktadır. Bu çalışma, Rojava bölgesinde Kürt milisler ile DEAŞ arasındaki şiddet olaylarını inceleyerek söz konusu teorik ve ampirik boşluğu doldurmayı hedeflemektedir.
Tarım Bilimleri · Tarım ve Gıda Bilimleri
Coğrafi İşaretli Gastronomik Ürünlerde Karşılaşılan Zorluklar ve Fırsatlar: Erzurum Demir Tatlısı Örneği
Gastronomi turizmi, destinasyonların kültürel kimliğini öne çıkaran ve turistlerin seyahat motivasyonlarını doğrudan etkileyen stratejik bir araç niteliğindedir. Yerel mutfak kültürlerinin sürdürülebilirliği ve otantik ürünlerin korunması amacıyla coğrafi işaret tescillerinden faydalanılmaktadır. Kış turizmiyle tanınan Erzurum ilinde cağ kebabı, kadayıf dolması ve peynir çeşitleri bilinirliğe sahipken, geleneksel bir lezzet olan demir tatlısının (Erzurum Rosette) üretim süreçleri, üretici sorunları ve coğrafi işaretin ticari yansımaları literatürde yeterince incelenmemiştir. Bu çalışma, alan literatüründeki söz konusu ürüne özgü nitel veri eksikliğini gidermeyi hedeflemektedir.
Sosyal Bilimler · Psikoloji ve Davranış Bilimleri
Türkiye'deki Kadınların İntihar Eğilimleri Üzerinde Etkili Olan Faktörlerin Rolü
Kadına yönelik şiddet ve intihar eğilimi, dünya genelinde kamu sağlığı politikalarının ve sosyolojik araştırmaların merkezinde yer alan karmaşık bir sorundur. Türkiye bağlamında kadınların intihar davranışları, bireysel psikolojik süreçlerin ötesinde sosyoekonomik şartlar, coğrafi dinamikler, eş veya partner ilişkilerindeki denetim mekanizmaları ve maruz kalınan çok boyutlu şiddet türleriyle şekillenmektedir. Ulusal düzeydeki temsil kabiliyeti yüksek verilerle kadın intihar eğilimini analiz etmek, risk gruplarını tespit etmek ve kanıta dayalı önleme stratejileri geliştirmek açısından hayati bir gerekliliktir.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Kentsel Yeşil Altyapı: Uyumlu Yönetim Yaklaşımıyla Biyoçeşitlilik Koruma ve Sürdürülebilir Kentsel Gelişimin Birleştirilmesi
21. yüzyılda hızlı kentleşme süreçleri; doğal yaşam alanlarının daralmasına, parçalanmasına ve ekosistem işlevlerinin bozulmasına yol açarak kentlerdeki biyoçeşitliliği ve insan refahını ciddi biçimde tehdit etmektedir. Bu olumsuz etkileri hafifletmek için kentsel yeşil altyapı (UGI) sistemleri; parklar, yeşil çatılar, kent ormanları, sulak alanlar ve ekolojik koridorları bütünleştirici bir strateji olarak sunulmaktadır. Ancak yeşil altyapının planlanması, uygulanması ve yönetimi sürecinde finansal kısıtlar, kurumsal parçalanmışlık, sosyal adalet sorunları ve iklim değişikliği belirsizlikleri gibi karmaşık engeller mevcuttur. Çalışma, ekolojik ilkeleri kentsel planlama ve uyumlu yönetim yaklaşımlarıyla sentezleyen bütüncül bir kavramsal çerçeve sunarak bu tartışmalara katkı sağlamaktadır.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Etiyopya Omo-Gibe Havzası Ajora-Woybo Su Toplama Alanında Gelecekte Beklenen İklim Değişikliğinin Ölçek Küçültülmesi, Projeksiyonu ve Analizi
Küresel iklim değişikliği, su havzalarının hidrolojik döngüsünü ve su kaynaklarının yönetim stratejilerini kökten değiştirmektedir. Geleneksel olarak su kaynakları sistemleri, tarihsel hidrolojik koşulların gelecekte de geçerli olacağı varsayımı anlamına gelen 'durağanlık' ilkesine dayanarak planlanmaktaydı. Ancak artan sıcaklıklar ve değişken yağış rejimleri bu varsayımı geçersiz kılmaktadır. Bu durum, özellikle yağmura dayalı tarım yapan ve su kaynakları altyapısı gelişmemiş olan Etiyopya gibi gelişmekte olan ülkelerde su havzası ölçeğinde hassas iklim projeksiyonlarının yapılmasını ve yerel uyum stratejilerinin geliştirilmesini zorunlu kılmaktadır.
Mühendislik ve Teknoloji · Bilgisayar ve Elektrik Mühendisliği
Evrişimli Sınır Ağları Kullanılarak Optik Uydu Görüntülerinden Gemi Tespiti
Deniz taşımacılığı ve küresel ticaret hatlarının güvenliği, kural dışı avlanmanın önlenmesi, kaçakçılıkla mücadele ve boğaz trafiğinin yönetimi gibi kritik alanlarda optik uydu görüntülerinden otomatik gemi tespiti büyük stratejik önem taşımaktadır. Sentetik Açıklıklı Radar (SAR) verilerine kıyasla optik uydu görüntüleri zengin renk ve detay bilgisi sunsa da, bulutluluk, olumsuz hava koşulları ve karmaşık deniz arka planı nesne tespitini zorlaştırmaktadır. Son yıllarda evrişimli sınır ağları (CNN) ve özellikle YOLO (You Only Look Once) mimarileri, gerçek zamanlı tespit kapasiteleriyle ön plana çıkmıştır. Ancak literatürdeki kamuya açık veri setlerindeki etiketleme hataları ve çoklu sınıflandırma yetersizlikleri, tespit doğruluk oranlarını sınırlamaktadır. Bu çalışma, güncel YOLOv8 ve YOLOv9 modellerini optik uydu verileri üzerinde sınayarak bu zorluklara çözüm aramaktadır.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Deniz Bilimleri Etkileriyle Türk Boğazlarında Gemi Manevraları Tahmin Edilebilir mi?
Türk Boğazları Sistemi, Karadeniz ile Ege Denizi'ni birbirine bağlayan, Asya ve Avrupa kıtalarını ayıran ve uluslararası deniz taşımacılığı ile enerji naklinde kritik stratejik öneme sahip doğal bir su yoludur. İki deniz arasındaki yoğunluk, tuzluluk ve sıcaklık farklarından kaynaklanan iki tabakalı akıntı rejimi, karmaşık morfolojik yapı ve dar geçitlerle birleştiğinde gemi seyir emniyeti açısından ciddi riskler oluşturmaktadır. Geçmişte yaşanan Independenta, Nassia ve Vita Spirit gibi büyük deniz kazaları, hidrolojik ve oşinografik parametrelerin doğru kavranmasının önemini ortaya koymuştur. Literatürde boğaz akıntıları üzerine numerik modelleme ve genel sirkülasyon çalışmaları bulunsa da mevsimsel deniz bilimleri verilerinin oşinografik veri madenciliği ve regresyon analizleriyle işlenerek gemi manevra öngörülerinde pratik kullanımına dair nitel ampirik model ihtiyacı devam etmektedir.
Sosyal Bilimler · Eğitim Bilimleri
Zorlu Kariyer Geçişini Yapmak: Büyük İstifa Döneminde veya Gelecekte Sonraki Bölümü Yazmak
Salgın sonrası dönemde iş gücü piyasalarında yaşanan Büyük İstifa olgusu, küresel ölçekte milyonlarca çalışanın mevcut rollerinden ayrılarak yeni kariyer yolları arayışına girmesine yol açmıştır. İş değişimi tek başına en yüksek stres faktörü olmasa da, kariyer geçişine bağlı stres en önemli olumsuz etkenler arasında yer almaktadır. Alan yazındaki temel tartışma, bu stresin nasıl yönetileceği ve bireylerin değişen iş gücü dinamiklerinde kendilerini nasıl konumlandıracağı üzerinedir. Bu makale, örgütsel psikoloji ve yönetim disiplinlerini birleştirerek stresin azaltılmasında bütüncül kişisel markalama stratejilerinin, sosyal destek modellerinin ve uyarlanabilir değişim çerçevelerinin rolünü incelemektedir.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
İŞLETMELERDE NAKİT TUTMA POLİTİKASI: SİGORTA ŞİRKETLERİ ÜZERİNE BİR UYGULAMA
İşletmelerin faaliyetlerini aksatmadan sürdürebilmeleri ve ekonomik dalgalanmalara karşı direnç gösterebilmeleri için optimal düzeyde nakit bulundurmaları kritik önem taşımaktadır. Finans yazınında nakit yönetimi, bir yandan likidite ihtiyacının karşılanması diğer yandan ise nakit tutmanın getirdiği alternatif maliyetlerin dengelenmesi odağında tartışılmaktadır. Bu bağlamda, fon arzı sağlayan ve yüksek nakit döngüsüne sahip olan sigorta şirketlerinin nakit tutma politikalarını etkileyen finansal belirleyicilerin ampirik olarak incelenmesi, finans yöneticileri ve yatırımcılar için stratejik kararların rasyonelleştirilmesinde önemli bir soruyu teşkil etmektedir.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Maliyetli Kademecilik: A.B.D.'nin PKK Politikasi ve Türkiye ile İlişkiler
Soğuk Savaş sonrası dönemde Amerika Birleşik Devletleri ile Türkiye arasındaki müttefiklik ilişkileri, özellikle bölgesel güvenlik tehditleri ve terörle mücadele stratejilerindeki yaklaşım farklılıkları nedeniyle ciddi bir sınamadan geçmektedir. ABD'nin Dış Terör Örgütü (FTO) olarak tanıdığı PKK'ya yönelik politikası, son kırk yılda ilkesel bir tutarlılıktan ziyade pragmatik çıkar odaklı ve kademeli kararlarla şekillenmiştir. Bu durum, Türkiye'nin birincil güvenlik tehdidi olarak gördüğü yapılarla ABD'nin taktiksel ortaklıklar kurmasına yol açmış, iki NATO müttefiki arasındaki karşılıklı güveni zedeleyerek ikili ilişkileri transeksiyonel bir zemine kaydırmıştır.
Sosyal Bilimler · Eğitim Bilimleri
Güvenlikleştirme ve Kimlik: Beşar Esad'ın Söz Edimleri
Uluslararası İlişkiler disiplininde güvenlik kavramının tanımı Soğuk Savaş sonrasında askeri odaklı geleneksel yaklaşımlardan uzaklaşarak genişlemiştir. Kopenhag Okulu'nun geliştirdiği güvenlikleştirme teorisi, bir konunun söylem edimleri aracılığıyla varoluşsal bir tehdit olarak nasıl inşa edildiğini inceler. Suriye İç Savaşı bağlamında ise iktidarın meşruiyet devşirmek ve olağanüstü önlemleri haklı çıkarmak için toplumsal kimlikleri ve muhalefeti nasıl birer güvenlik tehdidi haline getirdiği, alandaki en önemli tartışma konularından birini oluşturmaktadır. Bu çalışma, Beşar Esad'ın kriz dönemindeki söylem stratejilerini ve kimlik politikalarını güvenlikleştirme kuramı çerçevesinde ele alarak bu tartışmaya odaklanmaktadır.
Sosyal Bilimler · Psikoloji ve Davranış Bilimleri
Genç İş Gücü Arasında İş Tatmini ve İşten Ayrılma Niyetinin Öngörülmesi: Gelişmekte Olan Bir Ekonomiden Kanıtlar
Küresel salgın sonrası dönemde Çin gibi gelişmekte olan ekonomilerde iş gücü piyasasının dinamikleri hızla değişmiş, nitelikli çalışanları elde tutma sorunu kurumsal bir zorluk haline gelmiştir. Özellikle Y ve Z kuşaklarından oluşan genç iş gücünün kariyer fırsatları ve ücret adaleti konusundaki beklentileri, geleneksel iş modellerinden farklılaşmaktadır. Literatürde bu kitlenin işten ayrılma niyetini tetikleyen faktörler tartışılırken, makale bu sorunu iş tatmini ve iş özerkliği kavramlarını modele entegre ederek ele almakta ve stratejik İK uygulamalarının etkinliğini sörgülamaktadır.
Beşerî Bilimler · Dil, Kültür ve Tarih
Gezer'in Gec Tunc Cagi Sonundan Demir Cagi II Donemine Kadarki Kronolojisi: Radyokarbon, Arkeoloji, Misirbilim ve Kitab-i Mukaddes'in Bulusma Noktasi
Guney Levant arkeolojisinde, Gec Tunc Cagi'ndan Demir Cagi'na geçiş ve Demir Cagi II doneminin mutlak kronolojisi uzun suredir hararetli tartismalara sahne olmaktadir. Özellikle Gezer (Tell Jezer) gibi stratejik oneme sahip cok katmanli yerlesimlerde, arkeolojik buluntularin Misir kraliyet yazitlari ve Kitab-i Mukaddes metinleri gibi yazili kaynaklarla ilişkilendirilmesinde geleneksel seramik tipolojisinin yetersiz kalmasi, bagimsiz bilimsel tarihlendirme yöntemlerinin entegrasyonunu zorunlu kilmistir. Bu makale, Gezer'in kronolojik çerçevesini radyoaktif karbon verileriyle yeniden tanımlayarak bu tartismalari ampirik bir zemine tasimayi amaçlar.
Tarım Bilimleri · Tarım ve Gıda Bilimleri
Yabani Karpuzun (Citrullus lanatus) Kuraklik Stresine Dayaniklilik Mekanizmalari ve Tuzluluga Karsi Ortak Göstergeleri Üzerine Bir Inceleme
Küresel iklim değişikligi, kuraklik ve toprak tuzlulugu gibi abiyotik stres faktörlerinin sikligini ve siddetini artirarak tarimsal verimliligi dünya çapinda tehdit etmektedir. Bu durum karşısinda, aşırı çevre kosullarina dogal olarak uyum sağlamis kserofitik bitkilerin hayatta kalma stratejilerini anlamak, sürdürülebilir tarim uygulamalari ve kurakliga dayanikli kültür bitkilerinin geliştirilmesi açisindan kritik bir öneme sahiptir. Literatürde, bitkilerin abiyotik strese verdigi fizyolojik, biyokimyasal ve moleküler tepkilerin karmasikligi tartisilmakta olup, yabani türlerin dayaniklilik mekanizmalarinin evcil akrabalarina aktarilmasi temel bir araştırma sorusu olarak öne çikmaktadir. Yabani karpuz (Citrullus lanatus), Kalahari Çölü'nün zorlu kosullarinda hayatta kalabilen yapisiyla bu çalismalar için önemli bir biyolojik model sunmaktadir.
Doğa Bilimleri · Fizik, Kimya ve Yaşam Bilimleri
Sosyal Ağlar Aracılığıyla Bilgi Edinimi: Doğruluk, Hata ve Kutuplaşma Üzerine Ajan Tabanlı Simülasyon Analizi
Sosyal epistemoloji ve bilişsel bilimler alanında, insanların dünya hakkındaki inançlarının büyük bir kısmını doğrudan gözlem yerine başkalarının tanıklığına dayandırarak oluşturduğu bilinmektedir. Ancak bilgi aktarımında bulunan kaynakların güvenilirliğini ve bilgilerin doğruluğunu değerlendirmek önemli bir metodolojik ve epistemolojik sorun teşkil etmektedir. Dijital iletişim ağlarının ve sosyal medya platformlarının yaygınlaşmasıyla birlikte toplumsal ölçekte fikir ayrılıklarının, yankı odalarının ve inanç kutuplaşmasının artması bu tartışmayı yeniden alevlendirmiştir. Bu çalışma, kaynak güvenilirliğini kestirme stratejileri ile iletişim ağlarının yapısının inanç doğruluğu ve toplumsal kutuplaşma üzerindeki etkilerini simülasyonel olarak modelleyerek literatürdeki causal mekanizma eksikliğini gidermeyi hedeflemektedir.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Arıtılmış Atıksudan Yeşil Hidrojen Üretiminin Maliyet-Fayda Analizi: Umman Örnek Olay İncelemesi
Dünya genelinde su ve atıksu yönetimi, doğal kaynakların korunması ve dairesel ekonomiye geçiş sürecinde stratejik bir önem kazanmaktadır. Özellikle kurak iklim kuşağında yer alan ülkelerde arıtılmış atıksuyun yalnızca peyzaj sulaması veya denize deşarj gibi katma değeri düşük alanlarda kullanılması ciddi bir kaynak israfına yol açmaktadır. Son yıllarda atıksu arıtma tesislerinin yeşil hidrojen üretimi için ham madde sağlayıcı tesislere dönüştürülmesi, su ve enerji sektörlerinin eş zamanlı karbonsuzlaştırılması yönünde yenilikçi bir yaklaşım olarak öne çıkmaktadır. Bu çalışma, Umman'daki Al Ansab atıksu arıtma tesisi özelinde arıtılmış atıksuyun Proton Değişim Membranı (PEM) elektrolizör sistemleri ile yeşil hidrojene dönüştürülmesinin teknik ve ekonomik fizibilitesini ele alarak alandaki karbonsuzlaştırma tartışmalarına katkı sunmaktadır.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Türkiye Otomotiv Sanayi Sektörünün Teknolojik ve Yenilikçi Yapısı ile Yetenekleri: Keşfedici Bir Çalışma
Otomotiv sektörü, küresel üretim ve ticaret hacminde çok kritik bir paya sahip olup ülkelerin endüstriyel ve ekonomik kalkınmasında sürükleyici bir rol oynamaktadır. Son yıllarda dijital dönüşüm ve yapay zeka gibi hızlı teknolojik gelişmelerle derin bir dönüşüm geçiren sektörde rekabet gücünü koruyabilmek, bilim, teknoloji ve yenilik göstergelerinin doğru analiz edilmesini ve stratejik planlamanın bu göstergeler doğrultusunda şekillendirilmesini gerektirmektedir. Sektörün sürdürülebilirliği, bilimsel altyapı, Ar-Ge harcamaları, patent başvuruları ve üretim kapasitesi arasındaki yapısal ilişkilerin anlaşılmasına bağlıdır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Çin, Japonya ve Kore'deki Kadınlarda Doğum Kuşaklarına Göre Meme Kanseri Üreme ve Yaşam Tarzı Risk Faktörlerinin Farklılaşan Desenleri
Meme kanseri, dünya genelinde kadınlar arasında en sık teşhis edilen kanser türü ve kansere bağlı ölümlerin başlıca nedenidir. Tarihsel olarak Asya toplumlarında insidans oranları düşük seyretmiş olsa da, son yıllarda Çin, Japonya ve Güney Kore gibi Doğu Asya ülkelerinde hızla yükselmektedir. Bu artışın ardında yatan toplumsal ve epidemiyolojik süreçlerin tam olarak anlaşılması, koruyucu halk sağlığı stratejilerinin geliştirilmesi açısından kritik önem taşımaktadır. Literatürde meme kanseri insidansındaki tarihsel artışların doğum kuşağı etkileriyle ilişkili olabileceği öne sürülmektedir. Bununla birlikte, menarş yaşı, doğum yapma durumu, ilk doğum yaşı ve menopoz yaşı gibi üreme faktörleri ile sigara ve alkol tüketimi gibi yaşam tarzı etkenlerinin kanser riski üzerindeki etkilerinin farklı doğum kuşaklarında sabit mi kaldığı yoksa zamansal bir değişim mi gösterdiği sorusu açık kalmıştır.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Türkiye'de Deprem Sonrası Kentsel Planlama: Hatay ve İstanbul'daki Afet Sığınak Sistemlerinin Değerlendirilmesi
Dünya genelinde deprem riski yüksek bölgelerde yer alan kentlerde, kentsel açık ve yeşil alan sistemlerinin afet sonrası acil toplanma, tahliye ve geçici barınma işlevlerini üstlenecek şekilde planlanması kentsel dirençliliğin temel unsurlarından biridir. Türkiye'de yürürlükteki mevzuat ve kentsel planlama yaklaşımları ağırlıklı olarak yapı stoğunun güçlendirilmesine ve afet sonrası müdahalelere odaklanmakta; açık yeşil alanların afet sığınak sistemi olarak entegre edilmesine yönelik stratejik ve yasal düzenlemeler yetersiz kalmaktadır. Kahramanmaraş merkezli 6 Şubat 2023 depremlerinde Hatay kent merkezinde yaşanan deneyimler, acil toplanma alanlarının kentsel mekandaki yetersizliğini ve geçici barınma ihtiyacının kent çeperlerindeki kırsal alanlara taşmak zorunda kaldığını açıkça göstermiştir. Beklenen büyük Marmara depremi öncesinde İstanbul gibi yüksek nüfus yoğunluğuna ve sıkı bir kentsel dokuya sahip metropollerde, açık yeşil alanların erişilebilirliği ve hizmet kapasitelerinin Hatay örneği ışığında ampirik mekan analizleriyle değerlendirilmesi kentsel planlama ve afet yönetimi yazınında kritik bir araştırma sorusu oluşturmaktadır.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Dijital Dönüşüm ve Firma Dirençliliği: Güçlendirici mi yoksa Yük mü?
Sürekli değişen küresel ekonomik koşullar, krizler ve belirsizlikler karşısında işletmelerin hayatta kalabilmesi ve sürdürülebilir büyüme sağlayabilmesi için firma dirençliliği kritik bir kavram haline gelmiştir. Dijital ekonominin hızla geliştiği günümüzde, dijital dönüşüm işletmeler için temel bir stratejik tercih olarak öne çıksa da yazında 'dijital paradoks' olarak bilinen durum nedeniyle büyük ölçekli dijital yatırımların kısa vadeli kârlılığa her zaman yansımadığı görülmektedir. Bu çalışma, dijital dönüşümün kurumsal yapılarda yarattığı köklü değişimin firma dirençliliğini artıran bir unsur mu yoksa ek bir yük mü olduğunu ampirik verilerle inceleyerek literatürdeki belirsizlikleri gidermeyi hedeflemektedir.
Sosyal Bilimler · Eğitim Bilimleri
Orta Büyük Göller Bölgesi'ndeki Geç Buzul Dönemi Bir Clovis Kamp Alanında Örgütsel Dinamikler: Belson Bölgesi Kazıları 2020–2021
Geç Pleistosen dönemine ait Clovis kültürünü inceleyen önceki araştırmalar, bu insanların kronolojisi, çevresel adaptasyonu, kaynak seçimi ve teknolojik yapıları gibi makro düzeydeki sorunları aydınlatmada önemli başarılar elde etmiştir. Ancak, daha detaylı yerleşim düzeni, uzak yerleşimler arası kaynak hareketliliği ve teknolojik sistemlerdeki çeşitliliğin karmaşıklığı gibi süreçsel dinamiklerin anlaşılması, az bozulmuş arkeolojik bağlamlara ve yeni veri toplama yöntemlerine olan ihtiyacı ortaya çıkarmıştır. Orta Büyük Göller bölgesinde yer alan Belson sahası, bu boşluğu doldurarak Clovis insanlarının site içi organizasyon dinamiklerine ve yerel çevreye uyum stratejilerine dair yeni ve hassas veriler sunma potansiyeli taşımaktadır. Bu çalışma, bu tür sorulara yanıt arayan modern arkeolojik yaklaşımların bir örneğini teşkil etmektedir.
Sosyal Bilimler · Eğitim Bilimleri
Post-Seküler Çağda Parti Değişimi: Türkiye’de Cumhuriyet Halk Partisi Örneği
Modern Türk siyasetinde laiklik anlayışının dönüşümü, siyasal partilerin seçim hedefleri ve toplumsal kutuplaşma dinamikleri çerçevesinde şekillenen geniş bir akademik tartışmanın merkezinde yer almaktadır. Cumhuriyet Halk Partisi (CHP), tarihsel olarak katı veya katı-dışlayıcı bir sekülarizm çizgisiyle özdeşleştirilmiş olmasına rağmen, son on yılda Kemal Kılıçdaroğlu liderliğinde daha özgürlükçü ve kapsayıcı bir laiklik söylemine yönelmiştir. Literatürde bu ideolojik ve stratejik dönüşümün arka planındaki içsel liderlik değişimleri, post-sekülarizmin küresel hegemonyası ve başkanlık sistemine geçiş gibi sistemik etkenlerin etkileşimi kapsayıcı bir kuramsal modelle henüz yeterince çözümlenmemiştir.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Influencer Pazarlamasının Z Kuşağının Karar Alma Sürecine Etkisi
Dijitalleşme süreciyle birlikte geleneksel pazarlama araçlarına duyulan güvensizlik artmış, şirketler tüketiciye ulaşmak için yeni iletişim stratejilerine yönelmiştir. Sosyal ağların yaygınlaşması, özellikle dijital dünyaya doğmuş olan Z kuşağını pazarlamacıların ana hedef kitlesi haline getirmiştir. Bu bağlamda influencer pazarlaması, tüketicilerin karar alma süreçlerini etkileyen en hızlı büyüyen araçlardan biri olarak öne çıkmaktadır. Bununla birlikte, influencer'ların bu kuşak üzerindeki etkisinin ampirik olarak incelenmesi ve özellikle Slovakya koşullarında akademik bir temele oturtulması gerekliliği alandaki temel tartışma alanını oluşturmaktadır.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Hindistan'daki Z Kuşağı Tüketicilerinin Satın Alma Niyetinde Etkileyici Pazarlamanın Etkisi
Dijital medyanin ve internet erisiminin hizli yayılımi, tuketici davranışlarini kokeninden dönüşturmus ve özellikle dijital yerliler olarak tanımlanan Z kusagini pazarlama stratejilerinin merkezine yerlestirmistir. Dunyanin en buyuk ikinci çevrimici pazari konumundaki Hindistan, yüksek akilli telefon penetration orani ve uygun fiyatli veri planlari sayesinde sosyal medya kullaniminin yoğunlastigi bir ekosistem sunmaktadir. Bu dinamik ortamda, geleneksel reklamlarin yerini tuketicilerle birebir ve samimi bağlar kurabilen etkiyiciler almistir. Ancak kuresel literatürde genis bicimde ele alinan etkiyici pazarlama dinamiklerinin, Hindistan gibi kulturel cesitlilge ve yoğun yerel normlara sahip bir pazarda nasıl islev gordugu sorusu onemli bir bosluk olarak durmaktadir. Bu çalışma, soz konusu boslugu doldurmayi amaçlayarak Z kusagi tuketicilerinin satin alma egilimlerinde guven ve otantiklik unsurlarinin rolunu incelemektedir.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Güven Değişkenlerinin Aracı Rolü: Sosyal Medya Pazarlamasının Scarlet Fitriajaya Banyuwangi Bayiindeki Satın Alma Kararlarına Etkisi
Dijital cagin hizla gelismesiyle birlikte tuketici davranışlarinda ve isletmelerin pazarlama stratejilerinde koklu değişiklikler yasanmaktadir. Özellikle guzellik ve kozmetik sektörunde, sosyal medya platformlarinin yayginlasmasi tuketicilerin marka algisini ve satin alma süreçlerini doğrudan etkilemektedir. Ancak bazi markalar satislarinda dususlerle karsilasmakta ve bu durum dijital pazarlama faaliyetleri ile tuketici guveni arasindaki ilişkinin derinlemesine incelenmesini zorunlu kilmaktadir. Araştırma, sosyal medya pazarlamasinin tuketici guveni üzerindeki rolunu ve bunun satin alma kararlarina yansimasini Scarlet Fitriajaya Bayii bağlaminda ele almaktadir.
Sosyal Bilimler · Psikoloji ve Davranış Bilimleri
İnsan Kaynakları Uygulamaları ve Çalışanların İyi Oluş Hali: Örgütsel Bağlılık Üzerine Etkileri
Yiyecek ve içecek sektörü, küresel ölçekte yaşanan işgücü kıtlığı, yüksek personel devir hızı ve elverişsiz çalışma koşulları gibi köklü sorunlarla karşı karşıyadır. Özellikle Filipinler gibi bölgelerde olumsuz çalışma şartları, çalışanların kısa süre içinde işten ayrılmasına yol açmaktadır. Bu dinamik iş ortamında işletmelerin sürdürülebilir başarısı, insan kaynakları uygulamaları, çalışanların iyi oluş hali ve örgütsel bağlılık arasındaki hassas dengeye dayanmaktadır. Araştırma, geleneksel insan kaynakları stratejilerinin ve iyi oluş girişimlerinin yiyecek hizmetleri sektöründeki çalışan bağlılığını nasıl şekillendirdiğini inceleyerek bu alandaki akademik ve pratik boşluğu doldurmayı amaçlamaktadır.
Sağlık Bilimleri · Klinik ve Halk Sağlığı
Sosyal Medyanın Spor Pazarlaması ve Tüketici Etkileşimi Üzerindeki Etkisi
Yirminci yüzyıldan bu yana dijitalleşme dalgası, spor örgütleri ile taraftarlar arasındaki geleneksel iletişim biçimlerini kökten değiştirmiş ve pazarlama stratejilerinin dijital mecralara evrilmesini zorunlu kılmıştır. Spor yönetimi ve pazarlaması literatüründe, geleneksel yöntemlerin yerini alan çevrimiçi platformların kitleleri hedeflemede sağladığı hassasiyet ve ölçülebilirlik sıkça tartışılmaktadır. Özellikle Instagram ve TikTok gibi görsel odaklı dinamik mecraların yükselişi, genç tüketici kitlesinin beklentilerini dönüştürmekte; spor markalarının ve ünlü sporcuların hayran kitleleriyle nasıl etkileşim kurduğu sorusunu güncel bir araştırma alanı haline getirmektedir.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Hızlı Moda Endüstrisi Sürdürülebilirliginde Ünlü Pazarlama Girişimlerinin Rolü: Satın Alma Niyetinin Aracı Rolü
Modern reklamcilik ve dijital medyanin hizli yayılımi, isletmeleri tanitim faaliyetlerinde ünlü tanitimi stratejilerine yöneltmistir. Küresel pazarda artan rekabet ve hizli moda sektöründeki maddi tüketim egilimleri, tüketicilerin ani satin alma ve planlanmamis alisveris dürtülerini sekillendiren unsurlarin incelenmesini zorunlu kilmaktadir. Bu bağlamda, ünlü kisiliklerinin güvenilirlik, çekicilik, inanilabilirlik ve uzmanlik gibi özelliklerinin tüketici satin alma niyetine ve dürtüsel alisveris egilimlerine etkisi, tüketici davranışi yazininda tartisilan temel konular arasinda yer almaktadir.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
İş Tatmini ve Çalışan Ayrılmaları: Firma Düzeyinde Bir Bakış Açısı
Çalışanların işten ayrılması organizasyonlar için yüksek maliyetlere ve üretim süreçlerinde aksamalara yol açmaktadır. İnsan kaynakları yönetimi ve işgücü piyasası yazınında, iş tatmini ile çalışanların şirkette kalma eğilimleri arasındaki ilişki sıklıkla vurgulanmaktadır. Ancak bireysel düzeydeki iş tatmini verileri hanehalkı panellerinde yer almasına rağmen şirket yöneticilerinin erişimine kapalıdır. Bu durumun temel nedeni, çalışanların cevaplarının yöneticiler tarafından performans değerlendirmesinde kullanılacağı endişesiyle stratejik ve yanıltıcı yanıtlar vermesidir. Bu çalışma, firmaların personel kayıtları ile iş tatmini anket verilerini birleştirerek bireysel ve departman düzeyinde ayrılma tahminlerini nasıl yapabileceğini incelemektedir.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Yapay Zekâ Tarafından Oluşturulan E-posta Pazarlama İçeriğinin E-posta Teslim Edilebilirliği ve İstenmeyen Posta Klasörüne Düşme Üzerindeki Etkisinin Analizi
Yapay zekâ (YZ) teknolojilerinin pazarlama, müşteri ilişkileri yönetimi ve içerik oluşturma gibi alanlarda giderek artan etkisiyle birlikte, e-posta iletişiminde kişiselleştirilmiş içerik sunma potansiyeli büyük bir önem kazanmıştır. Ancak, yapay zekâ tarafından üretilen e-posta içeriklerinin, özellikle istenmeyen posta klasörüne düşme endişesi, pazarlamacılar için kritik bir sorun teşkil etmektedir. Bu bağlamda, bu çalışma yapay zekâ destekli e-posta içeriklerinin teslim edilebilirliği üzerindeki gerçek etkisini deneysel bir ortamda inceleyerek mevcut literatürdeki boşluğu doldurmayı hedeflemektedir. Bu, hem işletmelerin pazarlama stratejilerini optimize etmeleri hem de yapay zekâ kullanımının kabul edilebilirliği açısından önemli çıkarımlar sunar.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Sürdürülebilir İnsan Kaynakları Yönetimi Uygulamaları ve İşlemsel Liderliğin Çalışanların Verimliliği ile Uyumlu Performansına Etkisi: Pandemi Sonrası Dönem İçin Politikalar
Günümüzün hızla değişen ve öngörülemez küresel iş ortamında, geleneksel iş performans ölçütleri bireylerin karmaşık krizlerle başa çıkma ve belirsizliklere uyum sağlama kapasitesini tam olarak yansıtmada yetersiz kalmaktadır. Özellikle COVID-19 sonrası dönemde, örgütsel sürekliliği ve rekabet avantajını korumak isteyen kuruluşların, çalışanların rutin görev tanımlarının ötesine geçerek sergiledikleri uyumlu performans davranışlarını destekleyen insan kaynakları politikalarına yönelmesi zorunlu hâle gelmiştir. Bu bağlamda, stratejik insan kaynakları yönetimi uygulamalarının çalışanların uyumlu performansı üzerindeki belirleyici rolü ve bu süreçte yönetsel liderlik tarzlarının düzenleyici etkileri, örgütsel davranış yazınında önem kazanan temel tartışma alanları arasında yer almaktadır.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Yeşil Vergi Başarısız Olduğunda: Vergi Kaçınmasının Endonezya'daki Sürdürülebilir Firma Performansını Nasıl Baltaladığı
Sürdürülebilirlik yönetimi ve çevre ekonomisi literatüründe, çevre vergileri ve yeşil finansman gibi araçların kurumsal sosyal sorumluluk (KSS) yatırımlarını nasıl yönlendirdiği tartışma konusudur. Ancak, kurumsal düzeyde agresif mali kaçınma stratejilerinin bu düzenleyici baskıları nasıl etkisiz kıldığı yeterince araştırılmamıştır. Bu makale, Endonezya'daki karbon fiyatlandırma rejimi altında yeşil vergi teşviklerinin kurumsal kaçınma davranışları nedeniyle başarısızlığa uğrayıp uğramadığını sörgülamaktadır.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Gelişmekte Olan Piyasalarda Gösterişçi Tüketim: Küresel ve Sürdürülebilir Bir Marka Olarak Kolombiya'daki Starbucks Örneği
Gelişmekte olan ekonomilerde tüketici davranışları, sosyal statü arayışı ve küresel markaların yerel pazarlara nüfuz etme stratejileri etrafında şekillenmektedir. Geleneksel olarak gösterişçi tüketim, sürdürülebilirlik değerleriyle çelişen bencil bir eylem olarak görülse de, güncel literatür bu iki kavramın kesişim kümesinde yeni dinamikler aramaktadır. Bu çalışma, dünyanın en büyük kahve üreticilerinden biri olan Kolombiya'da, küresel bir marka olan Starbucks'ın hem statü sembolü hem de sürdürülebilir bir aktör olarak nasıl konumlandığını ve bu durumun tüketici sadakati üzerindeki etkilerini sorunsallaştırmaktadır.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Etkili İşletme Yönetiminde İletişimin Rolü: İki Araç Kiralama İşletmesinin Karşılaştırmalı Analizi
İç iletişim, modern işletme yönetiminde sadece bilgi aktarımı değil, kurumsal kültürün inşası ve çalışan bağlılığının tesisi için stratejik bir fonksiyon olarak değerlendirilmektedir. Literatürde iletişimin planlama, örgütleme, motivasyon ve kontrol süreçlerindeki kritik rolü vurgulansa da, aynı sektördeki benzer ölçekli işletmelerin iletişim pratiklerinin operasyonel düzeyde nasıl farklılaştığına dair ampirik bir boşluk bulunmaktadır. Bu makale, Polonya araç kiralama sektöründeki iki işletmeyi karşılaştırarak teknoloji kullanımı ve katılımcı modellerin iletişim etkinliği üzerindeki somut etkilerini tartışmaya açmaktadır.
Sosyal Bilimler · Toplum, Siyaset ve Kamu
Bir Zanaat Olarak Yapay Zeka Rekabeti: Üretken Yapay Zekaya Direnme ve Onu Benimsemenin Yazarlık Mesleğini Yeniden Şekillendirmesi
Üretken yapay zeka teknolojilerinin hızlı gelişimi, yazarlık mesleği ve yaratıcı emek süreçlerinde köklü bir dönüşüm başlatmıştır. İnsan-Bilgisayar Etkileşimi yazınında erken benimseme deneyimleri ve verimlilik artışları sıklıkla öne çıkarılsa da, profesyonel yazarların yapay zekaya karşı geliştirdikleri direnç stratejileri ve bu sürecin zamanla nasıl yerleşik iş pratiklerine dönüştüğü yeterince incelenmemiştir. Yazarların mesleki kimliklerini koruma ve üretken yapay zekayla rekabet etme çabaları, teknolojinin mesleki pratikleri ve emek süreçlerini nasıl dönüştürdüğünü anlamak açısından kritik bir akademik tartışma alanı sunmaktadır.
Sosyal Bilimler · İşletme, Ekonomi ve İletişim
Türkiye'deki Z Kuşağının Satın Alma Davranışları Üzerinde Bir Pazarlama Tekniği Olarak Oyun İçi Reklamların Etkisi
Dijitalleşen küresel pazarda geleneksel reklam modellerinin yerini alan oyun içi reklamcılık, özellikle Z kuşağı gibi dijital yerlilerin tüketim alışkanlıklarını dönüştürmektedir. Türkiye'de genç nüfusun oyun ekosistemine olan yoğun katılımı, markalar için stratejik bir alan oluştururken bu durumun kültürel ve İslami değerlerle etkileşimi akademik bir tartışma konusudur. Makale, bu teknolojik pazarlama yönteminin Müslüman gençlerin satın alma kararları üzerindeki etkisini, etik tüketim ve İslami pazarlama perspektifiyle harmanlayarak sosyal bilimler literatüründeki boşluğu doldurmaya çalışmaktadır.